Նորություններ(99)
Շաբաթական եթեր հեռարձակվող «Նորություններ»հաղորդաշարի շրջանակներում,ներկայացնում ենք Իրանի ու աշխարհի նորագույն ձեռքբերումները՝գիտական,մշակութային ,գեղարվեստական ու տնտեսական ոլորտներում:
Այս շաբաթվա հաղորդումը սկսում ենք տեխնոլոգիայի ոլորտի վերաբերյալ հոդվածով:
Ըստ Փենսիլվանիայի համալսարանի Պերելմանի բժշկական ֆակուլտետի հետազոտողների, լիպիդային նանոմասնիկների կարևոր գործառույթներից մեկն այն է, որ նրանք կարող են մարմնի մեջ ազատել գեների խմբագրման միջոցներ ՝ արյան խանգարումները բուժելու համար: Առաքման այս մեթոդը կարող է նվազեցնել ծախսերը և մեծացնել գենային թերապիայի հասանելիությունը: Այս մոդելը ներկայացնում է գեների խմբագրման միջոցները ,և հիվանդի արյան բջիջները կարող են ուղղակիորեն բարեփոխվել մարմնում:
Մարմնի մեջ գեների խմբագրման գաղափարի նպատակն է՝ վերացնել դժվար բուժումների անհրաժեշտությունը, ինչպիսիք են՝ ճառագայթումը կամ քիմիաթերապիան, որը ներկայումս օգտագործվում է այն հիվանդների բուժման համար, ովքեր տառապում են մանգաղային բջիջների և բետա թալասեմիա հիվանդություններից ,և օգտագործվում են արյունաստեղծ բջիջների փոխպատվաստման կամ գենային թերապիայի համար:Այս նախագծի հետազոտողներից Համիդե Փարհիզին ասում է,«Մենք օգտագործում ենք լիպիդային նանոմասնիկները, որպեսզի mRNA թերապիան,գենային խմբագրողներին որպես պլատֆորմային տեխնոլոգիա փոխադրի մարմնի մեջ , և վերջապես այն օգտագործի բջիջները վերածրագրավորելու համար, և շատ հիվանդությունների դեպքում, որոնք պահանջում են գենային թերապիա, այն կարող է օգտագործվել նպատակային կերպով: Այս նախագծում մենք համատեղեցինք mRNA թերապիայի և RNA -ի վրա հիմնված գեների խմբագրման միջոցների վերջին ձեռքբերումները, որպեսզի նոր մեթոդ ստեղծենք արյունաստեղծ ցողունային բջիջների ճակատագիրը վերահսկելու և գենետիկ խանգարումները շտկելու համար»։
Ֆիլադելֆիայի մանկական հիվանդանոցում այս նախագծի հետազոտողներից՝ Լաուրա Բրեդայի խոսքերով.-«Այս բացահայտումները կարող են փոխել գենային թերապիան, այս միջոցը իրականացվում է ոչ միայն նվազագույն ռիսկով՝բջջում հատուկ գենային բարեփոխման իրավունքով ,այլ՝ ներկայացնում է մի հարթակ ,որի վերականգնվելու դեպքում , հնարավոր է այն օգտագործել բազմաթիվ խանգարումների պարագայում։ Այս նոր մեթոդը հնարավորություն է ընձեռում մանիպուլյացիաների, որոնք նախկինում անհնարին էին: Նման նոր առաքման համակարգերը կարող են իրականացնել տասնամյակներ առաջ հասարակությանը տրված խոստումները:
Այս բացահայտումների արդյունքները, որպես հոդված հրապարակվել են «Science»-պարբերականում ։
.......
Մեկ այլ նվաճման ընթացքում, իրանական տեխնոլոգիական ընկերություններից մեկի հետազոտողները, հիվանդությունների ավելի արագ հայտնաբերման, ինչպես նաև սրտի կաթվածի դեմ պայքարելու համար, արհեստական ինտելեկտի տեխնոլոգիայի օգնությամբ արտադրության փուլի են հասցրել մի նոր սարք, որը նրանց խոսքով՝ այս սարքը կարող է ավելի քան 99% ճշգրտությամբ, մեկ րոպեում ախտորոշել սրտի կաթվածը։
Սրտանոթային հիվանդությունները այն հիվանդություններից են,որոնցով տառապում են շատերը, քանի որ սիրտ-անոթային հիվանդությունները արդյունաբերական երկրներում մահացության ամենատարածված պատճառն են, այնպես, որ 35 տարեկանից բարձր մարդկանց մահվան երեք պատճառներից գրեթե մեկը՝ սրտի հիվանդությունն է, հատկապես՝ Կորոնար զարկերակների խցանումը:
Այս նախագծի հետազոտող Սադեղ Քազեմիֆարդի խոսքով՝ սրտի ինֆարկտը կանխելու և սրտի հիվանդությունը ախտորոշելու նպատակով, մի սարք է նախագծվել արհեստական ինտելեկտի նոր մոդելի մշակմամբ և հասել է նախնական արտադրության։ Այս սարքի նախագծման հիմքը արհեստական ինտելեկտի տեխնոլոգիան է։ Այս արտադրանքը շարժական սարք է և կարող է վերլուծել և վերահսկել սրտի 3 կենսական պարամետրերը:
Ըստ այս հետազոտողի՝ արտադրված արհեստական ինտելեկտի մոդելը, վերլուծելով պարամետրերը և այլ անհրաժեշտ օրինաչափությունները ,ախտորոշում է սրտի հիվանդությունը և հետազոտությունների արդյունքները տրամադրվում են բժշկին։ Նաև այս սարքը կարողանում է կանխատեսել սրտի ինֆարկտը։ Սրտի հնարավոր ինֆարկտի դեպքում այս սարքն ի վիճակի է հայտնաբերել և հայտարարել դրա մասին, և քննարկումները պարզում են ,որ այս սարքի ճշգրտությունը կազմում է 99,8%:
Ըստ այս հետազոտողի՝ նախագծվել և պատրաստվել է այս սարքի նախատիպը, և սարքի կատարելագործումը Առողջապահության նախարարությունից թույլտվություններ ստանալու փուլում է։
......
Նաև գիտելիքահենք իրանական մի ընկերության տեխնոլոգներին հաջողվել է պատրաստել նանո-թթվածնային սարքեր՝ ձկնաբուծության տնտեսություններում օգտագործելու համար, և այս նոր համակարգը եռապատիկ է դարձնում ջրածինների արտադրությունը։
«Նանո հոբաբ էներջի» գիտելիքահենք ընկերության գործադիր տնօրենն ասում է,- Ընկերության գործունեության մի մասը ձկնաբուծության ոլորտում է, և այս բնագավառում մենք արտադրել ենք նանո-օզոնային համակարգեր,որոնք ախտահանում և հեռացնում են մանրէները ջրի մակերեսից, և երկրորդ բաժնում պատրաստել ենք նանոթթվածնային սարքեր, որոնք ձկների արտադրությունը մեծացնելու նպատակով պատասխանատու են արդի մեթոդով թթվածնի մատակարարման համար:
Ըստ այս տեխնոլոգի՝ թթվածինը ձկնաբուծության կարեւորագույն գործոններից մեկն է, և ձկների նյութափոխանակության վրա մեծ ազդեցություն ունի թթվածնի կոնցենտրացիան: Լուծված թթվածնի քանակի նվազումը պատճառ է դառնում շնչառության և կերակրման ակտիվության նվազմանը, ինչը դանդաղեցնում է ջրածինների աճի տեմպերը, որը կարող է առաջացնել հիվանդություններ և սնկային վարակներ: Ջրի մեջ բավարար թթվածնի առկայության դեպքում ջրի մեկ միավորի մակերեսի մեջ կարելի է ավելի մեծ խտությամբ պահպանել ջրածիններ, ինչը պատճառ կդառնա արտադրության արդյունավետության բարձրացման: Բավարար թթվածինը կարող է նվազեցնել ջրի թունավորումը ջրածինների արտանետած թափոններից։
Ըստ այս հետազոտողի, նանոպղպջակների տեխնոլոգիան՝ որպես նոր սերնդի թթվածնի մատակարարման համակարգ, հատուկ դեր ունի կորուստների նվազեցման և արտադրության ավելացման գործում։Այս ընկերության կողմից պատրաստված նանո պղպջակների գեներատորներում ջրի մեջ թթվածնի արդյունավետությունը շատ բարձր է,և այն ապահովում է առավելագույն հզորության օգտագործումը նանո պղպջակների միջոցով՝ որպես ջրի մեջ ընկղմված թթվածնի աղբյուրներ: Նանո պղպջակների տեխնոլոգիայի միջոցով թթվածնի մատակարարումն ավելի արդյունավետ է , քան թթվածնի մատակարարման սովորական մեթոդները, և կարող են թթվածինը հասցնել աճեցման բոլոր ավազանները: Նաև նվազեցնում է ձկների սթրեսը, և արդյունքում նվազում է ձկների հիվանդությունը և բարձրանում արտադրության արդյունավետությունը։
Գիտելիքահենք այս ընկերության գործադիր տնօրենն ասել է,-Ձկնաբուծության տնտեսություններում նանոպղպջակների մյուս առավելություններից է թթվածնի միախառնվելու արդյունավետության բարձրացումը, ջրի որակի բարելավումը, կորուստների և հիվանդությունների նվազումը, արևադարձային ձկների և ծովախեցգետնի աճեցումը, ջրածինների միջոցով թթվածնի սպառման արդյունավետության բարձրացումը և արտադրության խտության ավելացումը: Օրինակ՝ այս տեխնոլոգիան կիրառել ենք Ուրմիա քաղաքի կարմրախայտերի ֆերմայում, որը 300%-ով ավելացրել է արտադրության խտությունը։ Այս ձկնաբուծական տնտեսությունը 130 տոննա կշռող ֆերմա է, և այս նախագծում Նանո շտաբը եղել է ծրագրի ղեկավարը,իսկ մենք պլանի կատարողներն էինք և ներկայումս այս փորձարկումը հաստատվել է։
Տեխնոլոգիայի այս ակտիվիստը հավելել է,-Ներկայումս առևտրայնացման փուլում ենք։ Այն պայմաններում , երբ Իրանում ջրի սակավության ճգնաժամի դիմաց ենք կանգնած, իսկ դա պատճառ է դարձել, որ որոշ ձկնաբուծարաններ դուրս մնան գործունեության ասպարեզից, մինչդեռ մենք համոզված ենք, որ հնարավոր է օգտագործել այս տեխնոլոգիան՝ ձկնաբուծարանների տնտեսությունները ակտիվ պահելու համար:
......
Անցնող ամիսների ընթացքում ականատեսը եղանք գեղարվեստական երկու նվաճումների
«Փայտ» կարճամետրաժ վավերագրական ֆիլմը, որը նկարահանվել է Մորթեզա Փայեշենասի կողմից, ստացել է «Ռուսաստանի Լամպայի իններորդ միջազգային կինոփառատոնի» սոցիալական տեսահոլովակի բաժնի մրցանակը։Փառատոնի այս շրջանն անցկացվել է Պերմ քաղաքում հոկտեմբերի 3-ից 8-ը` իրանական մեհր ամսի 11-ից 16-ը:
Lampa միջազգային կինոփառատոնը նպատակ ունի զարգացնել սոցիալական տեսահոլովակային բովանդակությունը բնապահպանական, կայուն զարգացման, կամավորության, բարեգործության և այլնի վերաբերյալ,որի նպատակն է աշխարհը դարձնել ավելի լավ վայր: Այս փառատոնը համագործակցում է Միավորված ազգերի կազմակերպության հետ՝ խթանելու կայուն զարգացման նպատակները: «Փայտ» կարճամետրաժ վավերագրական ֆիլմը՝ պատերազմը այլ հայացքով ներկայացնելով , պատմում է մարդկանց դերի մասին,որոնք պատերազմի գործիքները վերածում են խաղաղությանը ծառայող գործիքների: Այս ֆիլմի միջազգային տարածումը ստանձնել է «Սուրե» կինո կազմակերպության միջազգային բաժինը։
Ռեժիսոր Մորթեզա Փայեշենասի նկարահանած ֆիլմերից են՝ «Գոլուլեբարան», «Անավարտ ֆիլմ, դստերս՝ Սոմայեի համար», «Մեկ մարդու դատարկ տեղը», «Ղորուբե ռուզե բադ» և վավերագրական այլ ֆիլմեր։
.......
Պրոդյուսեր և ռեժիսոր Մոհամմադ Թայեբը դարձավ Չեխիայի «Լիբերեց» միջազգային սպորտային կինոփառատոնի եվրոպական ֆիլմերի բաժնի ժյուրիի անդամ։
Մարզական Liberec 2023-ը աշխարհի ամենահին և ամենահեղինակավոր սպորտային կինոփառատոներից մեկն է։ Այս միջոցառումն ամեն տարի անցկացվում է Չեխիայի հյուսիսում գտնվող Լիբերեց քաղաքում։
Այս փառատոնի հաղթողները ներկայացվելու են Միլանի միջազգային սպորտային ֆիլմերի փառատոնին, որը կազմակերպում է Սպորտային կինոյի և հեռուստատեսության միջազգային ֆեդերացիան (FICTS): FICTS-ի կենտրոնակայանը գտնվում է Իտալիայի Միլան քաղաքում, և ավելի քան 130 երկրներ անդամակցում են այս ֆեդերացիային: Միլանի համաշխարհային սպորտային ֆիլմերի ֆեդերացիան գտնվում է Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի հսկողության ներքո։Մոհամմադ Թայեբը սպորտային կինոյի և հեռուստատեսության միջազգային ֆեդերացիայի (FICTS) պաշտոնական անդամն է և Սպորտային կինոյի և հեռուստատեսության միջազգային ֆեդերացիայի միջազգային փառատոների հանձնաժողովի քարտուղարը:Նա եղել է Իրանի միջազգային սպորտային ֆիլմերի փառատոնի 11-ից 13-րդ շրջանների միջազգային հարցերով տնօրենը։
2023 թվականի Լիբերեց միջազգային սպորտային ֆիլմերի փառատոնը անցկացվել է հոկտեմբերի 12-ից 16-ը Չեխիայի Լիբերեց քաղաքում։
․․․․․․․․․․
Բարեկամներ ավարտեցինք «Նորություններ»հաղորդաշարի հերթական թողարկումը։