Trump'tan Parasetamol ve Otizm İddiası: Uzmanlardan Yanlış Bilgi Yayılımına Karşı Uyarı
Parstoday – Eski ABD Başkanı Donald Trump, yaptığı tartışmalı açıklamalarda, hamilelikte parasetamol (Tylenol) kullanımı ile çocukluk aşılarını otizme neden olan faktörler arasında gösterdi. Bu açıklama, ABD kamuoyunda farklı tepkilere neden oldu.
Associated Press’in haberine göre, birçok doktor, uzman ve hatta bazı Cumhuriyetçi milletvekilleri bu açıklamaları yanlış ve tehlikeli olarak değerlendirerek halkı bilimsel ve tıbbi tavsiyelere uymaya çağırdı. Ancak diğer yandan, özellikle "Amerika’yı Yeniden Sağlıklı Yap" (Make America Healthy Again - MAHA) gibi aşı karşıtı ve sağlık sistemine muhalif gruplar, Trump’ın sözlerini kendi seslerinin duyulması olarak görerek büyük bir zafer olarak nitelendirdi.
Trump bir basın toplantısında, hamilelikte parasetamol kullanımının otizm oranlarında artışa yol açtığını iddia etti. Bu iddia, bazı sınırlı araştırmalara rağmen, bilim dünyasında geniş çapta kabul görmemektedir. Uzmanların çoğu, otizm teşhislerindeki artışın esas olarak tanım ve tanı yöntemlerindeki gelişmelerle ilişkili olduğunu belirtmektedir. Otizm Bilim İnsanları Derneği, geçmiş on yıllarda hamilelikte parasetamol kullanımında ciddi bir artış olmadığını, ancak otizm oranlarının yükseldiğini vurguladı.
Trump, hamile kadınlara, FDA'nın resmi yönergelerinin ötesine geçerek parasetamolden “tamamen uzak durmaları” çağrısında bulundu. Halbuki Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) hâlâ bu ilacın gebelikte ateş düşürmek için reçetesiz olarak onaylanan tek ilaç olduğunu açıklamaktadır. Amerikan Anne ve Fetüs Derneği ise, özellikle hamileliğin ilk üç ayında tedavi edilmeyen ateşin düşük, erken doğum ve başka komplikasyonlara yol açabileceği konusunda uyarıyor.
Trump ayrıca, aşılar ile otizm arasında bağlantı olduğuna dair eski ve bilimsel temelden yoksun iddiayı yeniden dile getirdi. Bu iddia, uzun zamandır bilim insanları tarafından reddedilmesine rağmen, MAHA hareketi ve ünlü aşı karşıtı figür Robert F. Kennedy Jr. gibi kişiler tarafından hâlâ savunulmaktadır.
Teksas Üniversitesi'nde gazetecilik ve medya profesörü Josephine Lukito, Trump’ın yaptığı gibi annelerin çocuklarıyla ilgili kaygılarını kullanarak duygusal hikâyeler üzerinden bilimsel veriler yerine yanlış bilgi yaymanın aşı karşıtı hareketler içinde yaygın bir taktik olduğunu belirtti. Trump, örnek olarak, bir kadının çocuğunun aşıdan sonra yüksek ateş geçirdiğini söylediğini ve iki başka tanıdığının da ağır şekilde etkilendiğini ileri sürdü – ancak bu iddialara dair hiçbir bilimsel veya detaylı bilgi sunmadı.
Çoğu Amerikalı ebeveyn çocuklarını önerilen aşılarla koruma altına almayı sürdürüyor. Ancak CDC (Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri) verileri, son beş yılda aşılama oranlarında düşüş olduğunu ve bunun hastalıkların yayılmasını önlemek için gerekli koruma seviyesinin altına indiğini gösteriyor.
“Çocuk Sağlığını Savunma” adlı aşı karşıtı grubun yayın yöneticisi Polly Tommey, Trump’ın açıklamalarının bazı ebeveynlerin aşılamayı geciktirmesine veya tamamen bırakmasına neden olabileceğini söyledi. Tommey, Trump’ın mesajlarının aşıları güvensiz, etkisiz ve otizme neden olan maddeler olarak yansıttığını savundu.
Trump’ın açıklamaları Kongre’de bazı müttefikleri tarafından memnuniyetle karşılandıysa da, birçok Cumhuriyetçi senatör ve doktor farklı tepkiler verdi:
Senatör Bill Cassidy, bir hekim olarak, Trump’ın iddialarını destekleyen yeni bilimsel verilerin açıklanmasını istedi ve hamile kadınların parasetamolü bırakmalarının olası sonuçları konusunda uyarıda bulundu.
Senatör Richard Briggs (Tennessee), halkın bu konuları doktorlarıyla görüşmeleri gerektiğini söyledi.
Senatör Judy Lee (Kuzey Dakota), bilimsel geçmişi olan bir Cumhuriyetçi olarak, Trump’ın bilimsel bilgiye dayanmadan böyle açıklamalar yapmasından duyduğu hayal kırıklığını dile getirdi.
Genel olarak Trump’ın bu açıklamaları, kamu sağlığı, bilime güven ve siyasi kararların sonuçları konusunda ABD’de derin tartışmalara yol açmış durumda.