BM: Gazze'nin Yeniden İnşası İçin 53 Milyar Dolardan Fazla Gerekli
Birleşmiş Milletler (BM), Donald Trump'ın Gazze Şeridi'ni ele geçirme ve Filistinli sakinleri zorla göç ettirme planına ilişkin tartışmalar sürerken, bölgenin yeniden inşası için 53 milyar dolardan fazla bir bütçeye ihtiyaç olduğunu açıkladı.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, salı günü yaptığı açıklamada, Gazze'nin savaş nedeniyle yaşadığı "insani felaketin" sona erdirilmesi ve bölgenin yeniden inşası için 53 milyar dolardan fazla bir bütçeye ihtiyaç duyulduğunu belirtti.
BM'nin hazırladığı rapora göre, bu miktarın 20 milyar dolarlık kısmı, ilk üç yıl içinde harcanması gereken yeniden inşa maliyetini kapsıyor. Raporda, Gazze'nin kısa, orta ve uzun vadeli yeniden inşa ve kalkınma ihtiyacının yaklaşık 53,142 milyar dolar olarak tahmin edildiği, bu miktarın ilk üç yıl için yaklaşık 20,568 milyar dolarlık finansmanı içerdiği belirtildi.
BM Genel Sekreteri, Gazze'deki tam ihtiyaç analizinin mevcut koşullar nedeniyle yapılamadığını, ancak ön değerlendirmelerin Gazze Şeridi'nde devasa bir yeniden inşa ve kalkınma ihtiyacına işaret ettiğini vurguladı.
ABD Başkanı, 25 Ocak 2025'te Gazze sakinlerinin Mısır ve Ürdün gibi komşu ülkelere yerleştirilmesi önerisini sundu. Ancak bu plan, her iki ülke başta olmak üzere birçok Arap devleti ve uluslararası kuruluş tarafından sert bir şekilde reddedildi. Daha sonra ABD, Gazze’yi ele geçirme fikrini de gündeme getirdi.
ABD Başkanı, Gazze ile ilgili tartışmalı planını ilk kez, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı ortak basın toplantısında açıkladı. Trump, Filistinlilerin Gazze’den çıkarılması ve Mısır ile Ürdün’ün onları kabul etmesi gerektiğini savundu.
Trump, 4 Şubat 2025'te yaptığı açıklamada, ABD'nin Gazze'yi ele geçirmesi, kontrol etmesi, geliştirmesi ve uzun vadeli bir mülkiyet tesis etmesi gerektiğini öne sürdü. Bu açıklamalar dünya genelinde büyük tepkilere neden oldu.
Trump’ın Netanyahu ile düzenlediği basın toplantısında sunduğu "Gazze’nin mülkiyeti" önerisi, uluslararası toplumda kafa karışıklığı ve kınamalarla karşılandı. İnsan hakları savunucuları ve siyasetçiler, Trump’ın bu planını Filistinlileri Gazze’den zorla çıkarma girişimi olarak değerlendirdi ve sert bir dille eleştirdi.
Eleştirmenler, Trump’ın önerisinin yalnızca Gazze’de etnik temizlik anlamına gelmediğini, aynı zamanda bölgenin zorla ele geçirilmesini içeren bir yaklaşım sunduğunu ve bunun BM İnsan Hakları Beyannamesi'ni açıkça ihlal ettiğini vurguladı.
ABD ve Katar, 15 Ocak 2025'te İsrail ile Hamas arasında ateşkes sağlandığını duyurdu. 19 Ocak 2025'te yürürlüğe giren ateşkesin ilk aşaması altı hafta sürecek ve sonrasında ikinci ve üçüncü aşamalar üzerine müzakereler yapılacak.
ABD'nin desteğiyle İsrail, 7 Ekim 2023’ten 19 Ocak 2025’e kadar Gazze Şeridi’ne karşı yıkıcı bir savaş yürüttü. Bu süre zarfında büyük bir yıkım ve ölümcül bir kıtlık yaşandı. Saldırılarda 157 binden fazla Filistinli, çoğunluğu kadın ve çocuk olmak üzere, hayatını şehit oldu ya da yaralandı. Ayrıca, 14 binden fazla kişinin kaybolduğu bildirildi.