Viyana Üniversitesi Profesörü: İran’ın Nükleer Konusunda Tek Çözüm Diyalog

Parstoday – Viyana Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölümü profesörü, BM Güvenlik Konseyi’nin İran’a yönelik yaptırımların geri getirilmesini engelleyen tasarıya olumsuz oy vermesine atıfta bulunarak, ABD ve Avrupa Üçlüsü’nün karşıtlık yolunu seçtiğini vurguladı.

Heinz Gartner, Viyana Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölümü öğretim üyesi, Pazar günü IRNA’ya yaptığı açıklamada, İran ile Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) arasında yakın zamanda varılan anlaşmanın nükleer diplomasinin ilerletilmesi için bir temel oluşturabileceğini belirtti.

Parstoday’in aktardığına göre, Gartner, Rusya ve Çin’in yaptırımların ertelenmesine ilişkin önerdiği tasarının başarısız olmasının sürpriz olmadığını, çünkü ABD ve üç Avrupa ülkesi bu mekanizmayı devam ettirmekte kararlı olduklarını ifade etti. Oysa İran’ın son önerilerinin işbirliği niyetinin bir göstergesi olarak değerlendirilebileceğini ekledi.

Gartner’a göre, 9 Eylül (18 Şahrivar) tarihinde Kahire’de İran ile UAEA arasında imzalanan anlaşma, görüşmelerin devamı için uygun bir zemin oluşturuyordu. Ayrıca İran ile ABD arasında doğrudan müzakerelerin, özellikle (ABD ve İsrail rejimi) tarafından yapılan son askeri saldırılar sonrası son aşamalardaki görüşmelerin yeniden başlaması için zamana ihtiyaç vardı. Ancak Batı, bu fırsata odaklanmak yerine Kahire anlaşmasının zayıf noktalarına yoğunlaştı.

Avusturyalı profesör ayrıca İran ile Batı arasındaki güvensizliğin tarihsel kökenlerine işaret ederek, İran’ın Batı güçlerinin, özellikle Avrupa ülkelerinin Güvenlik Konseyi’ndeki tutumunu sömürge sonrası bir yaklaşım olarak gördüğünü ve İran’ın tarihsel sömürge deneyimi nedeniyle bu algının anlaşılabilir olduğunu söyledi.

İslam Cumhuriyeti İran ile UAEA, 9 Eylül Salı günü Mısır’ın başkenti Kahire’de, İran’ın nükleer tesislerine yönelik denetimlerin yeniden başlamasına olanak sağlayacak işbirliğinin tekrarını mümkün kılan bir anlaşma imzaladı.

Bu anlaşmanın açıklaması, Mısır Dışişleri Bakanı Badr Abdülati ile İran Dışişleri Bakanı Seyyid Abbas Irakçi ve UAEA Genel Müdürü Rafael Grossi arasındaki görüşmeler sonrası yapıldı.