خریداران آفریقایی چگونه روندهای تجارت جهانی را شکل دادند؟
-
تفنگ در دست بومیان آفریقا
پارستودی- مصرفکنندگان آفریقایی نقش تعیینکنندهای در شکلدهی به اقتصاد و بازارهای جهانی ایفا کردند.
به گزارشپارس تودی، برخلاف دیدگاههای رایج که آفریقا را تنها بهعنوان تأمینکننده نیروی کار ارزان و مواد اولیه برای کشورهای استعمارگر میدانند، تحقیقات نشان میدهند که این قاره بهعنوان محرک اصلی تولید صنعتی عمل کرده است.
«جو آدتونجی» نویسنده در مقالهای با عنوان « خریداران آفریقایی چگونه روندهای تجارت جهانی را شکل دادند؟» نوشت: درسده 1800 استقبال خریداران آفریقایی برای کالاهایی مانند اسلحه، مهره و پارچه، تولیدکنندگان اروپایی را مجبور کرد کالاهای خود را متناسب با نیازهای بازار آفریقا تولید کنند.در حال حاضر، توجه زیادی به بازار مصرفی در حال ظهور در آفریقا معطوف شده است. با افزایش درآمد و جمعیت جوان در این قاره، شرکتهای مشاوره و کارآفرینان جهانی، آفریقا را بهعنوان مرز جدیدی برای کالاهای مصرفی میبینند. اما تأثیر مصرفکنندگان آفریقایی بر تجارت جهانی، موضوع جدیدی نیست.
آفریقا از سده1800 بهعنوان محرک اصلی تولید صنعتی شناخته میشود. در آن زمان، مصرفکنندگان آفریقایی تأثیر زیادی بر تولیدات اروپایی داشتند. تحقیقی که بهویژه بر کالاهایی مانند اسلحه، مهره و پارچه صورت گرفته، دیدگاه «یوروسنتریک» رایج را که معتقد است آفریقا فقط منبع نیروی کار ارزان و مواد اولیه بوده، به چالش میکشد.
اسلحهها: تقاضای آفریقا و تأثیر آن بر صنعت اروپا
یکی از مهمترین کالاهایی که در این دوره از سوی مصرفکنندگان آفریقایی تقاضا میشد، اسلحهها بودند. بررسی تجارت اسلحه نشان میدهد که در مصب رودخانه کنگو، قبل از دوره استعمار، تجارت سلاح بهشدت رونق داشت. این تفنگها که بیشتر در مصب رودخانه کنگو و توسط تجار اروپایی وارد میشد، معمولاً از نوع فیلنتلاک بودند و بهدلیل دسترسی آسان به سنگ فیلنت در آفریقا، محبوبیت زیادی داشتند.این تفنگها علاوهبر کاربرد نظامی، ارزش نمادین زیادی نیز داشتند. بهطور مثال، در میان گویشوران کیکونگو در پاییندست رودخانه کنگو، شلیک گلوله در مراسم جشنها و تدفینها بهعنوان نشانهای از شادی و بهمنظور دفع ارواح بد شناخته میشد. این موضوع نشان میدهد که اسلحههای وارداتی بیشتر از یک ابزار نظامی، نقش فرهنگی و نمادین نیز ایفا میکردند.
علاوهبراین، توسعه تجارت اسلحه در مصب رودخانه کنگو تغییرات وسیعی را در صنعت اسلحهسازی اروپا به همراه داشت. تقاضای آفریقاییها نهتنها تولید صنعتی اروپا را هدایت میکرد، بلکه بهعنوان نیرویی فعال در ادغام اقتصادی جهانی در طول سده1800 عمل میکرد. این بدان معناست که آفریقا بهطور مستقیم در شکلدهی به روند جهانیسازی نقش داشته، برخلاف آنچه که در بسیاری از روایتها آمده است که جهانیسازی تنها از سمت کشورهای پیشرفته به مناطق پیرامونی جریان مییافت.
مهرههای شیشهای: تجارت و تأثیر آن بر اقتصاد آفریقا
مهرههای شیشهای، مورد دیگری بودند که مصرفکنندگان آفریقایی بهطور گسترده به آنها علاقهمند بودند. تولیدکنندگان مهرههای شیشهای ونیزی بهخوبی آگاه بودند که صنعت تخصصی آنها به تقاضای بازارهای آفریقا و آسیا وابسته است. تقریباً غیرممکن است که دقیقاً بدانیم در قرن نوزدهم چند مهره شیشهای به قاره آفریقا وارد شده است. تاریخنگاران نشان دادهاند که در طول قرن 1800، مهرههای تولیدشده در ونیز کالای کلیدی برای مبادله با عاج در مسیرهای کاروانی شرق آفریقا بودند. این مسیرها توسط بازرگانان عرب و بازرگانان از تانزانیا امروز که توسط تجار گجراتی از هند تأمین مالی میشدند، ایجاد شده بودند. با رشد تقاضا برای عاج در بازارهای اروپا و آمریکا، این بازرگانان شروع به نفوذ به عمق قاره برای یافتن منابع جدید از استخوانهای فیل و شاخ کرگدن کردند. آنها در این روند، مراکز تجاری جدیدی ایجاد کردند. مهرههای شیشهای قابل حمل و نسبتاً ارزان بودند. این ویژگی آنها را بهعنوان شکل مناسبی از پول در معاملات روزمره تبدیل میکرد. مهرهها نقش مهمی در تأمین غذا برای پرستاران کاروان داشتند. آوردن نوع اشتباه مهرهها میتوانست فاجعهای برای یک سفر کاروانی باشد. این امر نیاز به داشتن اطلاعات بهروز از انواع مهرههایی داشت که در مسیرهای خاص بیشتر مورد تقاضا بودند.
پارچه: نوآوریها و تأثیر بر صنعت غرب
پارچه دیگر کالایی بود که تقاضای آفریقاییها باعث نوآوریهای تکنولوژیکی در آن شد. در شرق آفریقا و در سودان، مردم میلیونها یارد پارچه پنبهای سفید ناتمام آمریکایی را با اشتیاق وارد میکردند. این امر به ساخت ثروت صنایع ایالات متحده کمک کرد. پارچهها بهطور خاص سفید و نرم بودند و خریداران آن را با پارچههای ممتاز اروپایی مقایسه میکردند. تنها مزیت تکنولوژیکی که تولیدکنندگان غربی داشتند، رنگها بودند. بافندگان آفریقایی با اشتیاق به دنبال نخهای رنگی از اروپا و هند بودند تا آنها را با پارچه سفید خود ترکیب کنند. این تقاضا باعث گسترش فناوریهای جدید رنگرزی شد. بر اساس دادههای بهدستآمده، ۱۲ میلیون یارد مربع از ایالات متحده فقط در سال ۱۹۰۵-۱۹۰۶ وارد آفریقا شده است.
در نهایت، مصرفکنندگان آفریقایی در سده 1800 نهتنها تأثیرگذار بر تولیدات صنعتی اروپا بودند، بلکه نقش حیاتی در شکلدهی به روندهای تجاری جهانی ایفا کردند.این تحقیقات نشان میدهند که آفریقا همواره در تعاملات تجاری جهانی نقشی فعال و تعیینکننده داشته است. این قاره نهتنها بهعنوان مصرفکننده یا تأمینکننده مواد اولیه، بلکه بهعنوان نیروی محرکهای که تولیدات جهانی را متناسب با نیازها و تقاضاهای خاص خود شکل داده است، عمل کرده است. این یافتهها بهطور قویتر از گذشته نشان میدهند که جهانیسازی یک فرآیند متصل و همزمان بوده است که در آن آفریقا تاثیر ویژهای داشته است.
ad