Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin'in Tahran Ziyareti

Irak dışişleri bakanı Fuad Hüseyin 3 Şubat Çarşamba günü Tahran'a geldi ve İran İslam Cumhuriyeti cumhurbaşkanı, dışişleri bakanı, milli güvenlik yüksek konseyi sekreteri ve İran İslami Şura Meclisi Başkanı ile görüştü ve görüş teatisinde bulundu.

Irak dışişleri bakanı Fuad Hüseyin son 5 ayda ikinci kez Tahran'a ziyarette bulunmaktadır.  Irak dışişleri bakanı  Eylül 2020'de de Tahran'a bir ziyaret gerçekleştirmişti. Irak dışişleri bakanı Mustafa el Kazımi de geçen yıl İran'a ziyarette bulunmuştu. Bu diplomatik yolculuklar  İran ve Irak'ın   ikili ilişkilere büyük önem verdiğini gösteren emareler sayılırlar. 

İki ülke arasındaki ilişkilerin önemi, 1500 kilometrelik ortak coğrafi sınırdaşlık ve de kültürel ve dini ve mezhepsel benzerlikler ve ortaklıklar göz önünde bulundurulduğunda daha da artmaktadır.   İran İslam Cumhuriyeti İslami Şura Meclisi Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da Çarşamba günü Irak dışişleri bakanı Fuad Hüseyin ile bu hususa vurgu yaptı.  Muhammed Bakır Kalibaf şöyle bir açıklamada bulundu:"  İki ülke ilişkileri, derin, etkin ve tarihidir.  İran ve Irak halkları  dini ve kültürel inançları  ve de tarih boyunca komşulukları dolayısı ile bir birine kenetlenmiş ve ilgi duymuştur. "

 İşte bu coğrafi etken  iki ülkenin ekonomik ilişkilerinin geliştirilmesinin de temel nedenidir.  İran İslam Cumhuriyeti cumhurbaşkanı Hasan Ruhani Çarşamba günü   Irak dışişleri bakanı  Fuad Hüseyin ile görüşmesinde   iki ülkenin 20 milyar dolarlık ticari vizyonuna da vurgu yaptı. Hasan Ruhani bu hususta şöyle bir açıklamada bulundu:"  İran ve Irak, sahip oldukları ekonomik kapasitelerden dolayı  iki ekonomik parça olarak bir birlerini tamamlayıp bir birleri ile örtüşebilirler. İran ve Irak  yeni adımlar atarak   ticari ilişkiler hacmini  20 milyar dolar vizyonuna taşıyabilirler. "

Gerçekte   ekonomik ilişkiler düzeyinin  arttırılması, Fuad Hüseyin'in Tahran ziyaretinin başka nedenlerinden biridir.   Buna ilaveten  coğrafi yakınlık etkeni, İran ve Irak'ın ortak güvenlik sıkıntıları ile karşı karşıya gelmesine de yol açmıştır.   IŞİD terör örgütünün Haziran 2014'te Irak saldırısının ardından İran İslam Cumhuriyeti  Irak'a toprak bütünlüğünü korumak için yardım eden ilk ülkelerden biri idi.  Iraklı makamlar da bu gerçeği defalarca tekrarlamışlardır. Fuad Hüsyein de  bir kez daha Tahran ziyaretinde bu hususa değinip Irak'ın İran'ın IŞİD ile mücadeledeki yardımlarını unutmayacağını vurguladı. 

 Bu faktörler ve de ortak sıkıntıların ve sorunlar söz konusu olmasına rağmen İran ve Irak ilişkileri  Amerika'nın Irak içişlerine müdahaleleri sürecinden etkilenmektedir.  Bir yandan Amerika Irak'taki askeri varlığını sürdürüyor ve bu ülkenin egemenliğini ihlal ediyor bir yandan da İran İslam Cumhuriyeti ulusal güvenliğine karşı girişimlerde bulunuyor. Bunun açık örneği ise   İran İslam İnkılabı Muhafızlar Ordusu Kudüs Kuvvetleri komutanı Korgeneral Kasım Süleymani'nin  Amerikan terörist güçlerince suikaste uğrayıp şehit düşmesidir. 

Bir taraftan da  Amerika'nın İran İslam Cumhuriyeti'ne karşı yaptırımları   Tahran ile Bağdat ilişkilerinin geliştirilmesi yolunda engel oluşturmaktadır.  Bu husus da Fuad Hüsyeyin ile İranlı makamlar arasında ele alınan hususlardan oldu.  Irak dışişleri bakanı ise  İran'a yönelik yaptırımların kaldırılması hususunda umutlarını belirtti. 

Buna paralel olarak Irak  İran İslam Cumhuriyeti ile sahip olduğu barışçıl ilişkiler yüzünden defalarca İran ile Amerika arasında arabuluculuk yapmak istemiştir.  Görünen o ki  Irak dışişleri bakanı  Tahran ziyaretinde  Amerika'dan mesajı da iletti.