İran'ın komşularla, çok taraflı ve bölgesel işbirliğinin geliştirilmesine vurgusu
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Ali Bakıri Keni, İran'ın komşuluk politikasında ikinci adımın çok taraflı ve bölgesel işbirliğini geliştirmek olduğunu belirtti.
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı ve Başmüzakereci Ali Bakıri Keni, dün akşam Tahran’da Katar Dışişleri Bakan Yardımcısı Muhammed Abdulaziz bin Salih el-Hulaifi başkanlığındaki Katar heyeti ile görüştü.
Görüşmede Viyana’da İran’a uygulanan yaptırımların kaldırılması için yürütülen müzakerelerin yanı sıra ikili ilişkiler, bölgesel ve uluslararası konular ele alındı.
Bakıri, Reisi hükümetinin son yılda komşuluk politikası çerçevesinde başarılı kazanımlar elde ettiğine dikkat çekerek, “Komşuluk politikasındaki ikinci adım çok taraflı ve bölgesel işbirliğini geliştirmektir.” dedi.
Bu görüşmede Katarlı yetkili de, bölgenin güvenliği ve istikrarını amaçlayan nükleer anlaşmanın canlandırılması sürecinin önemine vurgu yaparak, Doha’nın yakın gelecekte İran ile ABD arasında yapılan dolaylı görüşmelerin anlaşma ile sonuçlanmasını beklediğini söyledi.
İran hükümetinin geçen bir senede bölgede ifa ettiği rolü siyasi ve ekonomik açılardan büyük önem arz ediyor. Bu tür münasebetler çeşitli çetrefil boyutlarına rağmen 13. hükümet döneminde aktif şekilde hayata geçirilmektedir. İran İslam Cumhuriyeti her daim toplu güvenliğin sağlanmasını kendi temel stratejisi olarak dikkate alarak, yabancı güçlerin her türlü müdahalesi ve varlığının ulusal çıkar, bölge güvenliği ve istikrarının zararına olduğunu deklare etmiştir.
Geçen bir senede de İran'da 13. hükümet bölge ülkeleri ve Orta Asya ülkeleri ile işbirliği doğrultusunda hareket etmiştir. Örneğin Türkmenistan, Kazakistan, Türkiye, Rusya , Irak ve Katar liderlerinin Tahran'a gerçekleştirdikleri ziyaretler, Tahran'ın bölgesel ve çok taraflı işbirliği ve yakınlaşmaya büyük önem verdiğini ortaya koymakta.
Siyaset uzmanlarından Hasan Hanizade bu bağlamda yaptığı değerlendirmede, çeşitli ülkelerin yetkililerinin Tahran'a ziyaret ve temaslarının 13. hükümetin dış politikasında diyalog ve bölge ülkeleriyle işbirliği ve angajmanı temel aldığını gösterdiğini ifade etti.
Ekonomi alanında da İran'ın 13. hükümeti, Batı ve Doğu güçleriyle ilişkilere vurgu yapmakla birlikte, dış ilişkilerde mutlak Batıcılığı reddetmek peşinde olmuştur. İran'ın dengeli dış politikasının özelliklerinden biri, ulusal çıkarlarını azami şekilde sağlayacak şekilde dünyada diğer alanlardaki fırsatlar ve öncelikleri dikkate alarak, bu fırsatları kullanmaya çalışmaktadır.
Bölgeselcilik, Doğu'ya bakış, Şanghay İşbirliği Örgütü, BRICS ve ECO gibi bölgesel ve bölgedışı örgütler ve kurumlarla ortaklığı, İran'ın 13. hükümeti tarafından takip edilen dengeli politikanın örneklerinden sayılıyor. Çin ve Rusya ile imzalanan iki stratejik anlaşma da, İran'ın bölgeselci ve Doğu'ya bakış politikası çerçevesinde değerlendirilebilir.
İran'ın Türkmenistan ve Azerbaycan Cumhuriyeti ile doğalgaz swapı alanında üçlü anlaşmaya imza atması, Pakistan, Azerbaycan cum., Kırgızistan ve Türkmenistan ile transit anlaşmalarını imzalaması, İran hükümetinin aktif diplomasi alanında attığı diğer adımlardan sayılıyor.
İran, dünyada çeşitli çevre şartlarına sahip ender ülkelerden biri sayılıyor. İran, Fars Körfezi, Batı Asya, Orta Asya, Kafkasya ve Hint yarımadası havzalarında yer alan bir ülke olarak, zengin doğal kaynaklara sahiptir.
Kuşkusuz, İran'ın sahip olduğu bol potansiyel ve geniş coğrafya, kültür ve doğal kaynakları gibi kayda değer bölgesel kabiliyet ve imkanları, bu ülkeyi bölgesel işbirliğine sevketmektedir./