Uluslararası ticarette doların payının azalması

Uluslararası ticarette Amerikan para birimi olan doların payı giderek azalmakta. Sadece şubat 2022'de doların küresel ticaretteki payı yüzde 1 oranınından fazla düştü.

Uluslararası Bankalar arası finansal iletişim toplumu sisteminin bildirdiğine göre, uluslararası ticarette doların kullanım oranı yüzde 1.07 düşerek, yüzde 38.85'e geriledi.  Diğer yandan euronun payı şubatta yüzde 1.23 oranında arttı.

ABD'nin müttefikleriyle birlikte, Rusya'ya karşı en ağır yaptırımları uygulamaları ve de, bu ülkenin ticareti ve enerji ihracatının önlenmesi, şimdiye kadar uluslararası ticarette baskın konumda yer alan doların yerine başka dövizlerin kullanılması için saikanın artmasına yol açmıştır.

Uzmanlar, ABD'nin Rusya'ya karşı yaptırımlarının bazı ülkeleri de doları ticarette kaldırmaları için teşvik ettiğini, bunun da, ABD Hazine bakanlığının tahvillerinin alımı için talebin düşmesine yol açabileceğine inanıyorlar.

Uzmanlar, dünyada en büyük rezerv kaynağı olmayı hala sürdürmesine rağmen doların Amerika tarafından bir finansal silah olarak kullanılmasının birçok ülkenin doların yerine başka dövizleri kullanmaya yönelme hızını arttırabileceğini bildiriyor. Rusya'nın Ukrayna'ya karşı savaşını bahane ederek, Rusya'ya karşı ağır yaptırımlar uygulayan ve hatta merkez bankası ve büyük finans kuruluşlarına ambargo uygulayan ABD bir kez daha kendisinin geliştirdiği finansal sistemi ve doları başka ülkelere karşı bir baskı unsuru ve silah olarak kullanmaya devam ettiğini kanıtladı.

Bunu gören bazı ülkeler, Moskova ile ticarette kendi milli para birimlerini kullanma yaklaşımını takip etmeye başlamışlardır. Bu doğrultuda Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin telefonda gerçekleştirdikleri görüşmede, ikili ekonomik ilişkilerin sürdürülmesine vuru yaparak, Ankara ve Moskova'nın ikili ticarette dolar, euro, ruble, altın ve Çin para birimini kullanabileceklerini ifade ettiler. Erdoğan de ülkesinin Rusya ile ticarette rubleyi kullanabileceğini söyledi.

Aslında ABD'nin doları Rusya'ya karşı baskı aracı olarak kullanması, Putin'in 24 martta, Rusya'nın dost olmayan bazı ülkelere doğalgaz satışı karşısında bu ülkenin milli para birimi olan ruble talep edeceğini duyurdu.

AB'nin tüm üyeleri, ABD ile birlikte, Japonya, İsviçre ve Norveç bu listede yer alıyor.

Böylece Rusya devlet başkanı Putin, Rusya'dan doğalgaz alan Avrupalı ülkeleri, ruble ile satın aldıkları gazın parasını ödemeye zorlayarak, bu ülkeleri, Rus para birimini almaya yönlendirmeye, böylece ruble kaybettiği değerin bir kısmını telafi etmeye çalışmakta.Ayrıca bu yöntemle, Rusya'ya karşı yaptırım uygulayan ABD ve Batılı müttefiklerine yanıt vermeye gayret göstermekte.

Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina, Moskova'nın başka ülkelerle ticarette doları kaldırmaya doğru hareket etmenin nedenlerinden birinin yaptırımlar olduğunu ifade ederek, küresel atmosferin değişmekte olduğunu hissettiğini, aşamalı olarak, dünyada çok dövizli para sistemine doğru hareket etmekte olduklarını vurguladı.

Dünyada petrol ve doğalgaz fiyatlarının büyük kısmının dolar ile yapıldığına göre, Washington bu durumu, rakip ve düşman ülkelerine karşı bir darbe ve baskı aracı olarak kullanıyor. ABD'nin doları her daim bir araç olarak kullanması, ülkeleri başka dövizleri kullanmaya yönlendirmekte.