İran’da ihracatı kalkındırma fuarı
Tahran’da düzenlenen Iran Expo 2017 fuarının ikincisinde İran İslam Cumhuriyeti’nin ihracat kapasiteleri sergilendi.
2. Uluslararası İran İslam Cumhuriyeti ihracat kapasiteleri fuarı Iran Expo 2017 geçen hafta Tahran’da düzenlendi. Fuara İranlı 500 kadar ihracatçı firma ve yine Almanya, Fransa, İngiltere, Avusturya, Rusya, İspanya, Türkiye, Brezilya, Hindistan, Ukrayna, Azerbaycan Cumhuriyeti, Özbekistan, Irak, Suriye, Tanzanya, Tacikistan, Çin, Japonya, Macaristan ve BAE gibi ülkelerin de aralarında yer aldığı toplam 43 ülkeden 600 kadar işadamı katıldı. Katılımcılar 12 çeşit ürün grubunda ürünlerini ziyaretçilerle paylaştı.
2. Uluslararası İran İslam Cumhuriyeti ihracat kapasiteleri fuarının açılış töreninde konuşan İran sanayi, maden ve ticaret Bakanı Muhammed Şeriatmedari, fuarların düzenlemesinin ülke ekonomisinin gelişmesinde ifa ettiği önemli rol ve sağladığı katkıya işaret ederek şöyle dedi:
Halihazırda İran genelinde 20 noktada bilim ve sanayi alanlarını kapsayan ve ülkenin sanayi ürünlerini ve bilimsel bulgularını sunmakta önemli rol ifa eden büyük fuar merkezleri faaliyet yürütüyor.
Bakan Şeriatmedari şöyle devam etti: İran’da her yıl 320 fuar etkinliği düzenleniyor ve bundan başka da her yıl dünyanın 60 noktasında İran’ın bilim ve sanayi alanlarında ürünleri sergileniyor. İran dünyanın bir çok önemli Expo etkiliğine aktif bir şekilde katılıyor ve İranlı iktisadi aktivistler bu fuarlarda İran’ın yeteneklerini ve kapasitelerini sergiliyor.
Günümüzde ticaret aleminde pazarlama ve başkaları ile ticari irtibat kurmakta fuarların düzenlenmesi veya bu etkinliğe katılım önemli rol ifa ediyor. 2004 yılında Alman firmaların yöneticileri arasında pazarlama hedeflerine ulaşma alanında kullandıkları iletişim araçlarından yararlanmakla ilgili yapılan bir ankete göre fuarlara katılmak ve doğrudan pazarlama ve satış yapmak bu yöneticilerin arasında reklam, internet, halkla ilişkiler gibi diğer propaganda araçlarına nazaran daha büyük önem arz ettiğini ortaya koydu. Bu yüzden bir çok ülkede ticari firmalar hedeflerini yakalamak için en iyi pazarlama yöntemini fuarlara katılma şeklinde ifade ediyor. Örneğin Amerika’da firmaların reklam için ayırdıkları bütçenin %14 kadarı fuarlara katılmak için harcanıyor.
Aslında fuarlar bir nevi canlı reklam niteliğindedir. Bu mekanlarda alış veriş zincirinin halkaları yani üretici, dağıtıcı, tüketici ve ürün aynı zamanda uygun bir ortamda bir araya geliyor ve yaptıkları anlaşmalarla fuara katılma hedeflerini gerçekleştiriyor. Yerel fuarlar bilim ve sanayi alanlarında yeni bulguların paylaşımı ve bu alanda bilgi edinmek, teknoloji transferi ve ayrıca bir ülkenin veya bölgenin bu alanlarda yeteneklerini sergilemek için en uygun mekandır. Dünyanın bir çok ülkesinde düzenlenen fuarlar hem iç ve hem dış arenalarda sağlıklı rekabet zemini sunmakla beraber ihracatı geliştirme ve dünyanın çeşitli ülkelerinin piyasalarına girme imkanı da sağlıyor. Bu yüzden fuarlara katılmak ürünlerin satışı için etkili bir reklam aracı sayılır.
Günümüzde fuarlar ve bu etkinliğin şekillenmesine yol açan faaliyetler, fuar sanayii olarak tanımlanıyor. Bundan önce sanayiden maksat, ham maddelerin şekil değiştirmesi ve insanların güncel yaşamında kullanabilecekleri araç ve gereçlere dönüşmesiydi. Ancak günümüzde yapımcısının görüşlerinden yararlanma ve gerekli araç gereçleri kullanma bakımından gelir kaynağı olabilen her türlü yönetim ve yazılım tekniklerine sanayi deniliyor. Araştırmalar fuar sanayii dünya ekonomisinde her yıl 300 milyar dolar paranın dönmesine vesile olduğunu gösteriyor.
İran ekonomisi son onyıllarda iktisadi aktivistlerin çeşitli fuarları düzenlemek veya katılmakta tesirini en iyi biçimde göstermiştir. İran’da İslam inkılabı zafere kavuşmadan önce yılda sadece bir tek uluslararası ticari fuar ve seyrek olarak da bir kaç yerli fuar başkent Tahran’da düzenlenirdi ki bu fuarlarda da yerli üreticilerin katılım payı oldukça düşüktü. Bu fuarlara İran’da geniş tüketim piyasasını fark eden yabancı firmalar katılıyordu ve bu yüzden de stantlarını daha çok tüketim ürünlerine veya hafif sanayi ürünlerine ayırırdı.
Şimdi ise İslam inkılabının zaferi üzerinden yaklaşık kırk yıl geçtiği bir sırada günümüzde İran’da bir çok fuar yerli ve yabancı firmaların katılımı ile ve sanayi, maden, tarım ve hizmet gibi alanlarda düzenleniyor. Bu arada İranlı firmaların ürettikleri ürünlerin kalite bakımından gelişmesi de yabancı firmaları İran’da düzenlenen fuarlara daha çok sermaye, sanayi makineleri ve İran’da benzeri az olan ürünleri ile katılmaya zorluyor.
İran’da milli, bölgesel ve uluslararası düzeylerde düzenlenen fuarlar, gıda maddeleri, sanayi ürünleri, halı, tekstil, deri, ahşap sanayii, beyaz eşya, el sanatları, sağlık sektörü ürünleri, tıbbi malzeme ve teçzihat, inşaat sektörü, maden, petro kimya vesaire alanları kapsıyor.
Sanayi alanında İran’ın sanayi ve ihracat ürünlerinin çeşitliliği yüzünden ülkenin bir çok fuar merkezi İranlı üreticilerin ve firmaların hizmetine sunuluyor. Gerçekte İranlı sanayicilerin bu alanda başarıları, son yirmi yılda ülkenin sanayi ürünleri ihracatında 1991 yılında bir milyar dolardan 2014 yılında 30 milyar dolara yükselmelerine vesile olduğu anlaşılıyor. Bu başarı Batı’nın dayattığı haksız yaptırımlara rağmen elde edilmiş olması İranlı ihracatçıların ne denli zor şartlarda bu başarıya imza attığını gösteriyor.
İran’da fuar sektöründe yürütülen bir başka faaliyet ise yüksek teknoloji ürünleri ve yeni sanayi ürünleri ile ilgilidir. Son yıllarda İran’ın döviz gelirinin bir bölümü ülke genelinde faaliyet yürüten bilim temelli firmaların gelişmesi ve büyümesinin sonucudur. Günümüzde İran’da 3 bin kadar bilim temelli firma 86 bin personeli ile çeşitli bilimsel alanlarda faaliyet yürütüyor. Bu bilimsel alanlara nano teknoloji, optik ve fotonik, gelişmiş maddeler, bilgisayar dizilimi, elektrik, elektronik, kontrol ve komünikasyon, iletişim ve bilgi teknolojileri, bilgisayar yazılımı, laboratuar teçhizatı, ileri teknoloji ile üretilen ilaçlar, tıbbı teçhizat ve malzemeler, hava uzay, yeni enerjiler, petrol ve doğalgaz ve petro kimya teçhizatı ve ticarileştirme hizmetleri gibi alanları örnek vermek mümkün.
İran’da şimdiye kadar çok sayıda fuar bilim temelli firmaların faaliyet alanlarında düzenlendi. Uluslararası biyo teknoloji fuarı, uluslararası teknoloji ve yenilikçilik fuarı, uluslararası robocop yarışmaları, uluslararası telekomünikasyon fuarı, uluslararası nano teknoloji fuarı, uluslararası iletişim ve bilgi teknolojileri ve dijital medya fuarı, uluslararası yenilenebilir enerji fuarı ve uluslararası elektronik ve bilgisayar ve elektronik ticaret fuarı bu fuarlara birer örnektir.
Bu fuarları düzenlemenin amacı ise başkaları ile teknik, bilimsel ve teknolojik alanlarda bilgi alış verişinde bulunmaktır. Bu tür fuarların düzenlenmesi ile birlikte bilim temelli firmaların ve teknoparkların yöneticileri bu alanda faaliyet yürüten uluslararası firmaların önemli kazanımları ile tanıştığı gibi, İran ürünleri de başka ülkelere ihraç edilmesi için alıcılara tanıtılıyor. Son üç yılda teknoparklarda faaliyet yürüten bilim temelli firmalar ürettikleri ürünlerle 500 milyon dolar gelir elde etti.
Uluslararası düzeyde de bilim temelli hizmetler bu ürünü ihraç edenlere yılda 1500 milyar dolar gelir sağlıyor. Son yıllarda İran ekonomisinin hizmet sektörü de ülkenin gayri safi milli hasılasında %50 gelişme kaydettiği anlaşılıyor. Hizmet sektörü, ulaştırma, teknik ve mühendislik hizmetleri, ticaret hizmetleri turizm ve bankacılık ve sigorta hizmetleri gibi alanları kapsıyor. Bilim temelli hizmetlerin alından da İran’da uluslararası ulaştırma ve kentsel hizmetler fuarı, uluslararası sağlık ve güvenlik ve çevre fuarı, uluslararası zincirleme mağazaları teçhizatı fuarı gibi fuarlar düzenlendi. Bu tür fuarlar ülkenin hizmet sektörünün imkanlarını ve yeteneklerini dünyaya tanıtmakta faydalı oluyor ve iktisadi heyetlerin İran’ı ziyaret etmelerine zemin hazırlıyor.