Erdoğan'ın Azerbaycan Cumhuriyeti ziyareti ve Zengezur koridoru vurgusu
Türkiye Zengezur diye adlandırılan koridor meselesini öne sürerek bir kez daha Güney Kafkasya bölgesinde gerilimleri arttırmak ve bölge halkının çıkarlarını ve güvenliğini tehlikeye atmak istiyor. Bu bağlamda Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Azerbaycan ziyaretinde bu koridor ile ilgili korkuların yersiz olduğunu böyle bir koridorunun kurulması vurgusunun Türkiye'nin Hazar bölgesinde bağlanması çabası çerçevesinde olduğunu vurguladı.
Türkiye'nin Güney Kafkasya'daki bu maceracılığı, bölgenin jeopolitik sınırlarının değişmesi tehdidine ve iki bölge ülkesi yetkililerinin ciddi şekilde karşı çıkmasına yol açmıştır. Bu bağlamda İran İslam Cumhuriyeti ile Ermenistan arasındaki sınırın ayrılmasına ve kesilmesine neden olan bir tehdit söz konusudur. Azerbaycan ile Ermenistan arasında 44 gün süren Dağlık Karabağ savaşının ardından Rusya aracılığıyla barış anlaşması imzalandı. Bu savaşta Ermenistan, Dağlık Karabağ'ın bazı bölgelerinin kontrolünü Azerbaycan Cumhuriyeti'ne kaptırdı. Bundan sonra Bakü, Ankara'nın desteğiyle defalarca Ermenistan'ın güneyindeki Siyunik ilindeki Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'ne uzanan bir koridorun devralınmasını talep etti.
Ancak bu bağlamda Ermenistan başbakanı Nikol Paşinyan şu açıklamada bulundu: " Azerbaycan Cumhurbaşkanının Zengezur koridoru olarak adlandırdığı mesele barış görüşmelerinde incelenmemiş hiçbir zaman da ele alınmayacaktır.
Bakü-Erivan ve Ankara-Erivan arasındaki ilişkilerin normalleşme süreci yavaş ilerlerken bu konu Türkiye ve Azerbaycan Cumhuriyeti tarafından ileri sürülmektedir. Halbuki Azeri ve Ermeni güçleri sürekli sınır noktalarında bile çatışıyor ve sınır bölgelerinde birbirleriyle bir an bile olsun geçinemiyor. Bu bağlamda her iki taraf da diğer tarafı çatışmanın başlatıcısı olarak tanımlıyor.
Bu koridor önerisi Rusya tarafından da reddedilmiştir ve bu bağlamda Rusya Başbakan Yardımcısı "Alexei Orchuk" şunları söylemiştir: "Rusya Federasyonu, Azerbaycan Cumhuriyeti ve Ermenistan arasındaki üçlü müzakereler sırasında, Güney Kafkasya bölgesindeki koridor tartışılmadı. Böyle bir mesele söz konusu değildir."
Bakü'nün Ankara'nın desteği ile Zengezur Koridoru'nun oluşturulması konusundaki ısrarı İran İslam Cumhuriyeti tarafından da defalarca reddedildi. Bu bağlamda, İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Seyyid İbrahim Reisi, Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı (SICA) çerçevesinde Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile yaptığı görüşmede şunları söyledi: " Bölgenin tarihi ve jeopolitik sınırlarında herhangi bir değişiklik ve İran ve Ermenistan'ın transit durumundaki değişiklikler İran İslam Cumhuriyeti açısından reddedilmektedir."
Türkiye Cumhurbaşkanı'nın koridor ile ilgili kaygıların temelsizliğine ilişkin iddiası ve bu koridorun Hazar Denizi'ne bağlanması için bir plan olduğunu belirtmesi, uygulamada Güney Kafkasya bölgesinde gerginliğin tırmanmasına neden oluyor ki bu da bölge ve sakinlerinin lehinde olmayacak. Oluşturulması halinde sadece bir ulaşım koridoru olmayıp, Azerbaycan Cumhuriyeti ile Ermenistan arasında zaman zaman yaşanan gerilimler için de yeni bir zemin oluşturacaktır.Bölgenin jeopolitik ve tarihi sınırlarında değişikliklere neden olacaktır.
İran İslam Cumhuriyeti savunma kuvvetleri ise bölgede istikrar ve barışı korumak için bölgede bulunmaktadır.
İran İslam Cumhuriyeti'nin Bakü Büyükelçisi Seyyid Abbas Musevi ise İslam İnkılabı Muhafızları'nın Azerbaycan Cumhuriyeti ile sınır bölgelerindeki tatbikatları ile ilgili olarak bölgede barış ve istikrarın korunması için gerekli hazırlıkların yapıldığını söyledi ve şöyle belirtti: "Devrim Muhafızlarının tatbikatının açık mesajı komşu ülkeler için barış, dostluk ve istikrarlı güvenliğin pekiştirilmesidir ve düşmanlar için ülkenin sınırlarını savunmaya hazır olduğunun bir beyanı ve bölge dışı ülkelerin herhangi bir tehdit ve müdahalesine kararlı bir yanıt mahiyeti taşır. "
