Suudi Arabistan’ın petrol ana damarı yeniden devre dışı kaldı

Pars Today- Suudi Arabistan’ın stratejik “Doğu-Batı” petrol boru hattının faaliyetleri yeniden durduruldu. Aynı zamanda Saudi Aramco, Asyalı müşterilerine sattığı petrolün fiyatını 6 yılı aşkın sürenin en düşük seviyesine indirdi.

Pars Today’in Fars Haber Ajansı’ndan aktardığı habere göre, Suudi Arabistan’ın Doğu-Batı boru hattında dün pazar günü, Yemen tarafından düzenlenen bir İHA saldırısının ardından Yemen’in doğusundaki bir pompa istasyonunda yangın çıkarak boru hattının faaliyetleri durduruldu.

Bu hayati petrol boru hattı, Suudi Arabistan’ın doğu bölgelerindeki petrolü Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu Limanı’na taşıyor. Hat, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin aksaması durumunda Suudi Arabistan’ın petrol ihracatı için kullandığı en önemli alternatif güzergâhlardan biri olarak kabul ediliyor.

Uydu görüntülerinde de boru hattının bulunduğu bölgede geniş çaplı duman görüldüğü bildirildi. Bu gelişme, Doğu-Batı hattının daha önce de eylül ayında düzenlenen bir saldırıda hasar görmesinin ve Suudi Arabistan’ın bunun ardından hattın faaliyetlerini bir süre durdurmasının ardından yaşandı.

Uydu görüntüleri ile sanayi kaynaklarının raporlarının incelenmesi, önceki saldırıda bu hatta ait en az üç pompa istasyonunun hasar gördüğünü ortaya koydu. Yaklaşık 1.200 kilometre uzunluğundaki bu boru hattı, Hürmüz Boğazı’ndaki ulaşımın aksadığı dönemlerde Suudi petrolünün Kızıldeniz’e taşınmasında başlıca güzergâhlardan biri haline gelmişti.

Riyad’ın güneyindeki Aramco rafinerisi de son günlerde Yemen yönünden düzenlenen füze ve İHA saldırılarının birçok kez hedefi oldu.

• Suudi Arabistan petrolünü 5 dolar daha ucuza satıyor

Güvenlik kaynaklı aksaklıkların artmasıyla eş zamanlı olarak Aramco, Asyalı müşterilerine kasım ayında satacağı petrolün resmi satış fiyatını düşürdü.

Reuters’ın haberine göre, Arab Light petrolünün Asya için fiyatı, Umman ve Dubai petrolünün ortalama fiyatının varil başına 5 dolar altında belirlendi. Bu rakam, Haziran 2020’den bu yana uygulanan en düşük indirim seviyesi olarak kaydedildi.

Bu indirim, piyasanın Suudi petrol fiyatlarında artış beklediği bir dönemde geldi. Aramco ayrıca Asyalı müşterileri için daha ağır petrol türlerinin fiyatını da varil başına 5 dolar düşürdü. Buna karşılık Suudi petrolünün Kuzeybatı Avrupa için fiyatı 3 dolar artırılırken, ABD’ye satış fiyatı değişmedi.

Ancak söz konusu indirim bugün başlamış değil. Aramco, Ağustos ayında Asya için Arab Light petrolünün eylül teslimatına yönelik resmi satış fiyatını Umman ve Dubai petrolünün ortalamasının 2 dolar altına indirmişti. O dönemde bu fiyat, Haziran 2020’den bu yana en düşük seviye olarak kaydedilmişti. Ekim ayında da 2 dolarlık indirim devam etti ve şimdi kasım ayı sevkiyatları için 5 dolara ulaştı.

Bu kararın başlıca nedenlerinden biri, bölgede petrol taşıma maliyetlerinin ciddi şekilde artması. Reuters, Fars Körfezi’nden Asya’ya petrol taşıyan dev tankerlerin günlük kiralama maliyetinin yaklaşık 1,2 milyon dolara ulaştığını bildirdi. Oysa bu rakam yaklaşık bir yıl önce 80 bin dolar civarındaydı.

Bu koşullarda Suudi Arabistan, resmi petrol fiyatını düşürerek ilave nakliye maliyetinin bir bölümünü alıcılar açısından telafi etmeye ve Asya pazarındaki payını korumaya çalışıyor. Başka bir ifadeyle, Suudi petrolü Asyalı müşteriler için daha ucuz hale getiriliyor ve böylece petrolün varış noktasına ulaştırılmasındaki artan maliyet kısmen telafi ediliyor.

• Aramco ve Yanbu’ya yönelik saldırılar; Suudi Arabistan’ın ihracatı üzerindeki güvenlik baskısı

Bu gelişmeler, son günlerde Suudi Arabistan’ın enerji altyapısına yönelik saldırıların da arttığı bir dönemde yaşanıyor.

Yemen Silahlı Kuvvetleri pazar günü Riyad’daki Aramco tesislerini balistik füzeler ve İHA’larla hedef aldıklarını açıkladı. Reuters da Suudi Arabistan’ın başkentindeki bir Aramco tesisinin yakınında duman ve yangın görüldüğünü bildirdi. Ancak Suudi yetkililer ve Aramco, haberin yayımlandığı sırada söz konusu tesislerin isabet aldığını doğrulamamıştı.

Yemen daha önce de Yanbu bölgesindeki Aramco tesislerine yönelik bir saldırı düzenlendiğini açıklamıştı. Suudi Arabistan ise Taif ve Yanbu bölgesine doğru fırlatılan 6 balistik füzenin önlendiğini açıklamış, ancak Aramco tesislerinde meydana gelen hasara ilişkin herhangi bir doğrulama yapmamıştı./