Antalya oturumunun sonuçsuzluğu ve Türkiye çabaları

Ukrayna'nın Amerika ve Kuzey Atlantik Paktı (NATO) liderliğindeki Batılı hükümetlerin kışkırtmasıyla Rusya ile başlanan savaş, bölge ülkeleri üzerinde derin bir etki yarattı.

Hiç şüphesiz NATO’nun aktif üyelerinden biri olan Türkiye, Ukrayna ve Rusya arasındaki savaştan olumsuz yönden en çok etkilenen ülke oldu. Fakat Türkiye'nin NATO üyeliğine ve Batı ile yakınlaşmasına rağmen Doğu ve Asya ülkeleriyle askeri işbirliğine çok istekli olduğu gerçeği de göz ardı edilemez.
Amerika Türkiye’nin bölgesel hareketlerin kontrol etmek için büyük çaba gösterdi. Buna karşılık, Erdoğan'ın hükümeti, bağımsız gibi görünmeye çalışırken, ulusal çıkarları doğrultusunda bağımsız kararlar almaya çalışıyor. Bu konu ise Türkiye’nin Amerika ve NATO arasındaki görüş ayrılıklarını daha da derinleştiriyor. Fakat görünüşe göre Erdoğan hükümeti kendi taleplerini batıya dayatmak için Rusya ile yakınlaşmaya çalışıyor. 
Aynı zamanda, Amerikan karşıtı söylemlere ve Avrupa hükümetleriyle yaşanan gerilimlere rağmen, Türk yetkililer Rusya ile kalıcı olarak yakınlaşmaya isteksiz olduklarını ve hâlâ Batı'ya yaklaşmak için fırsatlar aradıklarını kanıtladılar.
Bu bağlamda Türkiye siyaset uzmanlarından Taha Akyol’un da belirttiği gibi, “Ukrayna krizi Türkiye ve Rusya arasındaki jeopolotik ihtilafları daha da derinleştirmiştir. Erdoğan ve Çavuşoğlu’nun Ankara’nın Moskova ile ilişkilerinin stratejik boyutlara ulaştığına dair söylemleri çok yanlış ve dar görüşlüdür.”
Ancak Ukrayna krizi, Corona krizinden sonra Türkiye ekonomisini olumsuz etkileyen ikinci büyük kriz olarak değerlendirilmelidir.
Tüm bu gerçeklere dayanarak, bu krizin, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hükümetinin bölge içinde ve dışındaki inisiyatifi kaybetmesi açısından yaşadığı sorunları daha da ağırlaştırabileceği söylenebilir. Bu arada ve tam da Ankara yetkilileri ve özellikle cumhurbaşkanı Erdoğan doğu ve batı ile yakınlaşmak için bir tutum sergilemek ve bir tarafa yakın olmak zorunda kaldığı bir dönemde, Ankara yetkilileri bu krize son vermek için arabulucu olmaya çalışıyorlar. 
Ankara, Rusya’nın Ukrayna ile savaşı başında ve sürecinde Kiev yönetimin tutumunu destekleyerek batı ülkelerin çeşitli gruplarında ve NATO kapsamında yer alamaya çalıştı. Başta Türkiye’nin Ukrayna’ya desteği çok ciddi görünüyordu. Fakat Zelensky hükümetinin Erdoğan hükümetinden ilk resmi talebi ardından Ankara bu talebe gecikme ile karşılık verdiler. Hatta verilen yanıt Ukrayna ve batı yetkilileri için pek de hoş değildi.
Bu eylemin ardından Türkiye Cumhurbaşkanı'nın arabuluculuk teklifi bir kez daha tekrarlandı. Ankara yetkilileri uzun zaman önceden beri bu bağlamdaki taleplerini gündeme getirmelerine rağmen karşı taraftan bir yanıt almadılar. 
Tabi ki bunun sebebi de bellidir. Zira Türkiye iki taraf arasında yanlı bir tavır tutunurken Ukrayna krizini sonlandırmak için arabuluculuk çağrısında bulunan tek ülkedir. Türkiye Cumhurbaşkanı, Ukrayna krizinde rol oynamak için Antalya'da farklı ülke yetkilileriyle bir araya geldi. Toplantıya Rusya ve Ukrayna Dışişleri Bakanları da katıldı.
Antalya'daki konferansa Ankara yetkililerinin talimatıyla Rus ve Ukraynalı yetkililerin yanı sıra bazı hükümetlerden yetkililer de katıldı, ancak beklendiği gibi Ukrayna ve Rusya dışişleri  bakanları arasındaki ilk görüşme başarısızlıkla sonuçlandı.
Bu arada Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan daha önce Antalya zirvesinin Ukrayna ile Rusya arasında kalıcı bir ateşkese ve iki ülke arasındaki savaşın sona ermesine yol açacağını umduğunu belirtmişti./