Pakistan Başbakanının Tahran Ziyareti
-
İran-Pakistan
Pakistan Başbakanı İmran Han dün İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanının resmi daveti üzerine iki günlük ziyaret amacıyla Tahran’a geldi.
Pakistan Dışişleri Bakanlığının bildirisine esasen Pakistan Başbakanı Tahran’a doğru yola çıkmadan önce İran’ın Doğusunda bulunan kutsal kent Meşhed’e uğraması planlanmıştı.
Pakistan’ın üst düzey başbakanlık heyetinde Pakistan maliye bakanı, insan hakları bakanı, denizcilik, eyaletlerin koordinasyon işleri bakanlarının yanı sıra başbakanın ticari işler danışmanları ve İslamabad hükümetinin bazı üst düzey makamları da bulunmaktadır.
Pakistan Başbakanı İmran Han'ın ayrıca İranlı ve Pakistanlı tüccarların ortak oturumuna da katılması bekleniyor.
Bu ziyaretin önemini daha çok ticari ve ekonomik alanda değerlendirmek mümkün. Ancak ekonomik önemin yanı sıra terörizm ile mücadeledeki iki tarafın işbirlikleri ve de ortak sınırların güvenliğinin arttırılması doğrultusunda çabaların arttırılması da bu ziyaretteki müzakerlerin eksenini oluşturması bekleniyor.
Bu çerçevede İran İslam Cumhuriyeti ve Pakistan Dışişleri Bakanları Muhammed Cevad Zarif ve Şah Mahmud Kureyşi telefon görüşmesinde iki ülkenin farklı konularda özellikle de terörizm ile mücadeledeki işbirlikleri konusunu konuştular.
Bu doğrultuda İran ve Pakistan, kapsamlı askeri çerçevede güvenlik, terörizm ile mücadele ve bilgi teatisi alanında iki taraflı işbirlikler yapılması hususunda anlaşmaya vardılar.
Pakistan Ordusunun Komutanı General Kamer Cavid Bacva’nın son zamanlardaki tarihi İran ziyareti ve ardından da İran İslam Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanı Tümgeneral Bakıri’nin Pakistan ziyareti de bu çerçevede özel mesajlar içermekte idi.
İran İslam Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetler Genelkurmay Başkanı Tümgeneral Muhammed Bakıri, Batı Asya’daki güvenliğin korunmasının önemi konusunda şöyle dedi:” İran İslam Cumhuriyeti tehditler ile mücadelede önemli bir sorumluluğa sahip olup güvenliğin oluşturulması için en güvenli yolun bölge ülkelerinin işbirliği ve karşılıklı kapasitelerin kullanılması olduğuna inanıyor. “
Terörist unsurlar şimdiye kadar bir kaç kez Pakistan toprakları aracılığı ile İran sınır muhafızları birliklerine terör saldırıları gerçekleştirerek büyük şirretlere yol açmışlardır. Bu konu ise iki ülkenin ilişkilerinin zaruretini, özellikle de Pakistan tarafından terörizm ile mücadeledeki ciddi adımlar atılması gerektiğini gözler önüne sermiştir.
İranlı siyasi analist Hesam Kiyan Mukaddem bu hususta şöyle bir değerlendirmede bulundu:” Umran Han’ın İran ziyaretinin tarihinin belirlenmesi ve kamuoyuna bildirilmesinin ardından Alı Suud ile fikri ve mali ilişkileri herkesçe bilinen radikal grupların Pakistan’ın Beluçistan eyaletindeki faaliyetleri artmıştır.”
Sözkonusu analistin bakış açısından Suudi Arabistan’ın vahşice davranışlarının geçmişine bakıldığında zaten başka bir beklentinin gerçekçi olmadığını, ancak olanları tehlike çanı olarak değerlendirmek gerekir. Böylece Suudi Arabistan'ın iki ülkenin ilişkilerini sabote etmek, ayrıca bölge güvenliği ve istikrarını da zedelemek niyetinde olduğu söylenebilir.
İran ve Pakistan, komşu iki Müslüman ülke olarak iki taraflı ilişkilerinin geliştirilmesi ve de bölgesel krizlerdeki işbirliklerin artması hususunda ortak bir yaklaşıma sahipler.
İslam İşbirliği Teşkilatı-OİC ve Ekonomik İşbirliği Tekşkilatı-ECO’nun kurucu ülkeleri olan İran İslam Cumhuriyeti ve Pakistan’ın ilişkileri, ortak tarihi, kültürel, dini ve iki milletin güçlü bağından kaynaklanmaktadır. Ne zaman Pakistan’da bir olay ve hadise yaşansa, İran halkı onlara yardım etmek için hazır olmuştur. Son zamanlarda İran’daki sel felaketinde de Pakistan halkı yardım ve destek vermek için meydana geldi.
Bu durumda, Pakistan Başbakanı İmran Han’ın İran ziyaretini, iki ülke arasındaki ilişkilerin kuvvetlendirilmesi ve bu ilişkilerin yeni devreya ayak basması olarak nitelemek mümkün.