Ermenistan'ın Türkiye'ye Yakınlaşma Çabaları

Türkiye ile Ermenistan arasındaki ilişkilerin başlaması Karabağ Barış Anlaşmasından sonra gündeme gelen en önemli bölgesel mesele sayılır.

1993 yılında, Azerbaycan Cumhuriyeti topraklarının önemli bir bölümünün Ermenistan tarafından işgal edilmesinden kısa bir süre sonra, Türkiye hükümeti Ermenistan'a ambargoya katıldı ve Güney Kafkasya'da bulunan Ermenistan ile bağlarını kopardı. Ermenistan, karayla çevrili sınırları nedeniyle bölge ve dünyadaki diğer ülkelere ancak bölgedeki dört ülke yani İran, Gürcistan, Türkiye ve Azerbaycan Cumhuriyeti üzerinden bağlanabilmektedir. Ülke coğrafi olarak zor durumdaydı, bu durum uzun yıllar devam etti. Ancak Kasım 2020'de Rusya'nın arabuluculuğunda Dağlık Karabağ barış anlaşmasının imzalanmasıyla, Ermeni yetkililer Azerbaycan cum. ve Türkiye ile sınırlarını yeniden açmaya hazırlanarak dış dünya ile ilişkiler kurma ve böylece ülke ekonomisini yeniden inşa etmeye niyetlendiler. 
Aslında, bir zamanlar Türkiye'nin Ermenistan ile ilişkilerinin yeniden başlamasına karşı çıkan Azerbaycan Cumhuriyeti, Dağlık Karabağ barış anlaşmasının imzalanmasından sonra iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleşmesini memnuniyetle karşıladılar.  
Bu bağlamda Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov da geçen hafta Bakü'de düzenlediği basın toplantısında, Ankara ve Erivan yetkililerinin ilişkilerin ön koşulsuz olarak yeniden başlamasına ilişkin açıklamalarının ardından şunları söyledi: Türk-Ermeni ilişkilerinin normalleşmesi bölgesel istikrar ve güvenliğe katkı sağlayacak. 
Ermenistan ile Türkiye arasındaki ilişkileri yeniden başlatılması için Ankara ve Erivan liderlerinin bu konuda özel bir elçi ataması planlanıyor. Şimdiye kadar, Türk-Ermeni uçuşları konusu iki ülke yetkilileri tarafından doğrulandı ve Erivan ile İstanbul arasındaki direkt uçuşun iki taraf arasındaki görüşmelerle aynı zamanda yeniden başlaması planlanıyor.
 Bu bağlamda ve ikinci adımda, Erivan hükümeti Ermenistan'a Türk mallarına ambargoyu kaldıran bir açıklama yaptı. Ermenistan Ekonomi Bakanlığı'ndan 2 Ocak Pazar günü yapılan duyuruda, "Ankara'nın İkinci Dağlık Karabağ Savaşı'nda Bakü'ye verdiği destek nedeniyle geçen yıl Ermenistan'a Türk mallarının ithalatına getirilen yasak, enflasyonu arttırma nedeniyle kaldırıldı." ifadelerine yer verildi. 
Açıklamada ayrıca şu ifadelere de yer verilmiştir: " Ankara hükümetinin karşılıklı olarak yakında Ermenistan'dan Türkiye'ye ithalat ambargosunu kaldırması bekleniyor." Açıklama, Ankara yetkililerinin daha önce Ermenistan ile ilişkilerin normalleşmesine ilişkin olumlu yorumlarda bulunduğu bir bağlamda Ermenistan Ekonomi Bakanlığı tarafından yapıldı.
 Bu açıklamalar çerçevesinde, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan geçen Ağustos ayında ülkesinin Ermenistan ile ilişkilerinin kademeli olarak normalleşme çağrısında bulundu. Recep Tayyip Erdoğan bir konuşmasında "Türkiye, Ermenistan ile ilişkilerin kademeli olarak normalleşmesine hazır." demişti. Türkiye Cumhurbaşkanı  Ankara ile Erivan arasında anlaşmazlık olsa bile, komşuluk ilişkilerini toprak bütünlüğüne ve egemenliğe saygı temelinde genişletmek gerektiğini vurgulamıştı. 
Böylece Türk-Ermeni ilişkilerinin ön koşulsuz olarak devam edeceği öngörülebilir. Ancak Türk-Ermeni ilişkilerinin normalleşmesiyle ilgili dikkate değer bir nokta, Ankara yetkililerinin Zengezur koridorunu ele geçirmek için bir yılı aşkın süredir yürüttüğü çabalarına rağmen Türkiye'nin bu talebin yerine getirilmemesine rağmen müzakerelerde bulunabilmesidir. Erdoğan hükümetindeki yetkililer, daha önce "Türk Koridoru" olarak adlandırdıkları Zengezur Koridoru'na öncelik vererek Ermenistan'dan önemli tavizler almaya çalıştılar. Ermenistan Başbakanı da dahil olmak üzere, ülkenin en yüksek siyasi yetkilileri,  Zengezur Koridoru'nun teslim edilmesi konusunu zaten şimdiye kadar mümkün olmadığını, gelecekte de gündemde olmayacağını belirterek bu hususta son noktayı koymaya çalıştılar./