Donald Trump'ın Obama'nın atadığı elçileri görevden alma kararı
Amerika'nın seçilmiş cumhuriyetçi başkanı Donald Trump'ın, Obama döneminde atanmış tüm büyükelçilerin görevlerine 20 Ocak'ta son verecek bir talimatı Dışişleri Bakanlığına gönderdi. Trump'ın söz konusu büyükelçilerin görevlerine bir anda son vermesinin, birçok ülkede "ABD elçisi" krizine yol açabileceği kaydedildi.
Amerikan New York Times gazetesinin ABD'li diplomatlara dayandırılan haberine göre, Donald Trump'ın geçiş ekibinin 23 Aralık 2016'da Dışişleri Bakanlığı yetkililerine gönderdiği yazı uyarınca, Barack Obama döneminde atanan tüm büyükelçilerin istisnasız 20 Ocak'taki Yemin töreniyle birlikte görevlerine son verilecek.
Söz konusu talimatın sadece Obama döneminde atanan büyükelçileri kapsadığı, Amerika dış işleri bakanlığı bünyesindeki kariyer diplomatlarını kapsamadığı kaydedildi. Bu tür bir talimatın daha önce benzerinin olmadığı, önceki başkanlık değişim süreçlerinde büyükelçilerin görev dönüşümlerinin ihtiyaca ve planlamaya göre zamana yayılarak yapıldığı vurgulandı.
Trump'ın bu akıl almaz kararı elçiliklerin boşalmasına sebep olacak. Elçilerin Senato onayı da gerektiği için yeni büyükelçilerin görevlerine başlamasının zaman alacağı kaydedildi.
Amerikan medyasına konuşan Trump'ın geçiş ekibinden bir yetkili, "bu durumun normal bir girişim olduğunu ve Beyaz Saray dahil birçok kurumda bu görev değişikliklerinin yapılacağını" bildirdi. Senatonun onayıyla ABD başkanın büyükelçileri atama ve istediği zaman görevden alma yetkisi bulunuyor ve başkan tarafından atanan büyükelçiler "siyasi elçi" olarak da nitelendiriliyor. Önceki dönemlerde yeni başkanın göreve başlamasından sonra büyükelçilerin, ihtiyaç durumuna ve ailevi koşullarına göre görev yerlerinde bir süre daha kalmalarına müsaade edildiği belirtiliyor.
Trump, göreve başlamadan önce de hızlı hareket ederek Amerika siyasi yapısını değiştirip alt üst etmeye başladı. Demokrat partili Barack Obama'dan intikam alırcasına ve eşine rastlanmadık bir şekilde Amerika elçilerini topyekûn görevden alma kararı aldığı görülüyor. Bu karar, Amerika elçiliklerinin çalışma düzenini bozacak ve Amerika'nın diplomatik prestijini müttefikleri dâhil dünya toplumu nezdinde sarsacak. Amerika müttefiki Batılı ve Avrupalı ülkeler, özellikle İngiltere, kanada ve Almanya, Trump'un elçilikleri elçilerden boşatma kararının sonuçlarından endişe duymaktadırlar.
Turmp ayrıca Amerika Başkanı Barack Obama'nın hükümet kararnamelerini de hemen iptal edeceğini ilan etti. Amerika'nın yeni seçilmiş başkanı Trump, bu ülkede iç ve dış politikada büyük değişiklikler yapma kararını seçim kampanyalarında da açıklamıştı. "Obamacare" olarak adlandırılan sağlık sektörü ve sağlık sigorta sistemini iptal edeceğini ileri sürmüştü. Amerika'da 45 milyon sigortasız insan yaşıyor. Obama bunların 20 milyonunu sigorta sistemine bağladı.
Turmp ayrıca 11 milyonu aşkın yasa dışı göçmeni sınır dışı edeceğini, AB ile transatlantik ticaret ve yatırım anlaşması görüşmelerini iptal edeceğini, NAFTA'yı Amerika gelişmelerini engelleyen bir anlaşma olarak da iptal edebileceğini, ırkçı İsrail rejimine koşulsuz destek vereceğini belirtti. Trmup'un emlakçi bir tüccar olduğu ve siyasi tecrübesi bulunmadığı için ne yapacağını tespit etmek zor gözüküyor. Bu nedenle AB yöneticileri Trump'un seçilmesinden dolayı büyük bir dehşete kapılmış bulunuyorlar.
Trump NATO'nun da ödeneklerini sadece Amerika'nın temin edemeyeceğini, silah sanayisini ve ihracatını arttıracağını, NATO üyesi ülkelerin de gayri safi milli hasılalarını yüzde ikilik miktarını savunma bütçelerine tahsis etmeleri, Amerika'dan silah satın almaları gerektiğini ileri sürmektedir.
Tabi ki Trump'ın alacağı kararlarda, takımında yer alan danışman ve yetkililerin de büyük payı olacaktır. Fakat bir konuyu unutmamak gerekir, Trump bir çok iç ve dış konularda, Obama'nın siyasetlerine tam karşı olan tutumlar sergileyecektir.