Yemen halkı, zulüm ve tecavüz kurbanı - 4

Yemen halkı son günlerde savaş, katliam ve avareliğin acılarından başka şimdi de epidemik hastalıkların saldırısına uğradığı ve sağlık hizmetlerinin yokluğu yüzünden ölümle yeni bir alanda da mücadele etmek zorunda kaldıkları gözleniyor.

Mazlum Yemen halkı insan haklarının en ilkel haklarından biri olan sağlık hakkı ve sağlık hizmetlerinden mahrum kaldığı için ölümle pençeleşiyor.

Suud rejiminin başını çektiği ittifakın Yemen topraklarına tecavüzü bu ülkede binlerce kadın ve çocuğun da aralarında bulunduğu on bine yakın masum insanın acımasızca katledilmesi ve on binlerce insanın yaralanması ve yüz binlerce ve hatta milyonlarca insanın mülteci durumuna düşmesinden başka getirisi olmamıştır. Bu saldırıların sonucunda Yemen’de sağlık merkezleri, hastaneler, ilaç ve gıda maddeleri depoları, okullar, evler ve altyapı tesislerinin %80’i tamamen yerle bir oldu ve Yemen halkı karadan, havadan ve denizden kuşatma altına alındığı için çok vahim şartlara sürüklendi.

BM Suud rejimini Yemen’de hayatını kaybeden çocukların %60 kadarının ölümünden ve sivil merkezleri bombardıman ederek yıkmaktan sorumlu tutuyor. Suud rejimi 2015 yılından beri Yemen’e karadan, havadan ve denizden kuşatma uygulayarak bu ülkeye ilaç ve gıda maddeleri ulaştırılmasına mani oluyor. Öte yandan Suud rejiminin sürekli saldırıları Yemen’de aşırı açlık ve kıtlığa yol açtığı ve milyonlarca kadın, çocuk ve yaşlı insanın açlık sınırında ölüm kalım mücadelesi vermelerine yol açtığı gözleniyor.

BM raporlarına göre hali hazırda Yemen’de en az 462 bin çocuk çok şiddetli kötü beslenme durumundan acı çekiyor. Bu rakamın 2014 yılından beri yüzde 200’lük bir artış kaydettiği ifade ediliyor. Yemen’de çocukların kötü beslenme şartlarından en çok acı çektiği eyaletler ise Hadide, Saada, Taiz ve Lahec eyaletleridir. Bu eyaletlerde çok şiddetli kötü beslenme şartlarından acı çeken çocuk sayısı vahim boyutlara ulaşmıştır. Bu arada Saada eyaletinde çocukların diğer eyaletlere nazaran daha da kötü olduğu belirtiliyor, öyle ki bazı bölgelerinde her 10 çocuktan 8’i kronik kötü beslenmeden acı çekiyor.

Aslında Yemen Mart 2015’te Suud rejimi bu ülkeye saldırmadan önce de geniş çapta yoksulluk ve gıda maddeleri güvensizliği ve yetersiz sağlık koşulları gibi durumlarla karşı karşıyaydı. Ancak Suud rejiminin bu ülkeye saldırmasından sonra bu durum daha da vahim ve kronik boyutlara ulaştı. Şimdi Yemen halkının ancak üçte biri ilaç ve sağlık hizmetlerine ulaşabiliyor ve sağlık imkanlarının ancak yarısı kullanılabiliyor. Sağlık sektöründe çalışanlar aylardır maaş almıyor. BM Yemen işlerinde insani yardım koordinatörü Yemen’de yaşanan gelişmelere ve Suud rejiminin sürekli mazlum Yemen halkını bombardıman etmesine işaretle, bugün Yemen’de 400 bin çocuk aşırı kötü beslenme şartları ile mücadele ettiğini ve 10 milyon Yemenli vatandaş acil yardım beklediğini ifade ediyor.

Yemen halkı arasında çocukların durumu daha vahim olduğu gözleniyor. UNICEF  Suud rejiminin Yemen topraklarına saldırıları sırasında yaptığı açıklamada Yemenli çocukların musibetlerine değinerek bu kesimin bu savaşın en büyük mağdur kesimi olduğunu açıkladı. UNICEF Yemen’de iki milyon çocuk kötü beslenme şartlarından acı çektiklerini ve acil bakıma ve ilgiye muhtaç olduklarını vurguladı.

Konu ile ilgili bir açıklama yayımlayan UNICEF, Yemen’de her on dakikada bir çocuk önlenebilir hastalıkların yüzünden hayatını kaybettiğini bu hastalık kötü beslenme, ishal ve solunum sistemi iltihaplanması gibi hastalıklar olduğunu belirtti.

Yemen halkı karnını doyurmak için bir çok sorunla karşılaşıyor. BM’ye bağlı gıda ve tarım örgütü FAO Yemen’de gıda maddeleri durumu hızla vahim boyutlara ulaşmakta olduğunu ve Yemen halkı kötü beslenme sorunu ile karşı karşıya geldiğini açıkladı.

UNICEF de Arabistan’ın Yemen’e yönelik ölümcül saldırılarının ikinci yıldönümünde yayımladığı raporda Yemenli çocukların musibetlerine vurgu yaptı. Raporda, savaşın ikinci yıldönümü sonunda Yemenli çocukların bu savaş uğruna en ağır bedeli ödeyen kesim olduğu vurgulandı. Raporda ayrıca 10 milyon Yemenli vatandaşın acil insani yardıma muhtaç olduğu ve yaklaşık 2.2 milyon kişi aşırı kötü beslenmeden acı çektiği belirtildi.

UNICEF Arabistan’ın Yemen’e yönelik ölümcül saldırılarının ikinci yıldönümünde yayımladığı raporda, Yemen mezarları adsız mezarlarla dolup taştığını, çocukların ölümü raporlara yansımadığını, dünya Yemenli çocukların acılarına göz yumduğunu belirtti.

Raporda ayrıca 17 milyon Yemenli vatandaş, yani ailelerin %65 kadarı gıda maddeleri güvensizliği ile karşı karşıya bulunduğu, bu ailelerin çocuklarının ihtiyaç duyduğu besin maddelerini karşılayamadıkları vurgulandı. Raporda Yemenli ailelerin %80 kadarı çocuklarının besin maddelerini karşılamak için borçlandığı ve en az 7.3 milyon Yemenli hayatta kalabilmek için acilen gıda maddeleri yardımına muhtaç olduğu ifade edildi.

UNICEF’in raporuna göre Yemen’de eğitim süreci de şiddetin ve savaşın etkisi altında kaldı ve binlerce okul Suud rejiminin hava akınlarında yerle bir edildi. Rapora göre Yemen’de iki milyon çocuk eğitimine devam edemiyor. BM’nin Yemen’deki UNICEF temsilcisi ise bu ülkede sağlık sisteminin savaş ve iktisadi kriz yüzünden çökmesi bu ülkeyi on yıl geriye götürdüğünü, UNICEF’in son on yılda Yemen’de sağlık durumunu iyileştirmek için harcadığı emeğin boşa gittiğini belirtti.

UNICEF raporunda Yemen’de yaklaşık 3.3 milyon Yemenli vatandaşın aşırı derecede kötü beslenme şartlarından acı çektiğini, bunlardan 2.2 milyonu çocuklar olduğunu belirtti. BM Yemen temsilcisi de Yemen’de her bin çocuktan 63’ü beş yaşına gelmeden hayatını kaybettiğini, Yemen’de kötü beslenmeden acı çekenlerin sayısı 17.1 milyona ulaştığını açıkladı.

Yemen nüfusu 27.4 milyondan oluşuyor ve kötü beslenmeden acı çeken 17.1 milyonluk nüfustan yaklaşık 7.3 milyonu acilen yardım bekliyor.

UNICEF’in Yemen temsilcisi ise şöyle diyor: Dünya ülkeleri Yemen’de acı çeken milyonlarca çocuğa göz yumuyor. Bu savaş yüzünden 6.8 milyon insan açlık tehdidi ile karşı karşıya bulunuyor, çocukların psikolojik durumu korkunç boyutlara ulaştığı gözleniyor. Açlık ve kötü beslenmeden başka Yemen’de 1500 çocuk doğrudan savaş yüzünden hayatını kaybetti, 1600 çocuk da zorla askere alındı. Yemen savaşı binlerce Yemenli çocuğun ölümü ve gıda maddeleri krizinden başka sonucu olmadı. Yemen hakkında bizi kaygılandıran durum ise çocukların kronik kötü beslenmesi ve bu yüzden ölmesidir. Yemen’de 2016 yılında yaklaşık 63 bin çocuk kötü beslenme yüzünden hayatını kaybetti. Hali hazırda Yemen’de her 1000 doğumdan 63’ü ölümle sonuçlanıyor ve bu çocukların çoğu beş yaşına gelmeden hayatını kaybediyor. Bu rakamlar 2014 yılında her 1000 doğumdan 53 doğumla sınırlıydı.

Öte yanan tüm bu musibetlerin yanında havaların ısınması ile birlikte Yemen’de kolera salgını Yemen halkının sağlığını tehdit etmeye başladı. Uluslararası Kızılhaç örgütü geçen hafta Yemen’de en az 115 kişi kolera yüzünden hayatını kaybettiğini ve hastanelere kaldırılan binlerce Yemenli de bu hastalık yüzünden ölüm tehlikesi ile karşı karşıya bulunduğunu açıkladı. Uluslararası kızılhaç örgütü yetkililerinden Dominic Steellhard geçen Pazar günü başkent Sana’da düzenlediği basın toplantısında kolera hastalığı Yemen’de çok yayıldığını ve 13 ila 17 Mayıs tarihleri arasında 115 ölüm vakası rapor edildiğini belirtti. Söz konusu yetkili Yemen’de kolera salgını hakkında uyarıda bulundu.

Uluslararası kızılhaç örgütü yetkililerinden Dominic Steellhard açıklamasının devamında, aynı dönemde Yemen’in 14 eyaletinde 8500 kolera şaibesi bulunan hasta rapor edildiğini belirtti.

Steelhard Yemen hastaneleri kolera hastalığına yakalanan hastalarla dolup taştığını, öyle ki her bir yatak için dört hasta başvuruda bulunduğunu bazı hastalar açık alanlarda ve hatta arabaları içinde yatarak tedavi gördüğünü ifade etti.

UNICEF Başkan yardımcısı da hatta Sana’nın Sab’eyn hastanesinin koridorları hastalarla dolup taştığını belirttiği açıklamasında Yemen’de kolera salgını çok ciddi boyutlara ulaştığını, hastaların durumu ise korkunç olduğunu vurguladı. Söz konusu yetkili de Yemenli vatandaşların ve özellikle her türlü sağlık hizmetinden mahrum kalan çocukların hayatının kurtarılması için acil yardım çağrısı yaptı.

Yemen’in başkenti Sana’daki Sab’eyh hastanesi Başkanı Hüseyin Haddad da yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi: Durum çok kötü, sayısız çocuk kolera hastalığına yakalanmış, üstelik yeteri kadar yatağımız da yok. Bu hatalıkla mücadele için hastanede yeterli sağlık personeli de yok.

Öte yandan BM Yemen’de sadece bir kaç sağlık merkezi ayakta kaldığını ve Yemen nüfusunun üçte ikisi sağlıklı içme suyundan mahrum kaldığını açıkladı.

Dünya sağlık örgütü de Yemen’in içinde bulunduğu durumu dünyada en acil insani şartların en kötüsü ilan etti. Dünya sağlık örgütü Yemen’de 7.6 milyon Yemenli kolera hastalığına bulaştığını, şimdiye kadar 1300 kolera vakası Yemen’de rapor edildiğini açıkladı. Yemen sağlık bakanlığı sözcüsü ise bu vakaların üçte ikisi başkent Sana ile ilgili olduğunu belirtti.

Evet, kolera salgını, Yemen’e dayatılan iktisadi kuşatmanın en yeni vahim sonuçlarından biridir. Yemen milleti son günlerde savaş, katliam ve avareliğin acılarından başka şimdi de epidemik hastalıkların saldırısına uğradığı ve sağlık hizmetlerinin yokluğu yüzünden ölümle yeni bir alanda da mücadele etmek zorunda kaldıkları gözleniyor. Mazlum Yemen halkı insan haklarının en ilkel haklarından biri olan sağlık hakkı ve sağlık hizmetlerinden mahrum kaldığı için ölümle pençeleşiyor.