Avrupa Birliği ve Çin'in Bercam’ı tekrar desteklemeleri
-
Avrupa Birliği ve Çin'in Bercam’ı tekrar desteklemeleri
Bercam nükleer anlaşması uluslararası barış ve güvenliği çerçevesinde çok önemli bir anlaşma sayılıyor, fakat Amerika anlaşmanın dağılması bağlamında 8 Mayıs 2018 tarihinde illegal bir şekilde bu anlaşmadan ayrıldı.
Washington'un Bercam karşıtı tutumu ise Rusya, Çin, Avrupa Birliği ve Avrupa troykasın’dan oluşan 4+1 grubu tarafından onaylanmıyor. Avrupa Birliği açısından Bercam nükleer Anlaşmasının dağılması ve feshedilmesi olumsuz güvenlik etkilerini beraberinde getirirken aynı zamanda Avrupa diploması itibarını da şiddetle zedeleyecektir.
Brüksel Bercam anlaşmasını çok yönlü başarılı bir anlaşma olarak diğer uluslararası krizler ve münakaşaların çözülmesi için bir örnek ve model olarak kullanılabileceği kanaatindedir. Avrupa Birliği üst düzey yetkilileri defalarca bu konuyu vurgulamışlardır.
Pekin yönetimi de Amerika ile birçok konuda görüş ayrılığı yaşayan küresel bir güç olarak Bercam konusunda Avrupa Birliği ile aynı görüşü paylaşıyor. Avrupa Birliği ve Çin düzenledikleri ortak toplantısında ve de kapanış bildirisinde, Amerika'nın tüm sabotajlarına rağmen 2015 yılında İran ile varılan nükleer anlaşmada belirlenen sorumluluklarına tamamen sadık ve bağlı kalacaklarını bir kez daha bildiriler.
Söz konusu bildiride ayrıca İran'ın Bercam anlaşmasından doğan ekonomik çıkarlarına destek verilirken vurgulandı. Avrupa Birliği ve Çin, Amerika'nın İran karşıtı tutumundan hoşnut değillerdir ve her fırsatta Bercam anlaşmasındaki sorumluluklarına bağlılıktan söz ediyorlar. bu yüzden Donald Trump yönetiminin Bercam anlaşmasındaki girişimlerine katılmayarak Washington’un Tahran'a karşı kin dolu girişimlerine ilgisiz kalarak Tahran'a desteklerini sürdürüyorlar.
Çin ve Avrupa'nın ortak bildirisinde ayrıca Erak ağır su reaktörün modernleştirilmesi konusuna ve bu çalışmanın devam etmesine değinildi. Aslında taraftar Amerika'nın anlaşmadan çekilmesine rağmen kendilerinin sorumluluklarını gerçekleştirmeye çalıştıklarını göstermek istiyorlar. İran 2 yıl önce Erak ağır su Reaktörü'nün yeniden yapılandırılmasıyla ilgili Çin ile bir anlaşma imzaladı. Avrupa Birliği ve Çin'in ortak bildirisinde her iki taraf bir kez daha söz konusu projenin ilerlemesini isterken, İran'ın nükleer programının UAEA tarafından yayınlanan 14 rapora göre hiçbir sapma yaşamadığını belirtiler.
Brüksel ve Pekin Bercam anlaşmasına bağlı kalarak, söz konusu anlaşmanın korunması zaruretini vurgulamak ayrıca Paris iklim Anlaşması’nın korunması gibi bazı meselelerdeki görüş birlikleri, Avrupa ve Çin'in Amerika ile anlaşmazlık yaşadıklarını gözler önüne seriyor. Bilindiği gibi Trump hükümeti söz konusu her iki önemli uluslararası anlaşmadan çekildi.
Siyasi meseleler konusunda uzman olan Çinli Li Şuang, Avrupa ve anlaşmanın diğer taraflarını Amerika karşısında durduklarını, Zira kendilerinin özel ulusal ve devlet yapılarına sahip olduklarını ve her konuda Washington’a teslim olmayacaklarını belirtti.
Günümüzde Avrupa Birliği ve Çin Amerika'ya karşı ortak tutum sergilemek için geniş ilişkilere sahip olmaya vurgu yapıyorlar.
Fransız yorumcu Hayes Burg bu bağlamda şöyle diyor: Avrupa ve Çin ilişkileri çok önemli ve yakındır. Onlar ortak bildirilerinde Trump'ın siyasetleri ile tamamen farklı konulara yer verdiler ve bu da Çin ve Avrupa'nın bazı konularda ihtilaflarına rağmen birçok konuda ortak görüşe sahip olduklarını gösteriyor.
Avrupa Birliği ve Çin açısından, Amerika'nın İran'a karşı tutumu uluslararası yasalar ve kriterlere tamamen karşıdır ve bölgesel ve küresel barış ve güvenliğin tehlikeye düşmesine sebep olurken çatışma tehlikesini tetikliyor.
Demek ki Amerika'nın isteklerini ve sürekli Bercam Anlaşmasının iptal edilmesi ve İran'a baskıların yoğunlaşma tamtamlığı yapan Washington, tek yanlı tutumlarına rağmen Avrupa ve Çin bu çok önemli anlaşmanın korunmasını istiyorlar./