Muhammed Hüsneyn Heykelin Vefatı

Mısırlı düşünür ve gazeteci Muhammed Hüsneyn Heykel geçenlerde 93 yaşında vefat etti.

23 eylül 1923 de Mısırın Elkalivbiye ilindeki bir köyde dünyaya gelen Muhammed Hüsneyn Heykel tarihi ve siyasi konularda geniş yeteneğinden dolayı 20. yüzyılında dünyada önde gelen gazetecilerden sayıldı. Birçok yorumcuya göre Muhammed Hüsneyn Heykel bir siyasetçi ve gazetecinin ötesinde birisidir ve Mısırın hassas tarihinde önemli ve etkili rolü vardı. Muhammed Hüsneyn Heykel İslami ümmetin vahdeti ve İsrail'e karşı dik durması zaruretine vurgu yapıyordu. Muhammed Hüsneyn Heykel 34 yaşında olduğu 1957 de Mısırın Elahram gazetesinin yayın yönetmeni olarak seçildi ve 17 yıl boyunca bu gazetenin baş yazarı olması adı geçen gazetenin dünyada önde gelen 10 gazete arasına girmesine neden oldu.

Muhammed Hüsneyn Heykel dünyanın siyasi ortamının analiz edilmesi ve ele alınmasında yeni yöntemler ortaya koydu ve bu gelişmeleri Arap dünyasına sunmayı başardı. O güçlü zihni ile siyasi konulara yönelik cesurca yaklaştı ve muhatabı bu konuya yönelmesini teşvik ediyordu. Heykel medyatik hayatı boyunca herhangi bir partiye bağlı olmakla suçlanmadan Arap dünyasının devlet adamları ve siyasetçileri ve liderlerini açık bir şekilde eleştiriyordu. Muhammed Hüsneyn Heykel Cemal Abdunasırın müşaviri idi öyle ki onun o dönemki girişimlerin perde arkası ve onun aldığı kararlarından haberdardı. Onun analizleri ve yazıları kendi döneminde Nasiri dönemi olarak ünlendi ve bu dönemin tanıtılmasında büyük yararı vardı. Cemal Abdunasır Mısırda 1952 deki inkılâp liderlerinden biriydi ki Melik Farukun iktidarına son verdi. Cemal Abdunasır Süveyş kanalını millileştirdi ve bu girişim Arap dünyasının övgüsü ile karşılaştı.

Buna karşın Britanya, Fransa ve İsrail Sinayı işgal ettiler ancak uluslararası baskıları sonucunda bu ülkeler geri çekildiler. Bu olay Abdunasırın siyasi konumunu güçlendirdi ve ardından onun bölgedeki güvenirliğini de arttırdı. Muhammed Hüsneyn Heykelin makaleleri ve yazıları Mısırdaki Süveyş kanalının millileştirilmesi ve Mısırdaki 6 günlük savaş üzerinde büyük etkisi vardı. Cemal Abdunasırın yakın dostu olan Muhammed Hüsneyn Heykel onun ölümünden sonra Mısırın Arap dünyasından ayrılmasını çok çabuk hissetti ve Siyonistlerle uzlaşmanın olumsuz sonuçları konusunda uyarıda bulundu. Heykel 1970 de Mısır medya bakanı oldu ve onun ilk İngilizce kitabı olan Kahire belgeleri adlı kitabı yayınladı ve bu kitap dünyanın 20 diline çevrildi. O 1972 de Abdunasır ve dünya adlı kitabı yayınlattı. Muhammed Hüsneyn Heykel aynı yılın 29 eylül tarihinde Kisinger ve ben adlı makaleyi yayınladı ki bu onunla Mısırın eski cumhurbaşkanı Enver Sadat arasında ihtilaf yarattı.

Muhammed Hüsneyn Heykel daima İslami direniş hareketinin yanında idi. O yaklaşık iki ay önce kendi twiter sayfasında şehit Kantarın infaz edilmesine gösterdiği tepkide şunları belirtti: 'Semir Kantar Arap kurtuluş şehitlerinden olup Siyonist karşıtı direniş kahramanı idi'. Heykel Semirin onunla ihtilaf içinde olduğunu belirtti ancak bu ihtilaf iki taraf arasındaki ilişkileri kesmedi. Siyonist rejimle daima en önemli düşman sayılan Heykel şunları belirtti: 'Siyonist rejim düşman olduğu vakit onun üzerine kavganın faydasız olduğu zaman her meseleyi bırakmak gerekir'. Bu yüzden Heykelin ölümü İsrail için büyük önem taşıyor öyle ki bu rejimin basını Heykelin ölümünü en önemli haberleri arasında yayınladı. Siyonist gazete İsrail'in bugünü adlı gazete Heykelle Abdunasır arasındaki dostane ilişkilere değindi ve Heykelin İsrail'in en önde gelen muhaliflerinden olan Nasiri hareketinin en önemli hamilerinden biri olduğunu yazdı.

Muhammed Hüsneyn Heykel ömrünün son yıllarında olan 93 yaşında iki kanser hastalığını geride bırakmasına rağmen hala siyaset alanında güçlü bir şekilde faaliyette bulundu. O Yemen aleyhinde mütecaviz konumunda olan Arabistan'ın öncülüğündeki koalisyon güçlerine işaret ederek şunları belirtti: 'bu koalisyon bizzat kendileri IŞİD yanlısı olan ülkelerden oluşmaktadır'. O geçen miladi yılın sonlarında BBC haber kanalında Lemis Elhadiye verdiği demeçte. Arapların yok olması konusunda baş sağlığı dileyerek Filistinlilerin unutulmasını esefle karşıladı. Muhammed Hüsneyn Heykel dünyadaki önde gelen şahsiyetlerle bağlantı kurup İran İslam cumhuriyetinin rahmetli kurucusu İmam Humeyni ile görüşmüştü. İmam Humeyni Muhammed Hüsneyn Heykeli kabul etti ve onun İranın İnkılâptan sonraki sorunları ve İranla Amerika ardındaki ilişkiler, bölgesel ve uluslararası alandaki meseleler hakkındaki sorularını yanıtladı. Muhammed Hüsneyn Heykel Mısırın CBS haber kanalında yayınlanan programa katılarak şunları belirtti: 'ben Arap ülkelerinin İran’a yönelik uygulamalarından hoşlanmıyorum. Ben Paris'te İmam Humeyni ile görüşmüştüm ve İmamın sözlerini dinledim.

Muhammed Hüsneyn Heykel Mısırın çağdaş tarihi ve İslam dünyasına tanık olan şahsiyettir. O yıllarca elde ettiği tecrübeden yararlanarak uyanıklığı ve uzmansal görüşleriyle Mısır tarihinin önemli olaylarını yakından takip etti. Süveyş kanalının millileştirilmesinden tutun da Arapların vahdeti ile ilgili müzakereler ve 6 günlük savaş ve şom Camp David paktı ve günümüzde Abdulfettah Sisinin 25 ocak inkılabındaki dönemi. Bu yüzden de ondan Mısırın çağdaş tarihinin en büyük tanığı kralı olarak söz edilmektedir. Muhammed Hüsneyn Heykel Arapların vahdetinin ciddi hamilerinden sayılır ve vahdet görüşmelerini şiddetle destekliyordu.

Ancak 6 günlük savaştan Camp David anlaşmasına dek meydana gelen olayları tenkit ediyordu. Muhammed Hüsneyn Heykel kendi dönemindeki olayları dikkatlice ele alan gerçekçi bir gazeteci olarak bölgesel ve Mısırın siyasi gelişmeleri kapsamında normal bir gazeteciden öte bir gazeteci idi. O güç çarkı ve oyun kurallarının değişmesi dahilinde faal bir konum sergiledi. Bazı uzmanlara göre Muhammed Hüsneyn Heykelin ölümü ile onun diyalog çizgisi sona ermeyecek ve işgalciliğin acı tadını tadan diğer Arap ülkelerindeki uzmanlar ve özellikle Müslümanlarca onun yolu takip edilecek.

Müslüman gazeteciler encümeni Muhammed Hüsneyn Heykelin ölümü üzerine yayınladıkları bildiride, Mısırlı dünyaca ünlü gazetecinin Arap ve İslam ümmetine yönelik hizmetleri takdirle karşılandı. Lübnan Hizbullah hareketi bu konuda yayınladığı bildiride Muhammed Hüsneyn Heykelin ölümünden dolayı baş sağlığı diledi şunları belirtti: 'Mısır ve arap dünyası ve medya organları ve düşünce sahipleri ve siyasetçiler İslam dünyasının tanınmış gazeteci ve düşünürü maalesef kaybetti. Kendine has bir şahsiyeti olan Muhammed Hüsneyn Heykelin siyasi tarihteki mücadeleci yönü ön plana çıkıyor. Bu özellikleriyle Muhammed Hüsneyn Heykel milli siyaset alanında bir ekol sahibi idi ,Arap ümmeti ve özellikle Filistin meselesi konusunda ciddi adımlar attı. Hizbullah hareketi adı geçen bildiride Heykel ile direniş ve onun liderleri arasındaki güçlü ilişkisi vahdet ve cihat yolunda kalıcı kalacak, onun siyasi tarih alanındaki yazıları ve bakış açıları şimdi ve gelecekte ışık tutacak güçtedir ve çağdaş Arap tarihinde ebedileşecektir.001 015