Avrupalıların Bercam Nükleer Anlaşmasını Korumaya Yönelik Çabalarının Sürdürülmesi

Avrupa ülkelerinin Bercam Nükleer Anlaşması'nın korunması yönündeki çabaların devamında Britanya Dışişleri Bakanı Jeremy Hunt İranlı yetkililer ile istişare etmek için Tahran'a geldi. Bu ziyarette Avrupa'nın Bercam Nükleer Anlaşmasını korumak için İran ekonomik çıkarlarını korumak girişimleri doğrultusunda öngörülen SPV diye adlandırılan özel mali sistem ile ilgili de görüşmeler yapılacaktır.

Amerika'nın İran aleyhindeki yaptırımlarının ikinci etabının başlamasından birkaç hafta geçmesine karşın Avrupa'nın Bercam Nükleer Anlaşmasının korunması yönündeki çabaları hala devam etmektedir. Avrupa yetkilileri Washington'un Bercam Nükleer Anlaşmasından çıkmasının ardından İran karşı yeni yaptırımlar uygulamasından sonra Avrupa ve İran'ın iki taraflı çıkarlarının korunmasına defalarca vurgu yapmıştır.

Bir diğer taraftan da ekonomik çıkarların korunması ve ticari ilişkilerin sürdürülmesi Avrupa yetkilileri tarafından çok önemli bir mevzu olarak gündemdedir. Bu doğrultuda Avrupa Birliği bir süre önce Amerika yaptırımlarını durduran ve Avrupa şirketlerinin İran'la ticari ilişkilerini sürdürmesi için destekleyici yasalar çıkardı. SPV adı ile tanınan Avrupa Birliği özel mali mekanizması da işte bu doğrultuda İran ile ticari ilişkilerin devam ettirilmesi içindir. SPV sistemi SWİFT sistemi gibi uluslararası düzeyde izlenemez. Böylece artık Amerika da Avrupa ve İran arasındaki mali ilişkiler ile ilgili bilgi edinemeyecektir. Bunun yanı sıra Amerika dolarının bu sistemde yer almaması ve ödemelerin Euro aracılığı ile yapılması bu para aktarımının Amerika'nın İran aleyhindeki yaptırımlardan etkilenmemesini de sağlayacaktır.

Avrupa Birliği Dış Siyaset Temsilcisi Federica Mogherini bu alanda şöyle bir açıklama yapmıştır:" Biz İran'ı Bercam Nükleer Anlaşmasında tutmak için elimizden geleni yapacağız. İran da bu uluslararası anlaşmaya bağlı kaldığı müddetçe İran halkı ekonomik çıkarlar elde edeceklerdir."

Avrupa bağımsızlığının korunması ve çok taraflılık siyasetinin devam ettirilmesi Avrupa'nın Bercam Nükleer Anlaşmasının korunmasından elde edeceği kazanımlardır.

Almanya'nın Uluslararası kurumlar ve organizasyonlardaki temsilcisi ve deneyimli elçi Gerhard Küntzle bu konu ile ilgili şöyle bir açıklama yapmıştır:" Amerika'ın tek taraflılık siyaseti karşısındaki çok taraflılığın tutulması ve kalkındırılması ve ayrıca uluslararası hukukun egemenliğini hatırlatmak Berlin'in dış siyasetinin önemli bileşenlerindendir. "

Avrupa yetkililerinin Bercam Nükleer Anlaşmasını korumak yönündeki çabaları aslında iki tarafın da çıkarlarının korunması anlamına gelir. Avrupalıların Bercam Nükleer Anlaşmasına bağlılığını ispatlamaya çalışması İranlı yetkililerin de Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'nun farklı raporlarına dayanarak İran'ın bu anlaşmadaki bütün yükümlülüklerini tek tek yerine getirdiğini söylediği bir dönemde gerçekleşmektedir. İşte bundan dolayıdır ki İranlı yetkililer Avrupalıların acil ve pratik adımlar atmasını bekliyor.

İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Yardımcısı Seyyid Abbas Irakçi, İran halkının Bercam Nükleer Anlaşmasının çıkarlarından yararlanması gerektiğine vurgu yaparak şöyle bir açıklamada bulundu:" Bercam Nükleer Anlaşmasını korunması için pratik adımlar atması  Avrupalıların sorumluluklarındandır. "

Şimdi Avrupalı yetkililer Bercam Nükleer Anlaşmasını korumak için bütün imkanlardan yararlanmak istiyorlar. Britanya Dışişleri Bakanı Jeremy Hunt'ın Tahran'ı ziyeret edip Avrupa'nın özel mali sistemi konusunda görüşmeler gerçekleştirmesi ve ayrıca Avrupa Birliği Dış Siyaseti Sorumlu Yardımcısı Helga Schmid'in üç Avrupa üst düzey yetkilisi ile bu yaptırımları konuşması da Avrupa'nın Bercam Nükleer Anlaşmasını korumaya yönelik çabaları çerçevesinde değerlendirilebilir.