AB’nin Türkiye’yi uyarması

Türkiye ve AB arasındaki ilişkiler başarısız temmuz 2016 darbe girişimi ardından sürekli gergin geçmiştir. Buna rağmen son zamanlarda yaşanan yeni olaylar, aradaki ilişkileri daha da gerginleştirmiştir.

Bu bağlamda AB Türkiye’ye uyarıda bulunarak, Kıbrıs münhasır ekonomik bölge MEB’de sondaj faaliyetlerini durdurmaması ve bu bağlamda ikinci bir gemiyi bölgeye göndermesi durumunda AB tarafından yaptırıma tabi tutulacağı uyarısında bulundu. 
Türkiye’nin akdeniz’de pettol ve doğalgaz arama ve sondaj faaliyetleri şubat 2019’un sonlarında başladı. Bu ise komşu ülkeleri yani Kıbrıs ve Yunanistan’ın yanısıra AB’nin de tepkisine sebep oldu.
Avrupalı liderler Brüksel zirvesinde kapanış bildirisinde, Türkiye'nin sondaj faaliyetlerinin "yasal olmadığını”, AB’nin gerekli yanıtı vermek üzere hazır beklediği belirtildi. AB ayıca Türkiye faaliyetlerini uzaktan rasat ettiği ve Kıbrıs ile koordinasyon içinde Ankara’ya uygun karşılık verileceğini de ifade etti.
Türkiye enerji ve tabii kaynaklar bakanı Fatih Dönmez ise 20 haziran Perşembe günü ikinci arama ve sondaj geminin bölgeye gönderilmesi töreninde yaptığı açıklamada, birkaç ay önceden başlayan arama çalışmalarının Ankara’nın doğal hakkı olduğunu duyurdu.
Türkiye’nin himayesinde olan Kıbrıs adasının kuzey kesimi yaptığı açıklamada Kıbrıs denizlerinde mevcut olan her türlü kaynağın onlara da ait olduğunu zira 1967 yılına Kıbrıs’ın kurulmasına Türklerin de katıldığını belirtiyor.
1974 yılında Türkiye’nin çıkarması ile türk ve Rum olarak ikiye ayrılan Kıbrıs adasında şimdiye kadar birleşme çalışmalarının tümü hüsranla sona erdi. Kıbrıs cumhuriyeti olarak dünya tarafından tanınan Kıbrıs, AB üyesidir. Denizdeki enerji kaynakları meselesi ise adanın iki tarafındaki mevcut sorunları daha da arttırmış görünüyor. Türkiye ve Kıbrıs cumhuriyeti ise doğu akdeniz’deki petrol ve doğalgaz kaynakları hakkında benzer iddialarda bulunuyorlar.
AB ve ağır topları bu konuda Kıbrıs cumhuriyetini desteklerken, arama ve sondaj çalışmaları hakkında Ankara’ya ciddi uyarılarda bulunuyorlar. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 14 haziran’da Türkiye’den münhasır ekonomik bölgede “illegal faaliyetlerine” durdurmasını isterken, AB’nin bu konuda geri adım atmayacağını söyledi.
AB bundan önce de 4 mayıs 2019’da da Türkiye’nin MEB’deki sondaj faaliyetlerinden ciddi endişe duyduklarını duyurdu.
AB dış siyaset sorumlusu Federica Mogherini de bu bağlamda yayınladığı bildiride, “Türkiye’den hemen sabırlı olmasını, kıbrıs’ın münhasır ekonomik bölgedeki yasal hakkında saygı göstermesini ve AB’nin Kıbrıs ile tam işbirliği içinde uygun şekilde karşılık vereceği her türlü illegal hareketten kaçınmasını” istedi. 
Böylece Türkiye’nin üyeliğinin askıya alınmasından Brüksel’in Türkiye’nin iç siyaseti ve parlamenter sisteme geçişinden rahatsızlığına kadar uzun ve geniş bir alanı kapsayan mevcut olan uzun ihtilaf listeye, yeni bir konu da eklenmiş oldu. 
Şimdi Kıbrıs ve Yunanistan AB’nin iki üyesi olarak akdeniz’de doğal gaz arama ve sondaj konusunda Türkiye ile direkt ihtilaf içindeler. 
Ankara yetkilileri bu konuda sert tutum izliyorlar. Nitekim Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Perşembe günü “Yavuz” isimli sondaj gemiyi göreve uğurlama törenine gönderdiği mesajda Türkiye ve Kıbrıs adasının kuzey bölgesinin çıkarlarını savunma konusunu vurgularken, “Türkiye, doğu Akdeniz bölgesindeki enerji kaynaklarında, kuzey Kıbrıs cumhuriyeti gibi diğer sahil ülkeler gibi haklara ve çıkarlara sahiptir. Bu uluslararası hukuku koruma, garantör bir ülke olarak Türkiye’nin temel görevidir” dedi.
Bu yüzden yakın bir gelecekte AB ve Ankara arasında bu konu üzerinde ihtilafların yoğunlaşması nedeni ile Türkiye’ye yaptırım uygulanması beklenebilir. /