Amerika'nın İran yaptırımlarına karşı mücadelede Avrupa'nın ilerlemesi
-
İran-AB
Fransa Dışişleri bakanı Jean-Yves Le Drian yaptığı açıklamada Avrupa firmalarını Amerika yaptırımlarına karşı korumak çalışmalarında ilerlemeler sağlandığını belirtti. Fransız yetkili " engelleme yasaların" uygulanmasına işaretle, bu yasanın AB’nin Amerika baskılarına karşı Avrupa firmalarını koruma imkanı sağladığını belirtti.
Şimdiye kadar yapılan girişimlerin hala yeterli olmadığına işaret eden Le Drian dolar dışında bazı mali mekanizmalar kurularak, İran ile yapılan ticaretin kolaylaştırılması gerektiğini belirtti.
Engelleme yasası veya başa çıkma kuralları, Avrupa Birliği'ne, Washington Bercam nükleer anlaşmasından tek yanlı çıkışı ardından bu ülkenin sınır ötesi yaptırımlarına karşı Amerikan mahkemelerinde verilen kararları dikkate almama imkanı sağlıyor.
“Engelleme yasası” Avrupa firmalarına Amerika'nın İran yaptırımlarına uymayı yasaklıyor ve bu yasaya riayet etmeyen firmalara ceza verilmesini sağlıyor. Yasa ayrıca Avrupalı firmalara İran ile ticaretlerine devam etmelerinde uğrayacakları muhtemel zararlara karşı tazminat ödenmesi için gereken mekanizmalara sahiptir.
“Engelleme yasaları” olarak bilinen bu yasa Kasım 1996’da Amerika'nın Küba'ya karşı yaptırımları konusundaki münakaşa sırasında, Avrupa Parlamentosu tarafından onaylandı. Gerçi bu yasa yürürlüğe girmedi fakat Avrupa'nın bu yasayı kullanma ihtimali, Washington’un Avrupa firmalarına yönelik " 2. Yaptırımlar" olarak bilinen cezaları uygulamama konusunda Avrupa firmalarına güvence verilmesini sağladı.
Avrupalı yetkililer ayrıca Amerika yatırımlarından korunmak amacı ile yapılan ticaretteki paraları direkt İran Merkez Bankası'na aktarma yollarını arıyorlar. Bu olanak ise Avrupa firmalarına Amerika mali sistemini bypass ederek İran’ın ithal Petrol parasını ödemelerine imkânı sağlıyor.
Avrupalı yetkililer, uluslararası Atom Enerjisi Ajansı raporlarına göre İran’ın Bercam nükleer anlaşmasına bağlı kalmasına ilaveten, Amerika'nın Batı ve orta Asya’daki maceracılığının bedelini ödemeleri gerektiğinden emin olmaları ardından Bercam nükleer anlaşmasını korumak için İran’a garanti vermeye çalışıyorlar.
Nitekim Avrupa'ya yönelik terör saldırıları ve ardından oluşan güvensiz ortam, Batı Asya ve Ortadoğu'da ardı ardına yaşanan krizler sonucu mülteci akını ile birlikte yaşanan krizler, mali ve ekonomik sorunların artması, Avrupa'da aşırı ve sağ partilerin faaliyetlerindeki artış, Amerika’nın maceracılığının sonuçları olarak yeşil kıtanın karşı karşıya kaldığı ciddi sorunlardır.
Bu yüzden Avrupalı yetkililer Bercam Anlaşması'nı korumak için çözüm yolları aramaya çalışıyorlar, böylece Amerika'ya karşı kendi bağımsızlıklarını korurken aynı zamanda sahip oldukları ekonomik ve ticari çıkarları da güvence altına almış oluyorlar.
Bu arada uluslararası Bercam nükleer Anlaşmasının iptal edilmesi, Avrupalıların korktuğu bölgesel ve uluslararası boyutta geniş güvenlik sonuçları da olacaktır. Bu bağlamda Avrupa Birliği Dış siyaset sorumlusu Federica Mogherini yaptığı açıklamada" Bercam nükleer anlaşmanın korunması sadece Avrupa için bir güvenlik meselesi değil, Avrupalıların kendilerine özel kararları almak için Avrupa Birliği açısından bir sınavdır" dedi.
Bu arada Federica Mogherini Japonya dışişleri bakanı ile yaptığı görüşmede de AB'nin Bercam nükleer anlaşmanın tam ve etkili olarak gerçekleşmesine bağlı olduğunu belirtirken Japon yetkili
Taro Kono da Tokyo'nun Bercam nükleer anlaşmanın korunması ve İran ile ticari ilişkilerin devam etmesini açıkça belirtti.
Bu bağlamda Fransa Dışişleri bakanı Jean-Yves Le Drian Avrupa Birliği'nin Bercam nükleer anlaşmasını korumaya yönelik çalışmalarının devam edeceğini vurgularken İran ile görüşmelerde ilerlemeler sağlandığını duyurdu./