اهمیت همکاری‌های دفاعی ایران و روسیه چیست؟

پارس‌تودی- همزمان با برگزاری رزمایش مشترک دریایی نیروی دریایی ایران و روسیه، وزرای دفاع دو کشور نیز در مسکو رایزنی کردند.

امیر سرتیپ «عزیز نصیرزاده» وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، روز دوشنبه 30 تیرماه ( 21 جولای)  در سفر به روسیه با «آندری بلوسوف» وزیر دفاع این کشور دیدار و گفت‌وگو کرد. کاظم جلالی سفیر ایران در روسیه گفت: موضوع این دیدار، تقویت همکاری‌های دوجانبه در حوزه‌های دفاعی و نظامی بود.  

همزمان با دیدار وزرای دفاع ایران و روسیه، رزمایش مرکب امداد و نجات دریایی ۲۰۲۵ دریای خزر (CASAREX۲۰۲۵)، با شعار «با هم برای دریای خزری ایمن و امن» با حضور شناورهای نیروهای دریایی جمهوری اسلامی ایران و روسیه به میزبانی ناوگان شمال نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در حال برگزاری است.  

هدف از برگزاری این رزمایش، ارتقای ایمنی و امنیت دریایی، همچنین افزایش تعاملات دریایی نیروهای دریایی کشورهای حاشیه دریای خزر است. مرحله اصلی این رزمایش پس از برگزاری جلسات هماهنگی با حضور نیروهای دریایی جمهوری اسلامی ایران و روسیه و ناظرینی از کشورهای حاشیه دریای خزر در منطقه چهارم دریایی امام‌رضا(ع) نداجا برگزار می‌شود.  

ایران با ترکیب قدرت موشکی، موقعیت جغرافیایی و خودکفایی دفاعی، قدرت نظامی با ویژگی‌های منحصربه‌فرد در منطقه است. جمهوری اسلامی ایران یکی از پیشرفته‌ترین توانمندی‌های موشکی در منطقه را دارد، با زرادخانه‌ای متنوع از موشک‌های بالستیک و کروز با بردهای مختلف (از کوتاه‌برد تا میان‌برد) که قادر به هدف‌گیری دقیق هستند.  

تحریم‌های طولانی‌مدت باعث شده ایران به یکی از کشورهای پیشرو در تولید تسلیحات نظامی تبدیل شود. ایران توانسته وابستگی به واردات را کاهش دهد و در عین حال، صادرات نظامی خود را افزایش دهد.  

گسترش همکاری‌های دفاعی بین ایران و روسیه از اهمیت راهبردی برخوردار است و تأثیرات قابل‌توجهی بر توازن قدرت در منطقه و نظام بین‌الملل دارد. ایران و روسیه تحت تحریم‌ها و فشارهای سیاسی-اقتصادی غرب قرار دارند. همکاری دفاعی میان این دو می‌تواند به کاهش وابستگی متقابل به فناوری‌ها و تسلیحات غربی کمک کند و امنیت ملی آن‌ها را در برابر تهدیدات خارجی تقویت نماید.  

ایران در سال‌های اخیر پیشرفت‌های قابل‌توجهی در حوزه صنایع دفاعی داشته است. همکاری این دو کشور می‌تواند منجر به انتقال دانش فنی، توسعه مشترک تسلیحات پیشرفته (مانند سیستم‌های پدافند هوایی، پهپادها و موشک‌های بالستیک) و افزایش قدرت بازدارندگی هر دو طرف شود.  

هر دو کشور نقش کلیدی در بازار انرژی جهانی دارند و همکاری دفاعی می‌تواند امنیت خطوط انتقال انرژی (مانند مسیرهای دریای خزر) و کریدورهای تجاری بین‌المللی (مانند کریدور شمال-جنوب) را تضمین کند.  

همکاری ایران و روسیه می‌تواند به شکل‌گیری بلوک‌های جدید قدرت در مقابل سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) و ائتلاف‌های مورد حمایت آمریکا منجر شود. این موضوع به‌ویژه با توجه به عضویت روسیه در سازمان پیمان امنیت جمعی (CSTO) و عضویت ایران در سازمان همکاری شانگهای (SCO) حائز اهمیت است.  

اگر ایران و روسیه بتوانند همکاری‌های دفاعی خود را گسترش دهند، می‌توانند بازار تسلیحات جهانی را نیز تحت تأثیر قرار دهند و رقیبی برای آمریکا و شرکت‌های غربی در این بازار باشند. با توجه به توانایی‌های راهبردی، دو کشور ایران و روسیه زمینه‌های مناسبی برای ارتقای همکاری‌های دفاعی دارند.  

همکاری‌های دفاعی ایران و روسیه، با توجه به تحولات منطقه‌ای و جهانی دارای اهمیت راهبردی به‌ویژه در منطقه اوراسیا خواهد بود. ارتقای روابط دفاعی ایران و روسیه عامل مؤثری برای ایجاد ثبات در منطقه اوراسیا است. افزایش توان دفاعی ایران و روسیه، در کنار گسترش همکاری‌های راهبردی نظامی می‌تواند موجب بازدارندگی در مقابل اقدامات مداخله‌جویانه آمریکا در منطقه باشد.

esh