ABD, Füze Stoklarını Daha Hızlı Yeniden Doldurmaya Çalışıyor
Parstoday – ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), füze stoklarını mümkün olan en kısa sürede yeniden doldurmak amacıyla yeni girişimler başlattı.
Parstoday'in haberine göre, ABD Savunma Bakanlığı, Lockheed Martin ve L3Harris şirketleriyle, Patriot PAC-3 MSE ve THAAD hava savunma sistemlerinin itki sistemlerinin üretimini önemli ölçüde artırmayı hedefleyen 7 yıllık bir sözleşme imzaladı.
Ukrayna ve İran savaşlarının sürdüğü bir dönemde atılan bu adım, Pentagon'un stratejik stoklarındaki ciddi azalmayı telafi etme ve tedarik zincirindeki darboğazları aşma kararlılığını ortaya koymaktadır. ABD'nin İran ile yaşanan savaşta kullandığı gelişmiş silah stoklarını yeniden oluşturabilmesi için ortalama olarak en az üç yıla ihtiyaç duyduğu belirtilmektedir.
Uluslararası Stratejik Araştırmalar Merkezi'nin (CSIS) yayımladığı bir raporda, hem İran ile yaşanan savaşta yoğun biçimde kullanılan hem de Çin ile olası bir çatışmada kritik öneme sahip yedi temel mühimmat türünün yeniden üretilmesi için gereken süre incelenmiştir. Mevcut tahminlere göre bu silahların stoklarının yenilenme takvimi şöyledir:
• Tomahawk seyir füzeleri: 2031 yılının başına kadar
• THAAD önleme füzeleri: 2029 yılının sonuna kadar
• Patriot hava savunma füzeleri: 2029 yılının ortasına kadar
• SM-3 önleme füzeleri: 2029 yılının başına kadar
• SM-6 önleme füzeleri: 2029 yılının başına kadar
• JASSM seyir füzeleri: 2027 yılının ortasına kadar
• PrSM füzeleri: 2026 yılının sonuna kadar
Rapora göre Patriot önleme füzeleri konusunda durum daha karmaşıktır ve Ukrayna savaşı bu sorunu daha da ağırlaştırmıştır. ABD, kendi mühimmat stoklarını yeniden oluşturmanın yanı sıra müttefikleri ve ortaklarının siparişlerini de karşılamakla yükümlüdür.
ABD'nin füze stoklarındaki kritik durum nedeniyle Pentagon, füze bileşenlerini üreten şirketlerle yeni sözleşmeler imzalayarak stok yenileme sürecini hızlandırmayı hedeflemektedir. Bu anlaşmalar kapsamında L3Harris, Patriot PAC-3 MSE sistemine ait itki sistemlerinin üretimini yaklaşık üç katına, THAAD sisteminin kritik parçalarının üretimini ise dört katına çıkaracaktır.
Patriot PAC-3 MSE sözleşmesine göre şirket; gelişmiş çift darbeli katı yakıtlı roket motoru, Attitude Control Motor (ACM) ve öldürücülük artırıcı (Lethality Enhancer) üretimini artıracaktır. Bu bileşenler, önleme füzesine taktik balistik füzeler, seyir füzeleri ve düşman uçaklarına karşı gerekli hız, menzil ve manevra kabiliyetini kazandırmaktadır.
THAAD sözleşmesi kapsamında ise katı yakıtlı roket güçlendiricisi ile önleme füzesinin son safhadaki yönlendirmesini sağlayan Liquid Divert and Attitude Control System (LDACS) üretimi artırılacaktır.
Lockheed Martin daha önce Ocak 2026'da Patriot PAC-3 MSE üretimini yılda 600 adetten 2.000 adede çıkarmayı öngören bir sözleşme imzalamış, Haziran 2026'da ise THAAD önleme füzelerinin üretimini dört katına çıkarmayı amaçlayan 35 milyar dolarlık yeni bir sözleşme almıştır.
Bu girişimin temel nedeni, iki ayrı savaşın ardından ABD'nin füze stoklarında yaşanan endişe verici azalmadır. Tahminlere göre ABD, İran savaşında THAAD önleme füzesi stoklarının yarısını ve Patriot PAC-3 envanterinin yaklaşık yarısını kullanmıştır. Bir PAC-3 önleme füzesinin maliyeti yaklaşık 4 milyon dolar olup, son çatışmalarda bu hava savunma füzelerinin yoğun şekilde kullanılması, Ukrayna'nın ve Washington'un müttefiklerinin ihtiyaçlarının karşılanması konusunda ciddi kaygılar doğurmuştur.
Savaş kaynaklı tüketimin yanı sıra Pentagon, katı yakıtlı roket motorlarının tedarik zincirinde yapısal darboğazlarla da karşı karşıyadır. Sınırlı sayıdaki tedarikçi nedeniyle bu sektör uzun süredir füze üretiminin en önemli darboğazlarından biri olarak görülmektedir. L3Harris, 2023 yılında Aerojet Rocketdyne şirketini satın aldıktan sonra üretim kapasitesini artırmak amacıyla büyük yatırımlar yapmış; yaklaşık 60 yeni tesis kurmayı ve üretim alanını yaklaşık bir milyon fit kare genişletmeyi planlamıştır.
Pentagon, bu uzun vadeli sözleşmeleri "Savunma Tedarik Dönüşüm Stratejisi" kapsamında imzalamıştır. Bu strateji, tedarik zincirine sürdürülebilir talep sinyali vermek amacıyla çok yıllı sözleşmelere öncelik tanımaktadır.
Sonuç olarak, L3Harris ve Lockheed Martin ile yapılan son sözleşmeler, ABD'nin füze stoklarındaki krizin boyutunu kavrayarak savunma sanayisini yeniden yapılandırmada yeni bir aşamaya geçtiğini göstermektedir. Bu çabalar yalnızca Ukrayna ve İran savaşlarında boşalan stokların daha hızlı doldurulması açısından değil, gelecekteki tehditlere karşı hazırlığın korunması ve müttefiklerin ihtiyaçlarının karşılanması bakımından da hayati önem taşımaktadır.
Bununla birlikte, üretimin üç ve dört katına çıkarılmasına yönelik iddialı hedeflerin gerçekleştirilebilmesi; yatırımların sürdürülmesine, finansmanın istikrarlı olmasına ve hükümet, ana yükleniciler ile tedarik zinciri arasında tam koordinasyon sağlanmasına bağlıdır./