ABD kongresinin Trump’ın savaş çığırtkanlığını dizginleme çabası
ABD Başkanı Donald Trump’ın General Süleymani ve silah arkadaşlarını namertçe katletmesinin ardından İran İslam Cumhuriyeti’ne karşı savaş çığırtkanlığını arttırması ABD kongresi ve özellikle demokrat üyelerini kaygılandırarak, Trump’ın İran ile muhtemel savaş konusunda yetkilerini kısıtlamaya yöneltti.
Şimdi ABD temsilciler meclisi Donald Trump’ın İran ile savaş konusunda yetkililerini kısıtlayan kararnameyi onaylamasından sonra bu konuda karar alma sırası senatoya geldiği anlaşılıyor.
Bu arada ABD senatosu 13 Şubat Perşembe gününün sonlarına doğru Başkan Trump’ın savaş yetkililerinin kısıtlanmasını öngören kararname hakkında oylama yapması beklendiği bir sırada Trump bir kez daha senatörlerden bu kararnameyi onaylamamalarını istedi.
ABD Başkanı Trump bu kararname başkanın elini koluna bağlama ve İran’a Amerika başkanının zayıf olduğu yönünde mesaj verme anlamına geleceğini iddia ediyor.
Trump Çarşamba günü de twitter hesabında şöyle yazdı:
Ülkemizin güvenliği için ABD senatosu İran savaşı yetkilerini kısıtlayan kararnameye olumlu oy vermemesi çok önemli. Biz İran konusunda çok iyi hareket ediyoruz ve şimdi zafiyet göstermenin sırası değildir.
Amerika Başkanı Trump İslam İnkılabı Muhafızlar Ordusu Kudüs Gücü’nün eski komutanı General Kasım Süleymani suikastı hakkında bir kez daha mesnetsiz sözlerini tekrar ederek Amerika halkı bu cinayeti desteklediğini iddia etti. Trump şöyle ekledi: Eğer benim elim kolum bağlı olsaydı, İran şimdi çok iyi durumda olurdu. Bu kararname çok kötü sinyal gönderiyor. Demokratlar sadece cumhuriyetçi partiye darbe vurmak için bunu yapıyor. Bu hadisenin yaşanmasına müsaade etmeyin.
Perşembe günü akşam saatlerinde ABD senatosunda oylamaya sunulması beklenen kararnamede, Amerika terör ordusunun istinat ederek General Süleymani’yi şehit ettiği Irak savaşı izin belgesi iptal ediliyor ve İran’a savaş ilanı da kongrenin onayına endeksleniyor. Demokrat senatör Tim Kaine tarafından hazırlanan kararnamede Trump’tan İran’a yönelik tüm güdümlü husumetlerini, senatonun onayladığı durumların dışında, 30 gün içinde hafifletmesi isteniyor. Kararname metni, cumhuriyetçilerin desteğini alabilecek şekilde hazırlandığı belirtiliyor.
Bundan önce ABD temsilciler meclisi 9 Ocak 2020’de de benzer bir kararnameyi onaylamıştı. Trump üç cumhuriyetçi temsilcinin de olumlu oy kullandığı bu kararnameye gösterdiği tepkide, bu durum İran’a karşı askeri operasyonların detaylarının sızma riskini arttıracağını ileri sürmüştü. Beyaz saray da Başkan Trump’ın İran ile savaş konusunda yetkileri senatoda kısıtlandığı takdirde Trump kararnameyi veto edeceği tehdidinde bulundu.
Bu süreçte dikkat çeken önemli nokta, sekiz cumhuriyetçi senatörün kararnamenin senatoda tartışmaya açılmasını istemesiydi. Bu durum, kararname senatoda oylamaya sunulduğu takdirde onaylanma ihtimali yüksek olduğunu gösteriyor.
Amerika senatosunda cumhuriyetçi çoğunluğun lideri Mitch McKanel, ABD Başkanı Donald Trump’ın savaş yetkilerinin kısıtlanmasına karşı çıkıyor, gerçi cumhuriyetçiler parti içinde bu konuda anlaşmazlıkların yaşandığını kaydediyor. Ancak yine de cumhuriyetçi parti cumhuriyetçi senatörlerin Kaine’in hazırladığı bu kararnameye verdikleri desteği önemsiz ve az göstermeye çalışıyor.
Kararnameyi hazırlayan senatör Tim Kainne ve hamileri, kararnamenin kesinlikle Trump veya ABD Başkanı makamı ile ilgisi olmadığını ve sadece bir ülkeye savaş ilan etme durumunda kongrenin yetkilerini arttırmayı amaçladığını belirtiyor. Trump ve hamilerinin ileri sürdüğü iddiaları reddeden Kaine, onları iddialarının tam tersi söz konusu olduğunu belirterek şöyle diyor: Yasaların uygulanmasına en çok ihtiyaç duyulan bir dünyada yasaların uygulanması üzerinde ısrar ediyorsak ve bu karar esaslı ve köklü olduğunu söylüyorsak ve yine uyulması gereken yasalarımız var diyorsak, bu kararın doğru bir karar olduğunu söyleyebiliriz.
Demokratlar gerçi Donald Trump ve Amerika’nın diğer başkanları her zaman Amerika’yı muhtemel veya yakın saldırılara karşı savunma gücüne ve yetkisine sahip olmaları gerektiğini, fakat bu güç ve yetki savaş ilanı durumunda durdurulması ve bunun için kongrenin nihai onayı gerekli olması gerektiğini belirtiyor.
Şimdi eğer bu kararname her iki partinin desteği ile onaylanırsa, ki onaylanması bekleniyor, Trump ikinci kez böyle bir durumla karşılaşıyor olacak. Geçen sene senatörler Amerika’nın Yemen savaşında Suud ittifakına askeri desteğini kısıtlayan savaş yetkisi ile ilgili bir kararnameyi onayladı, fakat Trump bu kararnameyi veto etti.
Her halükarda demokratlarla Trump arasında çeşitli konularda sürtüşmelere bakıldığında kararnamenin onaylanması kongrenin Trump ve takımının savaş çığırtkanlığını önlemekte kararlı olduğunu gösteren bir gelişme olacaktır.
