Iraklıların Basra’da Arabistan konsolosluğun açılmasına itirazı
Suudi Arabistan’ın Irak’ın Basra kentine konsolosluk açması ile birlikte, Basra halkı düzenledikleri gösteri ile bu konuya muhalefetlerini düzenledikleri gösteri ile belirttiler.
Suudi Arabistan, 2017 yılından beri Irak üzerindeki ilgi ve çabalarını yoğunlaştırmıştır. Buna ilaveten Arabistan dışişleri bakanı Adil Cubeyr Irak’ı, Irak başbakanı Haydar İbadi ve diğer Iraklı yetkililer de Arabistan’ı ziyaret ettiler. Bu arada Suudi Arabistan’ın Bağdat büyükelçiliği ise 27 yılın ardından Bağdat’ta açıldı.
Buna rağmen Arabistan’ın siyasetleri ve davranışları ise Riyad’ın Irak’ın içişlerine olumsuz yönde karışmak niyetinde olduğunu gösteriyor.
Geçen yıl Arabistan’ın büyükelçisi olarak Bağdat’a giden Samir el-Sebhan Irak içişlerine bir süre karışma ve halkı hükümet karşıtı gösteriler düzenlemeye kışkırtmak ve de bazı Baasçı unsurlarla görüşmenin ardından, istenmeyen unsur olarak Bağdat yetkililerince ilan edilmesi sonucu Bağdad'ı terk ederek Riyad’a geri döndü.
Arabistan’ın Irak’ta iki önemli nokta olan Kürdistan bölgesi ve Basra ilinde konsolosluk açma çalışmaları ise Arabistan’ın Irak’ın içişlerine karışarak gelişmelerini, olumsuz ve negatif yönde etkilemeye çalışmasını ve hatta güvenlik krizi oluşturmak istediğini gözler önüne seriyor. Arabistan son iki yılda Basra’da konsolosluk açmak için büyük çabalar harcadı.
Suudi Arabistan’ın Bağdat büyükelçisi Abdulaziz Halid el-Şimri geçen ocak ayında yaptığı açıklamada, Irak federal hükümetinin Arabistan’ın Basra’da konsolosluk açmasına onay verdiğini ilan etmişti. Bu arada Basra valisi idari işler yardımcısı de 2018 yılın başlarında Arabistan’ın 28 yıl aradan sonra bu ilde konsolosluk açacağı haberini duyurdu.
Stratejik meseleler uzmanı Hasan Şokripur’a göre Suudi Arabistan, Basra üzerine iki sebepten dolayı odaklanıyor, biri petrol kaynakları diğeri ise nüfus yapısı.
Irak petrol kaynaklarının büyük bir bölümü Basra ilinde bulunurken, nüfus çoğunluğunu ise Şiiler oluşturuyor. Diğer yandan Basra halkının çoğunluğuna göre bu ülkede büyük petrol kaynaklarının bulunmasına rağmen bu ilde işsizlik oranı ise çok yüksek. Basra’da faaliyet yapan yabancı firmalar ise yerli işgücü kullanmak yerine daha ucuz olan yabancı işçi gücü kullanmayı tercih ediyorlar. Bu yüzden halkın hoşnutsuzluğu için ortam hazır görünüyor.
Suudi Arabistan ise Basra ve Irak’ın iç durumunu bildiği için bir yandan halkın hoşnutsuzlukları üzerinde siyasi oyunlar oynarken, Basra’da itirazların yoğunlaşması ve de mevcut durumun daha güvenlik hal almasına ortam hazırlıyor, diğer yandan da Basra’daki Şiiler ve de Irak hükümeti ile diğer Şiiler arasında ihtilafların oluşmasına sebep oluyor. Başka bir ifade ile Riyad, Şiiler arasında çıkaracağı ihtilafları yoğunlaştırarak, onların siyasi konumlarını zayıflatmaya çalışıyor. Suudi Arabistan hatta Basra’da tarım arazilerini de satın alarak, onları kendine bağlı unsurların inisiyatifine veriyor.
Bu şartlar altında Basra halkı da Arabistan’ın oyunlarının bilincinde olarak düzenledikleri gösteri ile Arabistan’ın Basra’da konsolosluk açmasına karşı itirazlarını belirttiler. Basra halkının gösterileri şimdiye kadar birkaç kez Basra’da Arabistan’ın konsolosluk açmasını ertelettirmiştir./