İran basınından ele alacağımız ilk gazete İttilaat gazetesi.

İttilaat gazetesinde Siyonist rejim cezaevindeki Filistinli esirin tedavi gördüğü hastanede şehit düşmesi, Bahreyn'de siyasi tutuklularla dayanışma gösterisi düzenlenmesi gibi haberler göze çarparken, Kudüs gazetesinde İran'ın nükleer müzakere heyeti danışmanının ABD'nin nükleer müzakere hakkındaki tutumuna yönelik değerlendirmesini konu eden bir haber dikkatimizi çekiyor. Haberde kısaca şunları okuyoruz:

...***

Tahran'ın Avrupa Birliği'nin yaptırımları kaldırma müzakerelerini yeniden başlatma önerisine ikinci tepkisinden bir gün sonra, İran'ın nükleer müzakere heyetinin danışmanı Amerika'nın anlaşma hakkında muğlak bir metin istediğini söyledi.

İran'ın nükleer müzakere heyetinin danışmanı Muhammed Merendi El Cezire TV kanalına verdiği röportajda, Amerika'nın anlaşma hakkında muğlak bir metin istediğini, ancak İran'ın açık ifadeler ve terimler içeren açık bir metin ihtiyacında ısrar ettiğini söyledi.

Merendi, olası anlaşmanın, ABD'nin gelecekte bu anlaşmayı yok etmek için kullanabileceği muğlak konuları ve boşlukları içermemesi gerektiğini ve elbette bunun bir geçmişi olduğunu vurguladı.

İran'ın nükleer müzakere heyeti danışmanı, ABD'nin Obama ve Trump başkanlığı sırasında mevcut boşluklar ve muğlak terimleri kullanabildiği için 2015 anlaşmasının temelden yok edildiğini belirterek, bu sefer ABD'nin nükleer anlaşmayı yok etmesinin çok zor olacağını belirtti. 

...***

Keyhan gazetesinde Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsünün Nükleer Müzakereler süreci ile ilgili İran'ın verdiği yanıtın bu ülkenin açık duruşu doğrultusunda olduğunu ifade ederek, ABD'yi ve müzakerelerin diğer taraflarını İran'ın meşru endişelerine etkili yanıt vermeye çağırması gibi haberler göze çarparken, Risalet gazetesinde İran'ın, el ve parmak elektronik protezleri üreten beş ülke arasında yer almasını konu eden bir haber dikkatimizi çekiyor. Haberde kısaca şunları okuyoruz:

...***

İran bilgi tabanlı firmalar uzmanları, el, parmak ve diğer hareketli organların her türlü mekanik ve elektronik protezlerini üreterek İran'ı bu karlı sektördeki beş ülke listesine eklediler.

Bu İranlı şirkette son yıllarda çalışan mühendisler, uzmanlar ve gençler kendi iç güçlerine güvenerek her türlü protez organ üretmiş, tedarik etmiş ve hatta ihraç etmişlerdir.

Bilgi tabanlı bu firma mekanik parmak, mekanik el, başparmakla kontrol edilen elektronik el, sinir sinyalleriyle kontrol edilen akıllı elektronik el, elektronik bilek, elektronik dirsek, suni deri kaplama, suni el üretimi alanlarında kapsamlı faaliyetlere sahiptir. 

Şimdiye kadar Amerika, Japonya, Almanya ve İngiltere bu teknolojiye sahipti ve şimdi söz konusu İran'lı bilgi tabanlı şirketin uzmanları bu yüksek teknoloji ürünü üretim teknolojisine ulaşabildiler.

...***

Hemşehri gazetesinde İran'ın Türkiye'ye ihracatındaki artışı konu eden bir haber dikkatimizi çekiyor. Haberde şunları okuyoruz:

...***

İran’ın Türkiye ihracatı yılın ilk yedi ayında %56 oranında artarken, iki ülke arasındaki ticaret dengesi bu süre içerisinde 443 milyon dolar miktarında İran’ın lehine gelişti.

Türkiye istatistik Kurumu’nun yayınladığı son oranlara göre İran-Türkiye ticari alışverişler oranı yılın ilk yedi ayında %36 oranında artış gösterdi. Ocak ila Temmuz 2021'e kadar iki ülke arasındaki ticaret değeri 2.877 milyar dolardan fazla bir oranda seyrederken 2022’de benzer zaman diliminde 3.847 milyar dolara ulaştı. Bu rapora göre 2022 yılında Türkiye’nin İran’a ihracatı Ocaktan Temmuz ayına kadar %13 oranında artarak 1.702 milyar dolara ulaştı. Türkiye’nin 2021 yılında Ocak ayından Temmuz’a kadar İran ihracatı 1.507 milyar dolar değerindeydi. Öte yandan yeni yılda Türkiye’nin İran’dan yaptığı ithalatta göz alıcı bir artış görünüyor. Türkiye’nin 2022’de Ocak ayından Temmuz ayına kadar İran’dan ithalatı 2021 yılına göre 4 kat artmış durumda. Türkiye içinde bulunduğumuz yılın ilk 7 ayında İran’dan 2.145 milyar dolar ürün ithal ettiği göz önünde bulundurulduğunda Türkiye’nin İran’dan ithal ettiği ürünlerin oranının 2021 yılının ilk 7 ayına göre yüzde 56 oranında arttığı ortaya çıkıyor.