Rusya'nın Dolara Bağımlılığını Azaltma Çabaları
Rusya hazine bakanlığı dolara bağımlığını azaltma çerçevesinde bir bildiri yayımlayarak, 65 milyar dolarlık ulusal servet fonundan doların tamamen kaldırıldığını ve diğer para birimlerine bozdurulduğunu bildirdi. Rusya hazine bakanı Anton Silvanov daha önce ulusal servet fonundaki yüzde 35'lik dolar payının sıfıra indirildiğini belirtmişti.
Rusya ulusal servet fonu, ülkenin servetinin depolanması amacı ile kurulmuştur. Bu fonda petrol ve doğalgaz satışından elde edilen ek gelirler biriktirilip hükümetin ihtiyaç duyduğu zaman hükümetlere sunulur. Halihazırda bu fonun bakiyesinin ise 185 milyar 900 milyon dolar değerinde olduğu belirtilmektedir.
Rusya'nın Dolara bağımlılığını azaltma ve sonunda da dolar boyunduruğundan kurtulma yönündeki yeni adımı, aslında Amerika'nın yaptırımlar baskıları ve Washington'un doları Moskova'ya yönelik bir baskı arası olarak suiistimal etme girişimleri ile mücadele kapsamındadır.
Amerika her daim uluslararası bir para birimi olarak görülen doları, diğer ülkelere yönelik baskı malzemesi yaparak bu siyasetinden hiçbir şekilde de ödün vermemiştir.
Washington defalarca uluslararası şirketler, bankalar, mali ve finansal sistemlerin dolara bağımlılığı hususunu bir baskı aracı olarak kullanarak, diğer ülkeleri kendi taleplerine teslim ettirmek ve onların kendine yönelik hasmane siyasetler ve girişimlerini önlemek için kullanmıştır.
Bu durumu ise muhalif ülkeler ve hatta Avrupalı ortaklarının bile tepkilerine yol açmış ve Amerika'nın, doları araçsal olarak kullanma siyasetine karşı küresel bir konsensüs oluşturmuştur. Bu bağlamda Washington'un doları, özellikle muhalif ve rakip ülkelere karşı ekonomik, ticari ve mali bir baskı aracı olarak kullandığı görülmektedir.
Finans meseleleri uzmanı Alasdaid Macleod'a göre, "Amerika doları bir silah olarak kullanırken küresel mali sistemin dolar için bir alternatifinin olmadığının farkında olarak bu meseleyi suiistimal etmektedir. "
Rusya 2014 yılında Ukrayna krizinin ardından sürekli Amerika ve Avrupa Birliğinin geniş çaplı yaptırımları ile karşı karşıya kalmıştır, üstelik yeni başkan Joe Biden'in görevi döneminde de yaptırımlar azalmazken hatta daha da yoğunlaşması ile yüz yüze kaldı.
Rusya devlet başkanı Vladimir Putin, Haziran 2021'de Amerika'nın, doları bir siyaset ve ekonomik savaş aracı olarak kullanmasının doların konumuna, bir rezerv para birimi olarak zarar verdiğini belirtti. Putin, uluslararası kurum ve kuruluşların tahminlerine göre, Amerika ortakları ve müttefikleri dahil ülkelerde dolara rezerv para birimi olarak ilgi ve talebin azalmakta olduğunu da vurguladı.
Esasında dolara bağımlılığın azalması Rusya'nın Amerika'ya gösterdiği önemli tepkilerden biridir. 2013 ila 2018 yılları arasında özellikle de Rusya ile diğer ülkeler arasındaki anlaşmalar, bu yaklaşımın başarısının nedenlerindendir.
Bu süre içerisinde Dolar'ın Rusya'nın ticari mübadelelerindeki payı 388 milyar dolar kadar düşmüştür. Buna karşın Euro'nun payı yüzde 21.9 kadar artışla 151 milyar dolara yükselmiştir.
Ayrıca Rusya Çin ile beraber Amerikan rakibi olan iki küresel güç olarak son yıllarda ikili ticarette doların etkisini azaltmaya çalışarak bu alanda da ciddi başarılara imza atmıştır.
Amerika'nın doları diğer ülkelere baskı aracı olarak görmesi kısa sürede Washington'u hedeflerine götürse de uzun vadede Amerika aleyhine olacaktır. Nitekim şimdi de Rusya, Çin ve diğer bazı ülkeler de doların boyunduruğundan kurtulmaya çalışarak ticari ve ekonomik faaliyetlerinde doların payını azaltmaya çalışmıştır. Bu durum ise uzun vadede doların küresel konumuna darbe indirecektir./