Bercam konusunda Rusya’nın Avrupa’yı eleştirmesi

AB ve Almanya, Fransa ve İngiltere’den oluşan Avrupa troykası, 4+1 grubun başlıca Avrupalı üyeler olarak Bercam’ın korunması gerekliliğini defalarca vurguladılar ve hatta bu hedef için özel mekanizma bile oluşturduklarını iddia ettiler. Buna rağmen Avrupalılar tarafından öne sürülen sloganlar ve verdikleri vaatler, onların eylemleri ile çelişiyor.

Bu bağlamda Rusya dışişleri bakanlığı Cuma günü yayınladığı bildiride Britanya’nın İran petrol tankerine Cebelitarık boğazında el koymasının, Avrupalıların Bercam’ın korunmasına dair iddiaları ile çelişmekte olduğunu belirti. Rusya dışişleri bakanlığı söz konusu bildiride “Londra, Washington ve diğer batılı oyuncular İran ile gerginlikleri azaltmak için bir yol bulmak yerine, durumu daha da kötü hale getirmeye çalışıyorlar. İran petrol tankerine Cebelitarık boğazında el konulması, İran ve Suriye ekseninde durumu daha karmaşık hale getirme hedefi ile yapıldı.” Denildi.
Britanya deniz kuvvetleri Perşembe günü illegal bir girişimde İran petrolünü taşıyan “Grace 1” tankere Cebelitarık boğazında el koydu. Londra söz konusu eylemin AB’nin Suriye’ye yönelik ambargonun uygulanması hedefi ile yapıldığını öne sürerken İspanya yönetimi ise Cebelitarık konusunda Britanya ile ihtilaf içinde ve İngiltere’nin bu eyleminin, Amerika’nın isteği üzerine yaptığı kanaatindedir. 
İspanya dışişleri bakanlığı vekili Josep Borrell bu bağlamda yaptığı açıklamada, “İran’dan hareket eden petrol tankere el konulması, Amerika’nın Britanya’dan talebi ardından gerçekleşti” dedi. Amerika söz konusu petrol tankerinin Suriye’ye ham petrol taşımakta olduğunu iddia ediyor. Washington ve Tel Aviv, açıkça deniz korsanlığı olan İngiltere deniz kuvvetlerinin bu hareketini desteklediler. 
Görünüşe göre Britanya AB’den ayrılma sürecinde Amerika’nın stratejik müttefiki olarak bu illegal hareketle Trump yönetiminin ilgisini çekmeye çalışıyor; üstelik Suriye BMGK tarafından petrol yaptırımına alınmamıştır, bu yüzden AB’nin bir üyesi olan İngiltere’nin, Avrupalı olmayan bir ülkenin tankerine karşı benzer girişimi uluslararası hukuk ve yasalara tamamen aykırıdır. 
İran İslam cumhuriyeti dışişleri bakanlığı batı Avrupa 3. Daire başkanı İran petrol tankerinin uluslararası sularda hareketine işaretle, Britanya deniz kuvvetlerinin eylemini deniz korsanlığına eşdeğer olduğuna işaretle, “Bu ülke kendi veya AB’nin tek yanlı yaptırımlarını diğer ülkelere ve sınırlar ötesi biçimde uygulamaya hakkı yok. Bu ise, her zaman Avrupa ülkelerinin tamamen itiraz ettiği Amerika’nın zorbaca siyasetleridir.” Dedi.
Fakat daha önemli olan konu ise Britanya’nın Avrupa troykasının bir üyesi olarak, ortak bildiriler ve ülke yetkililerinin açıklamalarında her zaman Bercam nükleer anlaşmanın korunmasını ve INSTEX gibi mekanizmalarla İran ile ticari ilişkileri korumak istediğini iddia etmesidir. 
Söz konusu mekanizmanın kurulmasından hedef, Amerika’nın 8 Mayıs 2018 tarihinde Bercam nükleer anlaşmadan çekilmesi ardından İran'a karşı yaptırımları iki aşamada uygulamasından doğan zararları telafi etmektir. Amerika’nın İran’a uyguladığı yaptırımların başlıca bölümlerinden biri, İran petrol satışını engellemektir. Trump yönetimi Mayıs 2019’da İran petrol muafiyetini kaldırmakla İran petrol satışını sıfırlatmayı hedefliyor.
Şimdi Washington’un Tahran’a yönelik tek yanlı yaptırımlara karşı olduğunu iddia eden İngiltere, bizzat İran petrol tankerine el koyarak tam da Amerika’nın hedefi doğrultusunda yani İran petrol ihracatını engellemek bağlamına adım atıyordur.
Hiç şüphesiz bu hareket Bercam nükleer anlaşmasını güçlendirmezken, nükleer anlaşmayı korumak istediklerini iddia eden Avrupalı taraftan, anlaşmaya indirilen bir darbe mesabesindedir. Bu da Moskova’nın dikkate aldığı ve dışişleri bakanlığı açıklamasında açıkça yansıtılan önemli konudur./