Viyana görüşmelerinde İran’ın ciddi iradesi

İran İslam Cumhuriyeti cumhurbaşkanı Seyid İbrahim Reisi cumartesi günü yurtdışındaki İran temsilciliklerinin seçilmiş başkanları ile görüşmede, “Eğer karşı taraf İran’a yönelik zalimane yaptırımların kaldırılmasında kararlı ise, iyi bir anlaşma sağlanabilir ve İran İslam Cumhuriyeti muhakkak iyi bir anlaşma peşindedir” vurgusunda bulundu.

İran’ın yürütme erki başkanı İslam Cumhuriyetinin yaptırımları kaldırmak ve etkisizleştirmek için iki stratejisine işaretle, şöyle devam etti: “Bazıları İslam cumhuriyetinin müzakere etmeyeceğini söylerken diğer bazıları İran’ın müzakerelere ciddi katılmayacağını veya programı olmadığını iddia ediyorlardı; fakat İslam cumhuriyeti müzakerelere izzetle katıldı ve önerdiği metin ile müzakerelerde ciddi olduğunu gösterdi.”
Birkaç gün siyasi istişarenin ardından nükleer anlaşma Bercam ortak komisyon oturumunun yeni turu, 4+1 grubu, İran ve AB  müzakereci heyet başkanları düzeyinde tekrar başladı. Yeni tur görüşmelerde İran İslam cumhuriyeti yaptırımların kaldırılması ve nükleer çalışmalar olmak üzere iki başlıkta yapıcı önerilerde bulundu. 
Gerçi bazı uzmanlar ve yorumcular Biden hükümetinin Viyana’da bir anlaşmaya varmak için şüphelerini eleştirirken yürütülen müzakerelerin kapsamlı ve tam bir sonuca varmayacağını belirtseler de bazıları da bir anlaşmaya varmak için hala fırsat olduğunu söylüyorlar.
Tüm şüphe ve tahminlere rağmen İran’ın önerdiği metinler üzerinde çeşitli düzeylerde görüşmeler ve fikir teatileri devam ediyor. Bu konu müzakereci heyetlerin başkentlerinden dönüşü ardından yaşananların geçen haftaların tersine İran’ın başlıca istek ve metinlerini resmiyete tanıdıklarını gösteriyor. Başka bir ifade ile aslında karşı taraf kendi gerçekdışı ve inatçı tutumundan geri adım atmıştır.

Fakat Viyana müzakereleri sırasında ve öncesinde medya organlarının propagandaları ve siyasi çalışmaları, asıl müzakereci taraflara ilaveten bazı akımların görüşmelerin olumlu ortamını etkilemeye çalıştıklarını gösteriyor. Korsan rejim İsrail çalışmaları ve Washington ile Tel Aviv arasında dokunan mekik ise bu konuda dikkat çekiyor. Bu bağlamda Siyonist rejim savaş bakanının Amerika ziyareti ile eşzamanlı olarak korsan rejim medya organları, bu ziyarette Amerika ve korsan rejim arasında İran’ın askeri tesislerine ortak tatbikat düzenlenmesi konusunda anlaşma sağlandığını iddia ettiler.

                        
Aynı haber çevreleri Amerika’nın İran’a görüşmelerden bir an önce sonuç almak için ültimatom verdiği yalanını duyurdular. Bu dayatma akımı viyana müzakereleri başlamadan önce de Avrupa troykasının İran’ın nükleer faaliyetine karşı tutum sergilediklerini iddia etmiştir. Fransa, Almanya ve İngiltere kasım 29 müzakereleri öncesi ortak bir bildiride, “İran nükleer meselesine yönelik güdümlü gerginlik oluşturma” konusundan endişe duyduklarını belirttiler.
Yapılan çalışmalar ve oluşturulan propaganda ortamı Viyana’da sonuç eksenli görüşmelerin ilerlemesinden hoşnut olmayan akımın, mümkün olan her şekilde ortam oluşturmak ve tehditle, müzakere ortamını tahrip etmeye çalıştığını gösterdi. 
Fakat müzakere odasının dışında oluşturulan ortam, İran halkının hakları ve çıkarlarını temin eden bir anlaşmaya varmaya çalışan İranlı heyetin iradesine halel getiremez. Nitekim 4+1 grubu ile görüşmelerin başmüzakerecisi Ali Bakıri Keni’nin de vurguladığı gibi; “İran, Bercam’dan daha azını kabul etmez.”
İran heyeti yüksek kapasite ve kabiliyetle Viyana’ya katıldı ve profesyonel bir tutumla görüşmelerin daha da ilerlemesi üzerine odaklanmıştır. Bu yüzden görüşmelerde ilerleme ve karşı tarafın hüsnü niyetinin ispatlanması durumunda, gerektiği kadar müzakerelere devam edecektir./