NATO Genel Sekreteri Avrupa’nın Ukrayna’ya Desteğindeki Zayıflama Konusunda Neden Uyardı?

Parstoday – NATO Genel Sekreteri, Avrupa’nın Ukrayna’ya verdiği destekte yaşanabilecek bir zayıflama konusunda uyarıda bulundu.

Parstoday’in haberine göre, Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) Genel Sekreteri Mark Rutte, 2025 yılının sonuna yaklaşılırken Ukrayna’ya desteğin sürdürülmesinin gerekliliğini vurguladı ve Avrupa’nın iradesinin zayıflaması halinde kıta için güvenlik risklerinin ciddi şekilde artacağı uyarısında bulundu. Rutte, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in NATO üyesi ülkelerden birine yönelik olası saldırgan bir adım atmasını engellemek için Ukrayna’nın güçlü kalması gerektiğini iddia etti.

Rutte ayrıca NATO üyesi ülkelerin savunma harcamalarını artırmasının zorunlu olduğuna dikkat çekti. Bu taahhüt, Haziran 2025’te Hollanda’nın Lahey kentinde düzenlenen NATO Zirvesi’nde kabul edilmişti. Rutte, “Bu iki şeyi yaparsak, yani Ukrayna’yı destekler ve savunma harcamalarını artırırsak, kendimizi savunacak kadar güçlü oluruz ve Putin asla böyle bir girişimde bulunmaz” dedi. Burada kastedilen, Rusya’nın Doğu Avrupa’daki NATO üyesi ülkelere olası bir saldırısıydı. Rutte, yeniden silahlanma sürecinin hızla ilerlemesi gerektiğini, aksi takdirde istihbarat değerlendirmelerine göre 2027’nin başlarından itibaren güvenlik durumunun tehlikeli bir aşamaya ulaşabileceğini belirtti.

NATO Genel Sekreteri, Rusya’nın yüksek askeri harcamalarına da değinerek bunu Putin’den kaynaklanan ciddi bir tehdit göstergesi olarak nitelendirdi. Onun iddiasına göre Rusya şu anda devlet bütçesinin yüzde 40’ından fazlasını askeri alana ayırıyor.

Mark Rutte’nin, Avrupa ülkelerinin Ukrayna’ya desteğindeki irade zayıflamasının olumsuz sonuçlarına ilişkin uyarısı birkaç nedene dayanmaktadır. Ona göre Avrupa’nın güvenliği doğrudan Ukrayna’nın gücü ve direnciyle bağlantılıdır. Bu çerçevede Avrupa ülkelerinin Ukrayna’ya destek konusunda tereddüt göstermesi, yalnızca Ukrayna’nın Rusya karşısında yenilgiye uğramasına değil, tüm Avrupa için geniş kapsamlı sonuçlara yol açacaktır.

Bu uyarının ilk nedeni, Rusya’nın Avrupa’ya yönelik iddia edilen tehdit niteliğidir. Rutte’ye göre Vladimir Putin, hedeflerini gerçekleştirmek için ağır insani ve ekonomik bedeller ödemeye hazır olduğunu göstermiştir. Bu durum, NATO Genel Sekreteri’ne göre Avrupa’nın Ukrayna’ya desteğinden geri adım atmasının, Rusya’yı toprak genişletme çabalarını artırmaya teşvik edebileceğini göstermektedir. Oysa Moskova, NATO’nun Polonya ve Baltık üçlüsü gibi Doğu Avrupa’daki üye ülkelere yönelik tehdit iddialarını defalarca reddetmiş ve bunları Rusya’yı tehdit olarak gösterme çabası olarak nitelendirmiştir.

İkinci neden, Ukrayna’nın jeopolitik önemidir. Ukrayna, Avrupa’nın ön cephe savunma hattı olarak görülmektedir. NATO’ya göre bu ülke düşer ya da Rusya’nın şartlarını kabul etmek zorunda kalırsa, Polonya ve Baltık ülkeleri gibi Doğu Avrupa ülkeleri doğrudan tehdit altına girecektir. Rutte, Rusya’nın bir NATO üyesine saldırmayı düşünmesini engellemenin tek yolunun Ukrayna’nın güçlü kalması olduğunu vurgulamıştır.

Üçüncü neden ise Avrupa’nın savunma harcamalarını artırma zorunluluğudur. NATO Genel Sekreteri, üye ülkelerin savunma bütçelerini artırma taahhütlerini daha hızlı yerine getirmeleri gerektiğini hatırlattı. Aksi halde, 2027–2031 yılları arasında Avrupa’nın ciddi bir riskle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulundu. Bu zaman aralığı, Rusya’nın askeri kapasitesi ve ordusunu yeniden inşa etme potansiyeline ilişkin istihbarat analizlerine dayanmaktadır.

NATO Genel Sekreteri’nin Avrupa’nın askeri olarak güçlendirilmesi, özellikle de savunma bütçelerinin artırılması yönündeki çağrısına rağmen, NATO üyesi Avrupa ülkelerinin bu konuda çeşitli sorunlar ve engellerle karşı karşıya olduğu unutulmamalıdır. Bunlar arasında kamuoyunun ve muhalefet partilerinin itirazları, askeri bütçeleri artırmak için sağlık ve sosyal güvenlik harcamalarında olası kesintiler, Avrupa toplumlarında militarizmin artması ve en önemlisi Rusya tehdidinin niteliği konusunda fikir birliğinin olmaması yer almaktadır. Macaristan ve Slovakya, NATO ve AB üyesi iki ülke olarak, Rusya’ya yönelik yaptırımların sürdürülmesine ya da artırılmasına temelden karşı çıkmakta ve Rusya’dan kaynaklanan bir tehdit algısını kabul etmemektedir.

Buna rağmen NATO Genel Sekreteri’nin son uyarısı, Ukrayna savaşının yalnızca bölgesel bir kriz olmadığını, aynı zamanda Avrupa’nın güvenlik geleceği için bir sınav niteliği taşıdığını göstermektedir. NATO’ya göre Ukrayna’ya sürekli ve kararlı destek, yalnızca bu ülkenin varlığı için değil, tüm kıtanın istikrarı ve güvenliği için de hayati öneme sahiptir. NATO’nun üst düzey yetkilileri, bu alandaki herhangi bir gevşemenin Avrupa için öngörülemez ve tehlikeli sonuçlar doğurabileceğine inanmaktadır.