Rusya’nın Amerika’nın Suriye’den Çekilmesi Konusundaki Tereddütleri

Amerika 2011 yılından itibaren Batılı ve bölgesel Arap ortaklarının yardımı ile Suriye’deki teröristleri geniş çaplı bir şekilde desteklemekle Suriye yasal hükümetini devirmek için elinden geleni yaptı.

Bu çabalar ise 2014 yılının ortalarından sözde DEAŞ ile mücadele koalisyonunun oluşturulması ile Amerika’nın kimi Suriye bölgelerine girip Washington’un müttefiklerine yardım etmek için sahada askeri varlığının ortaya çıkmasına neden oldu.

Buna rağmen Washington’un Suriye’deki güttüğü hedefleri elde edememesi gibi başarısızlıklardan, ayrıca askeri güçlerin tutulması için gereken büyük paralar ve masraflar, daha da önemlisi Amerika Başkanı Donald Trump’ın bölgesel görevleri bölgesel ortaklarına devretme ve yükleme siyaseti, Trump’ın Amerikalı askeri güçlerin Suriye’den çekilmesi talimatını vermesine neden oldu. Amerika Başkanı Pazartesi günü paylaştığı Twitter mesajında Suudi Arabistan’ın Amerika yerine Suriye’nin yeniden yapılanmasını üstlendiğini kabul ettiğini iddia etti.

Buna rağmen Trump’ın Amerika güçlerini Suriye’den çıkarma kararı, Amerikalı stratejistler, siyasiler ve yetkililerin olumsuz tepkilerine yol açtı. Özellikle de Amerika Savunma Bakanı James Mattis’in Trump’a bir eleştirel mektup yazarak kendi istifasını ilan etmesi dikkat çekicidir. Gerçi James Mattis görevleri çerçevesinde Pazar gününe kadar Amerikalı askeri güçlerin Suriye’den çekilme emrini resmi olarak bölgedeki güçlere bildirdi.

Amerikalı siyasetçiler bakımından Trump’ın bu girişimi Washington’un bölgedeki stratejik çıkarlarına indirilen bir darbe niteliği taşıyıp Amerika’nın bölgesel ortakları ve müttefiklerinin umutsuzluğuna neden olacaktır.

Tüm bu gelişmelere rağmen, Suriye krizinin en büyük aktörlerinden sayılan Rusya Trump’ın bu girişimine şüpheli bir şekilde yaklaşmaktadır. Rusya Federasyonu Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergei Ryabkov Pazartesi günü Amerika’nın Suriye’den güçlerini çekme kararlılığı ve ciddiyeti konusunda şüphe duyduğunu belirtti.

Ryabkov şöyle bir açıklamada bulundu:”Amerika hükümeti bu Arap ülkesinde askeri varlığını kendi çıkarlarının korunması için zaruri sayıyor. Moskova’ya göre Amerika’nın içinde bu karardan vaz geçilmesi veya tekrar gözden geçirilmesi için birçok girişimde bulunulacak ve bahaneler uydurulacaktır. Geçmişteki tecrübelerimize baktığımızda ise Amerika’nın Suriye’den çekilme kararına inanmayı onaylamak çok zor görünüyor. “

Moskova açısından, Amerika’nın bölgesel hedefleri ve çıkarlarından dolayı bu ülkenin bunları göz ardı ederek Suriye’yi terk etmeye razı geleceğine inanmak pek mümkün görünmüyor.  Son aylarda ise bazı üst düzey Amerikalı yetkililer Amerika’nın Suriye’deki askeri görevinin hala devam ettiğini bildirmişlerdir. Bu yetkililer DEAŞ ile mücadelenin son bulması ile bu görevin şiddetinden azalacağını ancak İran’ın Suriye’deki nüfuzunun artmasını engellemek için bu görevin devam edeceğini açıklamışlardı. Bu yaklaşımın asıl destekleyicileri ise Amerika Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton ve Amerika’nın Suriye özel temsilcisi James Jeffrey idi.

John Bolton Ağuston 2018’de şöyle bir açıklamada bulunmuştu:”Bizim amacımız İranlı güçlerin tamamının Suriye’den İran’a dönmelerini sağlamaktır. “

James Jeffrey ise İranlı güçler ve Tahran’ın desteklediği militanların Suriye’den  kendi ülkelerine dönünceye kadar Washington’un  güçlerini Suriye’de bulunduracağını belirtmişti.

Bu tutumlar ise Trump’ın gösterdiği tutum ile açık bir paradoksu göstermektedir. Amerika’nın Suriye’deki askeri varlığının bahanesi DEAŞ ile mücadele olmasına karşın daha sonra İran ve ortaklarının Suriye’deki varlığı Washington’un bahanesi haline geldi. Bu meseleden dolayı Ruslar da Amerikalıların Suriye’den çekilmeleri konusunda ihtiyatlı davranmaktadır.

Bütün bunlara rağmen İran İslam Cumhuriyeti, Amerika’nın DEAŞ ile mücadele yalanına inanmamaktadır.

İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif’in de belirttiğine göre Amerika'nın hiçbir zaman DEAŞ ile mücadele etmediği,  Suriye’deki varlığı da ne Suriye milletinin çıkarları doğrultusunda ne de muhalifler lehine olmamıştır.