Tahran'daki Bakü Büyükelçiliği'nin yeniden açılması

Azerbaycan Cumhuriyeti'nin İran Büyükelçiliği, faaliyetlerine bir buçuk yıl ara verdikten sonra, takip ve diplomatik istişareler sonucunda, iki taraf arasında yapılan anlaşmalar doğrultusunda, resmi olarak Tahran'daki faaliyetlerine pazartesi günü yeniden başladı.

Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Pazartesi günü yaptığı açıklamada, müzakerelerin ardından bu ülkenin Tahran büyükelçiliğinin 15 Temmuz 2024 ( hş 25 tir 1403) tarihinde yeni bir yerde faaliyetlerine yeniden başladığını duyurdu. Bakanlığın açıklamasına göre Azerbaycan Cumhuriyeti'nin mevcut büyükelçisi ve diplomatik personeli İran'a geri döndü.

Azerbaycan Cumhuriyeti Büyükelçiliği'nin yeni binası Tahran'ın kuzeyindeki Darrus bölgesinde yer almaktadır; Azerbaycan Cumhuriyeti Büyükelçiliği'nin yeni binasında konsolosluk hizmetlerinin yerine getirilmesi için gerekli tedbirler alınmaktadır. Daha önce Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Tahran'daki büyükelçiliğinde yaşanan olayın ardından Bakü, büyükelçiliğin faaliyetlerini askıya alacağını açıklamış, bu bağlamda büyükelçiliğin büyükelçisi ve çalışanları Tahran'dan ayrılmıştı.

Bir ülkenin büyükelçiliğinin faaliyetlerini askıya alması, diplomasiyi engellemek, diyalog ve anlaşmazlık çözüm yollarını tıkamak anlamına gelse de, İran İslam Cumhuriyeti komşularıyla ilişkileri güçlendirmeye verdiği önem nedeniyle sabırlı diplomasisini sürdürüyor. Bu bağlamda İran Dışişleri Bakanı şehit Hüseyin Emir Abdullahian ve Azeri mevkidaşı Ceyhun Bayramov, yoğun telefon görüşmesi yaparak, sonunda yanlış anlaşılmaları gidermeye ve üçüncü tarafların Tahran-Bakü ilişkilerini bozmaya yönelik faaliyetlerine temkinli olmaya karar verdiler.

Bu diplomasi sonucunda Tahran'daki Azerbaycan cum.  büyükelçiliğinin kapatılmasına rağmen iki ülke arasındaki ekonomik ilişkiler devam etti ve Tahran ile Bakü arasında yapılan bir anlaşma uyarınca bu ülkenin yatırımı ile Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Ağband bölgesinden bir demiryolu hattının İran'dan Nahçıvan'a kadar uzatılması ve  Azerbaycan cum. ile bu şehir arasında demiryolu bağlantısının kurulması kararlaştırıldı.

İran ve Azerbaycan Yol ve Şehircilik Bakanları arasında da görüşmeler yapılarak İran ile Azerbaycan Cumhuriyeti sınırındaki Astraşay Köprüsü'nün açılması sağlandı ve Azerbaycan da Reşt-Astara demiryolu hattının inşasına katılma sözü verdi.

HŞ 1402 Tir  ayında  Bağlantısızlar Hareketi'ne katılmak üzere Bakü'ye giden Şehit Hüseyin  Emir Abdullahian, bu toplantının oturum aralarında Azerbaycan cum. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile görüştü ve taraflar ekonomik alanlardaki işbirliklerinin artırılmasına karar verdiler.

Azerbaycan Cumhuriyeti'nin katılımıyla Tahran'da düzenlenen 3+3 ülkelerinin dışişleri bakanları toplantısı, bölgesel işbirliğinin ve bölge içindeki sorunların çözümüne yönelik çabaların artması ve bölgede barışın sağlanmasının yanı sıra Azerbaycan cum. ile Ermenistan arasında barışın sağlanmasının gerekliliğinin vurgulandığı da bir diğer gelişme oldu.

Ayrıca şehit Cumhurbaşkanı Seyid İbrahim Reisi'nin hayatının son saatlerinde Kızkalesi barajının hizmete açılması, İran ile Azerbaycan Cumhuriyeti arasındaki dostluğun simgesi olarak değerlendirilmelidir. Şimdi Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Tahran Büyükelçiliği'nin yeniden açılmasının ardından, özellikle iki ülke cumhurbaşkanlarının birbirlerini Bakü ve Tahran'ı ziyaret etmeye davet etmesiyle, Tahran ile Bakü arasındaki ilişkilerin iyileşme sürecinin hızlanacağı ümit ediliyor ve her iki taraf da bunu memnuniyetle karşıladı./