NATO Savunma Bakanlarının Brüksel toplantısı

 Savunma Bakanları Toplantısı 15-16 Şubat’ta Brüksel’de yapıldı. Bundan amaç yeni şartların değerlendirilmesiydi. Amerika başkanı Donald Trump bir yandan NATO’nun ‘demode’ olduğunu söylerken diğer yandan da 28 ülkeden oluşan müttefiklerinden savunma harcamalarını arttırmalarını istiyor

NATO Genel Sekreteri Stoltenberg de, Amerikan Başkanı Donald Trump’ın ittifak üyeleri arasındaki yük paylaşımı ve savunma harcamalarındaki artış yapmalarını istediğini söyledi.

 Trump ikili bir politika izliyor. Bir taraftan NATO İttifak üyelerinin kendi üzerlerine düşen payı ödemediğini ve bunun Amerika Birleşik Devletleri’ne karşı adil olmadığını belirten Trump, NATO’yu modası geçmiş bir örgüt olarak tanımlamakla birlikte yine de kendisi için çok önemli olduğunu ifade ediyor.

NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, NATO Savunma Bakanları Toplantısı öncesinde yaptığı açıklamada, ittifakın Avrupa kanadında yer alan ülkelerin ve Kanada’nın savunma harcamalarını geçen yıl yüzde 3.8 oranında artırdığını söyledi. Beklentilerin ötesinde olan bu artışın parasal karşılığı ise 10 milyar dolara denk geliyor.

  Amerika Barack Obama iktidarı döneminde de NATO'nun  savunma harcamalarının belli bir seviyede tutulmasının gerekliliğini ve üye ülkelerine yüzde 2 oranında gayri safi milli hasılalarının savunma alanına tahsis etmeleri gerektiğini belirtmişti.

  NATO’da, savunma harcamalarının ülkelerin gayrisafi yurt içi hasılalarının yüzde 2’sine yükseltilmesi hedefi belirlenmiş olsa da , 28 NATO üyesi arasında bu hedefi sadece ABD, Yunanistan, İngiltere, Estonya ve Polonya tutturmuş durumdadır.

ABD’nin askeri harcamaları yıllık gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 3.61’ine denk düşüyor. Bunun parasal karşılığı ise 664 milyar dolar. NATO’nun geri kalan 27 üyesinde en fazla askeri harcamayı yapan ülke olan İngiltere’nin harcadığı para ise 60.3 milyar dolar düzeyinde. NATO üyelerinin geçen yılki toplam askeri harcamalarının 1.058 trilyon dolar olduğu düşünüldüğünde ABD’nin yükün yarısından fazlasını tek başına üstlendiği net şekilde görülüyor.

   NATO Savunma Bakanları Toplantısı’nda savunma harcamalarının yanı sıra terörle mücadele, Ortadoğu ve Kuzey Afrika kaynaklı tehditler de ele alındı. Siber güvenlik, hibrit savaş ve hibrit tehditler de NATO’nun üzerinde duracağı konular arasında yer aldı.

NATO, Sovyetler birliğine karşı mücadele amacıyla kuruldu. Onun çöküşüyle birlikte varlık gerekçesini kaybetti. Ancak Amerika'nın diğer ülkeler üzerindeki sultasını sürdürme aracı olarak varlığını sürdürdü. On yıllardır Kuzey Atlantik İttifakı NATO’yu reformlarla yenileme planları yapılıyor. Bu bağlamda Yeni düşmanlar belirledi. Bunlardan biri de İslam dünyasına karşı düşmanlıktır. Son yıllarda NATO tekrar Rusya'ya karşı konumlandırıldı. Ancak üye devletler arasında bazı ihtilaflar baş gösterdi. Müttefikler arasındaki görüş ayrılıkları NATO’yu Rusya politikasını yeniden belirlemeye zorluyor.

    NATO'nun diğer bir görevi, Almanya’nın yükselişini ve bağımsızlığını önlemektir. Nitekim 1949 yılında kurulan NATO’nun ilk Genel Sekreteri Hastings Ismay ittifakın ‘Rusya’yı dışarıda, ABD’yi içerde, Almanya’yı ise altta tutmak amacıyla kurulduğunu’ söylemişti. Ancak Almanya Avrupa Birliği’nin tartışmasız lideri ve küresel diplomasinin büyük aktörlerinden biri oldu. Trump ise AB'nin dağıtılması ve üye ülkelerle teke tek ilişkilerin geliştirilmesi gerektiğini belirtmekte ve AB ile NATO üyesi bazı Avrupa ülkelerinin tepkisini çekmektedir.

    Bu bağlamda Fransa ile Almanya NATO'dan bağımsız bir Avrupa ordusunun kurulması gerektiğini belirtmektedirler. NATO Genel Sekreteri Stoltenberg, İttifak’ın Karadeniz’deki askeri varlığını güçlendireceğini ilan etti. ABD Savunma Bakanı Mattis ise ortaklarına destek sözü verdi. Ancak NATO'nun Karadeniz'de Askeri gücünü arttırma kararı da NATO ile Rusya çekişmesini hızlandıracak ve boğazlar anlaşmasını zorlayacak ve Türkiye'nin de başını ağrıtacaktır.