4+1'in Bercam'ın korunma zaruretini vurgulaması, gerçekleşmeyen vaatlerin tekrarlanması

Amerika'nın mayıs 2018'de Bercam nükleer anlaşmadan çekilmesi ardından, 5+1'in diğer üyelerinin de kendisini izlemesini beklemesine rağmen diğer taraflar 4+1 grubu çerçevesinde anlaşmanın devam ettiğini vurguladılar.

Bu bağlamda 4+1 grubu dışişleri bakanları 28 Eylül günü New york'ta bir kez daha Bercam'ın tam ve etkin bir şekilde gerçekleşmesi gerektiğini vurguladılar. Çin, Rusya, Fransa, İngiltere, Almanya ve AB dış siyaset sorumlusu Federica Mogherini'nin katılımı ile Birleşmiş Milletler genel kurulunun yan etkinlikleri çerçevesinde gerçekleşen söz konusu oturumda son gelişmeler sonucu Bercam'ın durumu ele alındı. İran dışişleri bakanı Muhammed Cevad Zarif söz konusu oturumu "olumlu" değerlendirdi. 
Oturumun kapanış bildirisinde," Bercam halen nükleer yayılmanın yasaklanma yapısının temel bölümü ve uluslararası diplomasinin önemli getirisidir" denildi.
Katılımcı dışişleri bakanları ayrıca Bercam'ın tüm taraflarca etkin ve tamamen uygulanma önemini de vurguladılar. Bildiride ayrıca sözkonusu dışişleri bakanları, Bercam'ın korunması için ellerinden geleni yapacaklarını, anlaşmanın tüm tarafların yararına olacağını belirttiler.
Bercam'ın Avrupa tarafı, nükleer anlaşmanın uluslararası barış ve güvenliğin sağlanmasında inkar edilemeyen önemine vurgu yapmalarına rağmen pratikte Bercam sorumluluklarını yerine getirmediler. Avrupalılar Amerika'ya geniş çapta bağlı kaldıkları için tüm çabalarına rağmen verdikleri vaatlerin hiç birini yerine getiremiyorlar.
İlginç olan ise Avrupalıların Tahran'dan mantıksız isteklerde bulunarak İran'ın Bercam anlaşmasındaki sorumluluklarına tamamen bağlı kalmasını istemeleridir. Fakat kendilerine sormaları gereken soru, "Amerika yaptırımlarının olumsuz etkilerini azaltmak için hiçbir girişimde bulunmazken nasıl İran'dan tek taraflı anlaşmaya bağlı kalmasını istemeleri"dir.
Fransa'nın Bercam anlaşmasını koruma projesi gibi Avrupa'nın planları da Amerika'nın sabotajları ile pratikte başarısız kaldı. Fransa cumhurbaşkanı Emmanuel  Macron İran'ın Bercam anlaşmasındaki sorumluluklarına geri dönmesine karşılık İran'a 15 milyar dolar kredi hattı açılmasını önerdi; söz konusu kanal İran'ın petrolü ile garantiye alınırken İran'a günde en az 700 bin varil petrol satmasına izin verirdi. Buna rağmen Amerika, tüm yoğun görüşmelere rağmen İran'a karşı maksimum baskılar kapsamındaki hasmane siyasetlerini değiştirmek istemedi. İran eylem grubu başkanı Brian Hook, Fransa'nın söz konusu önerisinin sağlam olmadığını ileri sürdü.
Şimdi Bercam her zamankinden daha çok tehlikede. Bunun sebebi ise Avrupa'nın sorumluluklarını yerine getirmedeki müsamahakarlığı ve Amerika'nın sabotaj ve düşmanlıklarının devam etmesidir. Bu yüzden İran Avrupa'nın oyalama siyasetlerine karşı 3 adımda Bercam anlaşmasındaki sorumluluklarını hafifletti böylece pratikte Bercam'dan geriye pek fazla bir şey kalmadı. 
Bu arada Avrupalılar Amerika ile bir ağızdan konuşarak, İran füze programı ve bölge siyasetlerinin de gözden geçirilmesini istemeleri, durumun daha da zorlaştığını gösteriyor.
AB dış siyaset sorumlusu Federica Mogherini Bercam nükleer anlaşmanın önündeki sorunlara işaretle, "Bercam'ın iki temeli var, nükleer taahhüttüler ve yaptırımların kaldırılması ile ilgili ekonomi bölümü. Her iki bölümdeki irade, Bercam'ın korunmasına dairdir ve her iki bölümde de sorunlar ve Bercam'ın korunması için iradeler mevcuttur." Dedi.
4+1 grubunun Bercam nükleer anlaşmanın korunmasına vurgu yapmasına rağmen, bu bağlamda bir an önce etkin bir adım atılmadığı takdirde, bu anlaşmanın hayatına devam konusunda hiçbir umut kalmayacağı ise kesin bir gerçektir./