Putin Biden’in Afganistan yakınında üs kurma önerisini reddetti
-
Putin Biden’in Afganistan yakınında üs kurma önerisini reddetti
Amerikan basınından The Wall Street Journal gazetesi yayınladığı bir haberde 16 Haziran’da, Rusya cumhurbaşkanı Vladimir Putin’in Amerika devlet başkanı Joe Biden ile görüşmede, onun Washington’un Orta Asya ülkelerinde her türlü rol oynama talebine karşı çıktığını yazdı.
Putin bu muhalefeti ile Washington’un Amerikan askerlerinin Afganistan’dan çekilmesi ardından sözde “terör tehlikeleri” ile mücadele programlarının gerçekleşmesine engel oldu.
İlk kez medyaya yansıyan Rusya ve Amerika liderleri arasındaki bu görüşme Biden yönetiminin Afganistan’dan çekilmenin ardından komşu ülkelerine İHA ve askeri güç yerleştirme umudunu suya düşürdü.
Bu konunun ortaya çıkması, Amerika’nın Afganistan’dan çekilmenin ardından bu ülkenin durumunu denetlemek için civar bölgelerde özellikle de Orta Asya’da askeri varlığını sürdürmek istediğini gösteriyor, fakat Putin Washington’un bu talebini olumlu karşılamadı.
Amerikan güçlerinin Afganistan’dan çekilmesinin sona ermesi ile Pentagon Afganistan’da askeri çalışmalarının, el-Kaide ve IŞİD gibi teröristlere karşı mücadele ve denetlemekle sınırlı olduğunu belirtmesine rağmen Afganistan dığından terör tehditlerini izleyeceğini iddia etti.
Pentagon, Afganistan'ın bir veya daha fazla komşusuna keşif uçağı ve diğer tesisleri yerleştirmeyi umuyordu fakat pratikte Rusya’nın bu konuda sert tepkisi ile karşılaştı. Putin'in muhalefeti Moskova'nın bölge üzerinden Afganistan üzerindeki etkisini ve kontrolünü sürdürmek için amerika ile işbirliği yapmaktan ziyade Orta Asya'yı kendi etki alanlarından biri olarak tutmakta daha kararlı olduğunu gösteriyor.
Aslında Rusya, ABD'nin Orta Asya'daki varlığı hakkında olumlu ve iyimser bir görüşe sahip değildir. Daha önce de sadece terörle mücadele adına Kırgızistan ve Özbekistan gibi ülkelerde ABD üsleri kurmayı kabul etmişti.
Ancak daha sonraki yıllarda, söz konus iki ülkede Amerika üslerinin kapatılmasıyla birlikte Moskova, Washington'un bölgede herhangi bir askeri varlığına karşı çıktı zira bunu Orta Asya’ya kendi geleneksel etkisi ile mücadele ve kendine yer açmak şeklinde telakki etti.
Bu bağlamda Rusya cumhurbaşkanının Afganistan özel temsilcisi Zamir Kabolov bir süre önce yaptığı açıklamada Amerika ve NATO güçlerinin Afganistan’dan çekilmesinin bu güçlerin Orta Asya’ya konuşlanmasıyla sonuçlanmaması gerektiğini açıkça belirtti.
11 Eylül 2001 yılında yaşanan olaylar ve sözde Amerika’nın terörizme karşı küresel savaşına başlamasına sebep olan ve Amerika’nın bu bahane ile Özbekistan ve Kırgızistan’da askeri üsler kurmasına sebep olan olaylar. Fakat yine de artan iç ve dış muhalefetleri nedeniyle sonraki yıllarda, askeri üsler kapatıldı.
Eski tecrübeler Washignton’un bu bahane ile kendi nüfuzu ve varlığını bu ülkelerde pekiştirmek peşinde olduğunu gösterdi. Bu konu ise Moskova’nın ciddi muhalefeti ile karşılaştı.
Rusya yetkililerine göre Washington Afganistan işgal yıllarında bu ülkeyi, bölgede kendi jeopolitik etkinliğini arttırmak için kullanmaya çalıştı ve şimdi de aynı benzer planları Orta Asya hakkında tasarlıyor.
Bu bağlamda açıklamada bulunan siyasi analist Maya Carlik yaptığı açıklamada, şöyle diyor:
Moskova ve Çin’in her biri Afganistan’da farklı hedefler izliyorlar fakt her ikisi de Amerika’nın sadece bu ülkede değil, Orta Asya bölgesindeki etkinliğinin azalmasını istiyorlar./