Somali hükümeti, Somaliland’in ayrılıkçılığıyla mücadele için hangi adımları attı?

Pars Today – Siyonist rejimin Somaliland’i resmen tanımasının ardından bu bölgedeki ayrılıkçı hareketlerin artması üzerine Somali hükümeti, ayrılıkçılıkla mücadele amacıyla yeni adımlar attı.

Pars Today’in haberine göre, özellikle sözde Siyonist rejim tarafından tanınmasının ardından Somaliland’in artan ayrılıkçı girişimlerine karşı Somali hükümeti, yeni ve ciddi önlemleri gündemine aldı.

Bu çerçevede Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud, ayrılıkçı “Somaliland” bölgesiyle artan gerilimlerin ortasında, Somalilandli yetkililerin hak iddia ettiği Somali’nin kuzeydoğusundaki “Sool” eyaletinin merkezi olan “Las Anod” kentine gitti ve burada Cibuti’den üst düzey bir heyetle görüştü. Bu ziyaret, son 40 yılı aşkın sürede bir Somali cumhurbaşkanının Las Anod’a yaptığı ilk ziyaret olma özelliğini taşıyor. Şeyh Mahmud burada yaptığı konuşmada, “Bugün bir kez daha vurguluyorum ki kuzeydoğu eyaleti resmen Somali Federal Cumhuriyeti devletinin bir parçasıdır” dedi. Somali’nin kuzeydoğu eyaleti, ayrılıkçı Somaliland bölgesinin üzerinde hak iddia ettiği Sool ve Sanaag vilayetlerini kapsamaktadır.

Öte yandan Somali Ulusal Haber Ajansı SONNA, Birleşik Arap Emirlikleri ile imzalanan tüm anlaşmaların – güvenlik, savunma ve limanlara ilişkin anlaşmalar dâhil  Mogadişu tarafından iptal edildiğini duyurdu. Somali Bakanlar Kurulu, BAE ile yapılan tüm anlaşmaların iptalinin, Emirlikler’in Somali’nin egemenliği, toprak bütünlüğü ve siyasi bağımsızlığına zarar veren olumsuz eylemlerine dair güvenilir raporlar, belgeler ve güçlü kanıtların elde edilmesinin ardından onaylandığını açıkladı. Somali hükümeti, bu kararın son gelişmelerin kapsamlı şekilde değerlendirilmesinden sonra alındığını vurguladı.

Bir diğer adımda ise Somali ve Çin, ortak bir bildiri yayımlayarak Somaliland’in Somali topraklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu teyit etti. Çin, bu bildiride Somali’nin toprak bütünlüğünü desteklediğini ve Somaliland’i bu ülkenin ayrılmaz bir parçası olarak gördüğünü açıkladı.

Bu adımlara karşılık olarak özerk ve ayrılıkçı “Somaliland” yönetimi, Somali hükümetinin BAE ile yapılan anlaşmaları iptal ettiğini duyurmasına tepki göstererek Mogadişu’nun “Berbera” Limanı üzerinde hiçbir yasal egemenliği olmadığını iddia etti. Somaliland Dışişleri Bakanlığı, Somali’nin Somaliland’in sözleşmelerinde taraf olmadığını ve bunların hiçbirinin garantörü sayılmadığını ileri sürdü. Somaliland ayrıca, BAE ile yapılan tüm anlaşmaların yasal, uygulanabilir ve bağlayıcı olduğunu savundu.

Bu tutum, Somaliland’in Somali merkezi hükümetiyle doğrudan bir meydan okumaya girdiği anlamına geliyor. Merkezi hükümet, Somaliland’in yeniden Somali’ye dönmesini talep ediyor. Şüphesiz ki Siyonist rejimin, BAE ile birlikte Somaliland’in bu saldırgan ve çatışmacı tutumunu benimsemesinde etkili olduğu görülüyor.

Somali hükümetinin Somaliland’in ayrılıkçılığına karşı aldığı yeni önlemler; siyasi, güvenlik ve egemenlik hedefleri doğrultusunda izlenen bir dizi politikanın parçasıdır. Somaliland 1991 yılında tek taraflı olarak bağımsızlığını ilan etmiş, ancak hiçbir devlet tarafından tanınmamıştır. Buna karşın Siyonist rejim, yayılmacı hedefleri doğrultusunda Aralık 2025’te Somaliland’i tanımıştır. Son yıllarda Afrika Boynuzu’ndaki bölgesel rekabetin artması ve dış aktörlerin devreye girmesiyle Somaliland meselesi Mogadişu için daha da hassas hâle gelmiş; merkezi hükümet, diplomatik, hukuki ve güvenlik araçlarıyla ayrılıkçı sürecin güçlenmesini engellemeye çalışmıştır.

Somali’nin ilk hedefi, toprak bütünlüğünü sağlamlaştırmak ve bölgede tehlikeli bir emsal oluşmasını önlemektir. Mogadişu hükümeti, bazı dış aktörlerin – özellikle ekonomik ve güvenlik anlaşmaları çerçevesinde  Somaliland’i fiilen ya da gayriresmî biçimde tanımasının, merkezi hükümetin konumunu zayıflatacağından ve diğer bölgeleri benzer bir yola teşvik edeceğinden endişe etmektedir. Bu nedenle Somali, diplomatik faaliyetlerini artırarak, parçalanmanın hukuki sonuçlarına dikkat çekmek ve Afrika Birliği ile Birleşmiş Milletler’in desteğini almak suretiyle Somaliland’in meşruiyet kazanmasını engellemeye çalışmaktadır.

İkinci hedef, jeopolitik açıdan son derece önemli bir bölgede dış güçlerin nüfuzunun önüne geçmektir. Afrika Boynuzu son yıllarda çeşitli ülkelerin rekabet alanına dönüşmüş olup Somali, özellikle Siyonist rejim başta olmak üzere bazı devletlerin Somaliland ile doğrudan – özellikle limanlar ve askerî alanlarda – kurduğu ilişkilerin ülke yapısında daha derin yarılmalara yol açmasından kaygı duymaktadır. Somali’nin yeni adımları, bu süreci kontrol altına alma ve Somaliland’in dış aktörler için bir dayanak noktasına dönüşmesini engelleme çabası olarak değerlendirilmektedir.

Üçüncü hedef ise iç bütünlüğü güçlendirmek ve yerel gruplara güçlü bir mesaj göndermektir. Somali hükümeti, Somaliland’e karşı daha sert ve aktif bir tutum benimseyerek egemenlik uygulama ve iç krizleri yönetme kapasitesine sahip olduğunu göstermek istemektedir. Bu adımlar aynı zamanda devletin yeniden inşası, güvenlik kurumlarının güçlendirilmesi ve merkezi yapıya olan kamu güveninin artırılmasına yönelik daha geniş bir çabanın parçasıdır.

Sonuç olarak Somali’nin yeni adımları, yalnızca Somaliland’in hamlelerine verilen tepkiler değil; ulusal birliği koruma, dış müdahaleleri önleme ve Afrika’nın en hassas bölgelerinden birinde merkezi devleti güçlendirmeye yönelik daha kapsamlı bir stratejinin parçası olarak görülmektedir.