Նորություններ (28)
https://parstoday.ir/hy/radio/iran-i165308-Նորություններ_(28)
Շաբաթական եթեր հեռարձակվող «Նորություններ» հաղորդաշարի շրջանակներում, ներկայացնում ենք գիտական, մշակութային, գեղարվեստական, ռազմական ու տնտեսական ոլորտներում Իրանի գրանցած նորագույն ձեռքբերումները։
(last modified 2026-04-11T10:09:36+00:00 )
Փետրվար 26, 2022 06:54 Asia/Tehran

Շաբաթական եթեր հեռարձակվող «Նորություններ» հաղորդաշարի շրջանակներում, ներկայացնում ենք գիտական, մշակութային, գեղարվեստական, ռազմական ու տնտեսական ոլորտներում Իրանի գրանցած նորագույն ձեռքբերումները։

Այս շաբաթ նախ խոսելու ենք տեխնոլոգիայի ոլորտում նոր ձեռքբերման մասին:

 

Կորոնավիրուսի համաճարակի բռնկումից և Covid-19 վիրուսի դեմ Իրանի ընդհանուր պատվաստման անհրաժեշտությունից հետո հետազոտական ​​խմբի օրակարգում է դրվել արտասահմանյան նմուշի նման հարթակով mRNA պատվաստանյութի ուսումնասիրությունը։ Հետազոտությունների մեկնարկից հետո հաստատվել է mRNA սինթեզի տեխնոլոգիան, համաձայն ուսումնասիրություններում սահմանված չափանիշների, ստացված մոլեկուլի ամբողջականությունն ու արդյունավետությունը մկների մոտ իմունային պատասխան ստեղծելու գործում: Զուգահեռաբար իրականացվել է լիպիդային նանոմասնիկների նախագծումը և արտադրությունը՝ որպես mRNA մոլեկուլների կրող, և գնահատվել և հաստատվել է ոչ թունավորությունը, բարձր արդյունավետությունը ինկապսուլյացիայի և թիրախային բջիջներին mRNA առաքման գործում: Ստացված կառուցվածքի վերջնական ավարտից հետո ռեզուս մկների և կապիկների վրա իրագործելիության և հայեցակարգի ապացուցման (Proof of Concept) վրա հիմնված կենդանիների ուսումնասիրության փուլը սկսվեց և, չնայած բոլոր թերություններին, հումքի ներմուծման դժվարությունը և այլն ավարտվեց 2021 թվականի մարտին։ Այս ջանքերը դարձել են Իրանի առաջին միջազգային հոդվածը «Կովիդ 19» պատվաստանյութի նախագծման և արտադրության վերաբերյալ և առաջին հաջող զեկույցը երկրի կողմից mRNA-ի վրա հիմնված պատվաստանյութի տեխնոլոգիայի ձեռքբերման վերաբերյալ սեպտեմբերի 10-ին հրապարակվել է  (Q1 on Drug Discovery) պարբերականում:

Չնայած պատժամիջոցների պատճառով արտադրանքի արտադրական գծի գործարկումը և նախակլինիկական փուլի ավարտն ընդհատվել են, Իրանցի հետազոտողների հասանելիությունը mRNA-ի վրա հիմնված պատվաստանյութի տեխնոլոգիային լուսավոր հորիզոն է ապահովում նոր սերնդի դեղերի նախագծման և առաքման և բազմաթիվ հիվանդությունների , ներառյալ քաղցկեղի, աուտոիմուն խանգարումների, ՁԻԱՀ-իը և այլ վիրուսային վարակների կանխարգելման և բուժման համար։

Թեհրանը անցել է Խելացի քաղաքների համաշխարհային մրցանակի եզրափակիչ փուլ: Թեհրանի քաղաքապետարանի տեղեկատվական և հեռահաղորդակցության տեխնոլոգիաների կազմակերպության գլխավոր տնօրենի խոսքով՝ Թեհրանն ընտրվել է որպես 2021 թվականին կայանալիք Խելացի քաղաքների համաշխարհային կոնգրեսի երեք թեկնածուներից մեկը։

Այս միջոցառումը, որը կանցկացվի Բարսելոնայում, լավագույն քաղաքների մրցանակաբաշխության բաժնում, Թեհրանը, որպես կառավարման և խելացի տնտեսության ոլորտում երեք եզրափակիչ անցածներից մեկը, հնարավորություն ունի ստանալ այս  միջազգային հեղինակավոր մրցանակը։ 2021 թվականին Խելացի քաղաքի համաշխարհային մրցանակաբաշխությունում և «Կառավարում և խելացի տնտեսություն» բաժնում, Թեհրանի քաղաքապետարանի հարևանության պլանը և քաղաքացիների մասնակցությունը, որը կոչվում է «Միասին» այս բաժնում ընտրվել է որպես երեք եզրափակիչ անցածներից մեկը: Իսկ լավագույն նախագծի մրցանակը շահելու համար այն պետք է մրցի իր երկու վերջնական մրցակիցների՝ Շոտլանդիայի քաղաքների միության և Համաշխարհային տնտեսական ֆորումի հետ: Խելացի քաղաքների համաշխարհային մրցանակը խելացի քաղաքների համար ամենակարևոր միջազգային մրցույթն է, որում քննարկվում և գնահատվում են կյանքի, կայունության և տնտեսության ոլորտներում աշխարհի տարբեր քաղաքների նախագծերը, գաղափարներն ու ռազմավարական ծրագրերը:

«Միասին» նախագիծը խելացի Թեհրան ծրագրերից է, որն իրականացվել է քաղաքացիների մասնակցությունը խթանելու, նորարար բիզնեսների հետ շփվելու և հարևանության զարգացման նպատակով։  Խելացի Թեհրան  ծրագրի կարևոր խնդիրներից մեկն է ուշադրություն դարձնել քաղաքացիների առանցքային դերին Թեհրան քաղաքն ավելի խելացի դարձնելու և նաև քաղաքաշինության և կառավարման մեջ թաղամասերի դիրքը խթանելու համար։

Իսպանիայի Բարսելոնա քաղաքում 11-րդ Համաշխարհային խելացի քաղաքների կոնգրեսի շրջանակում կհայտարարվեն 2021 թվականի խելացի քաղաքների համաշխարհային մրցանակի եզրափակիչ փուլի մասնակիցները և կպարգևատրվեն 9 անվանակարգերում: Ավելի վաղ խելացի Թեհրան ծրագիրը ընտրվել էր որպես քաղաքների մրցանակաբաշխության 2019 թվականի մրցանակը շահած վերջին վեց քաղաքներից մեկը և արժանացել բարձր գնահատանքի:

Բոսնիա և Հերցեգովինայի կայացած  Բանյա Լուկայի միջազգային փառատոնում, որն անցկացվեց չորս բաժիններով՝ ազատ գույն, ազատ մոնոխրոմ, զբոսաշրջություն և կյանք, Մեհդի Զաբոլ Աբբասիի «Լինչան» լուսանկարը արժանացել է FIAP-ի (Լուսանկարչական արվեստի միջազգային ֆեդերացիա) ոսկե մեդալին։ Լուսանկարչական արվեստի համաշխարհային ֆեդերացիայի (FIAP) և PSA-ի հովանու ներքո անցկացվող Բանյա Լուկա միջազգային փառատոնին, փառատոնի տարբեր բաժիններում ընդունվել են Focus Photo Club-ի անդամ լուսանկարիչների աշխատանքները, այդ թվում՝ Մեհդի Զաբոլ Աբբասիի, Ալի Սամեիի, Էրֆան Աղաբաբայիի և Միր Ալի Փարանդաքի աշխատանքները։ Լուսանկարչության արվեստի միջազգային ֆեդերացիան (FIAP), որը ճանաչվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի կողմից որպես լուսանկարչության միակ միջազգային ինստիտուտ, հիմնադրվել է 1946 թվականին և հանդիսացել է աշխարհի տարբեր երկրների լուսանկարչության ազգային ինստիտուտների միջև հաղորդակցության միջոց, որպես գործադիր անդամ՝ ֆեդերացիան սերտորեն համագործակցում է ամբողջ աշխարհի լուսանկարչության ազգային ինստիտուտների հետ՝ թվով ավելի քան 90 ազգային ինստիտուտներ հինգ մայրցամաքներում: FIAP-ը յուրաքանչյուր երկրում ունի գրասենյակ, որը FIAP-ի պաշտոնական ներկայացուցիչը Իրանում  հանդիսանում է«Focus Photo Club»-ը:

Շանթիում իրանական ֆիլմերի փառատոնի փակման արարողությունը տեղի ունեցավ կիրակի օրը, կազմկոմիտեի անդամների, դատավորների, պաշտոնյաների և Ֆրանսիայի Շանտի և Սանլիս քաղաքների քաղաքապետի, բնակիչների, պրոֆեսորների և Սորբոնի կինոյի համալսարանի  ուսանողների ներկայությամբ Սանլիս քաղաքում: Այս արարողության ժամանակ պատվով և մրցութային կարգից դուրս ցուցադրվեց Աբոլֆազլ Ջալիլիի նկարահանած «Հակադարձ ճանապարհ» ֆիլմը։

Շանթիում իրանական ֆիլմերի փառատոնի ժյուրիի հատուկ մրցանակը շնորհվել է «Ծերերը չեն մեռնում» ֆիլմի ռեժիսոր Ռեզա Ջամալին։ «Շանթիի» կինոփառատոնի Սորբոնի մրցանակին արժանացավ նաեւ Ռողիե Թավաքոլիի «Մեհրան» ֆիլմը։ Ֆրանսիայի Շանթիի քաղաքում իրանական կինոփառատոնի լավագույն ֆիլմի համար մրցանակը շնորհվել է ռեժիսոր Մոնա Զանդիի «Աֆրիկյան մանուշակ» ֆիլմին։

Շանթիում իրանական ֆիլմերի փառատոնը նախաձեռնել են «Իրանի և Ֆրանսիայի կենտրոնը»՝ Շանթիի քաղաքապետարանի, Մեծ պալատի, Սանլիսի քաղաքապետարանի և Ֆրանսիայի Սորբոնի համալսարանի հետ համատեղ ջանքերով և նոյեմբերի 13-ից 16-ը Իրանից հինգ արվեստի ինստիտուտների և կինոընկերությունների աջակցությամբ նոր կինոն ճանաչելու և իրանական կինոյի տաղանդավոր ռեժիսորներին համաշխարհային ասպարեզում ներկայացնելու նպատակով։

Փույան Բաղերզադեն Նիլուֆար Նեդային և Ամին Մանյանին այս օրերին Մյունխենում փորձեր են անում «Ոչ մի տեղ» խորագրով ներկայացման համար: Պիեսը հետազոտական ​​նախագծի մի մասն է, որը մեկնարկել է 2020 թվականին գերմանացի նկարչուհի Միրելլա Օեստրայխերի կողմից՝ համագործակցելով գերմանացի հետազոտողների հետ և Մյունխենի քաղաքապետարանի, Գերմանիայի Կատարողական արվեստի հիմնադրամի և Ֆրիդրիխ Էբերտի հիմնադրամի ներդրումներով։ Ծրագրի գործադիր փուլը ներառում է մի քանի վավերագրական ֆիլմերի պատրաստում և մեկ պիեսի պատրաստում, որը բեմադրելու է իրանցի Փույան Բաղերզադեն: Այս նախագծի ցուցադրությունը կներկայացվի Մյունխենում՝ Schwere Reiter թատրոնում։ Նիլուֆար Նեդային և Ամին Մանյանը ներկա կլինեն որպես դերասան և կոմպոզիտոր։ Այս ռեժիսորն Իրանում արդեն բեմադրել է «Դեպքից հետո», «Հաշտություն», «Անհայտ օգոստոս» պիեսները, իսկ նրա  «Առաջին թեորեմի երկրորդ տպավորությունը» գեղարվեստական ​​ֆիլմը ցուցադրվել է Ֆաջր կինոփառատոնում և էկրանահանվել «Արվեստ և փորձ» խմբում։