Arap ülkelerinin Ukrayna krizine tepkisi

Ukrayna krizi ile ilgili Batı Asya'nın bazı Arap ülkelerinin gösterdikleri tepki, söz konusu ülkelerde bazı yetkililerin bir nevi şaşkınlık yaşadıkları ve hatta bölgenin güvenlik düzeni hakkında yeni bir algı yaşadıklarını gösteriyor.

Rusya'nın Ukrayna operasyonu dünya çapında geniş tepkilerle karşılaştı. Bu arada Batı Asya bölgesinde, çoğu Amerika'nın müttefiki olan Arap ülkelerinin tepkisi, bu ülkelerin bölgedeki gelişmeler konusunda daha gerçekçi bir görüşe sahip olduklarını gösteriyor.
Güvenlik Konseyi'nin daimi olmayan bir üyesi olan Birleşik Arap Emirlikleri, Rusya'nın Ukrayna operasyonunu kınayan karara çekimser oy kullandı. Suudi Arabistan ise şimdiye kadar bu operasyon hakkında her hangi bir tepki göstermezken sadece vatandaşlarından Ukrayna'yı terk etmelerini istedi. Ürdün de Suudi Arabistan'a benzer bir tutum sergiledi. Katar iki tarafa itidal çağrısı yaptı. Irak ise şimdiye kadar resmi bir tutum sergilemedi. Mısır da bu operasyon hakkında bir tepki göstermedi. Genel olarak Amerika yandaşı olan söz konusu ülkeler ya sessiz kalarak tepki gösterememeyi tercih ettiler veya pasif bir konumdan sadece vatandaşlarının Ukrayna'yı terk etmeleri çağrısında bulundular. 
Batı Asya bölgesinde genelde Amerika'nın müttefiki olan Arap devletlerinin sergiledikleri bu tutumu, söz konusu ülkelerin Rusya'nın Ukrayna'ya askeri operasyonunu kınama konusunda Amerika'nın resmi tutumuna katılmadıklarını gösteriyor. Tabi ki bu tepkilerin birkaç temel sebebi vardı.
Birincisi, bu ülkeler Amerika'nın Batı Asya bölgesindeki etkisinin ve rolünün azalmakta olduğunun farkına varmışlardır.
İkincisi, Amerika'nın Ukrayna'ya yönelik tutumunu değerlendirerek, Washington'un esasen acil durumlarda müttefiklerini desteklemediği sonucuna varmışlardır. Amerika'nın bu politikası, 2011'de Mısır devrik diktatörü Hüsnü Mübarek ve Tunus devrik cumhurbaşkanı Zeyn el-Abidin bin Ali gibi yöneticilere karşı zaten açıktı ve günümüzde de Ukrayna krizinde bir kez daha tekrarlandı. Bu yüzden batı Asya bölgesindeki Arap yöneticileri, Amerika'ya yönelik güvenlerini kaybetmiş oldular. 
Üçüncüsü, Amerika müttefiki olan Arap devletleri, Rusya'nın kendi müttefiklerine karşı tutumunu Amerika ile karşılaştırıyor. Nitekim Rusya, 2011'deki krizden bu yana Suriye'ye desteklerini sürdürüyor, bu da Amerika'nın kendi müttefiklerine yapmadığı bir şeyidir. 
Bu arada Batı Asya bölgesindeki Arap ülkelerinden Lübnan ve Suriye, Rusya'nın Ukrayna operasyonuna karşı net bir tavır sergilediler. Lübnan dışişleri bakanlığı Ukrayna operasyonunu kınarken bu aceleci tutum ülke içinde bir çok eleştiri ile karşılaştı ve hatta Lübnan çalışma bakanı Mustafa Beyrum ise dışişleri bakanlığının tutumuna muhalefette, ülkenin resmi tutumunun tarafsızlık olması gerektiğini belirtti. Bu yüzden her ne kadar Lübnan, Rusya operasyonunu kınamış olsa da bu konuda Beyrut'un siyaset yapısında ve hatta hükümette bir görüş birliği mevcut değil.
Bu arada Suriye, Ukrayna krizi konusunda resmi duruşu olan tek ülkedir ve hükümet içinde bu konuda herhangi bir ihtilaf yoktur. Nitekim Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı görüşmede, ülkesinin Ukrayna karşıtı Rusya eylemini destekledi. Suriye'nin bu resmi tepkisi, iki ülke arasındaki derin bağı gösteriyor. Suriye de diğer Arap ülkeleri gibi, Rusya'nın Batı Asya bölgesindeki konumunun güçlendiğini kabul ediyor./