4+1 Grubunun Amerika'nın İran Karşıtı Yaptırımlarınının İptalini Desteklemesi

Viyana'da 4+1 grubu ile İran arasındaki nükleer müzakerelerin 7'inci turunun başlaması ile, Amerika'nın İran'a karşı uyguladığı tek taraflı yaptırımların kaldırılması hususundaki İran'ın haklı talebine yönelik destekler artmaktadır.

Bu husustaki son gelişmede,  Rusya'nın  Viyana'da bulunan uluslararası kurum ve kuruluşlardaki  daimi temsilcisi  Mihail Ulyanov,  Viyana müzakerelerindeki  İranlı heyetin  tüm BERCAM karşıtı yaptırımları kaldırmak için kararlı olduğunu belirterek şu açıklamada bulundu: " Rusya İran'ın taleplerini rasyonel buluyor. "

 Çin de 4+1 grubunun bir diğer ülkesi olarak  benzer bir tutum sergilemiştir.  Çin dışişleri bakanlığı sözcüsü Wang  ise Pazartesi  günü  Amerika Birleşik Devletlerini  BERCAM nükleer anlaşmasında kriz oluşmasının kabahatli olarak nitelendirip İran'a karşı ve Çin gibi üçüncü ülkelere karşı hayata geçirilen yasa dışı tek taraflı yaptırımların kaldırılmasını istedi. 

 Rusya ve Çin'in Amerika'nın  BERCAM nükleer anlaşmasından çekildikten sonra İran'a karşı maksimumun baskı siyaseti çerçevesinde hayata geçirdiği zalimane yaptırımlarının kaldırılması zarureti hususundaki ortak tutumu ve yaklaşımı en başından itibaren var olmuş ve devam etmiştir. Böyle bir yaklaşım Tahran'ın haklı tutumlarını destekleme bağlamında değerlendirilebilir.  Avrupa Birliği ve  BERCAM nükleer anlaşmasına taraf olan Avrupa Troykası da  çaresiz bir şekilde İran'ın bu mantıklı talebini tasdiklemektedir.  

 Avrupa Birliği ülkeleri Eylül 2021 65'inci  Uluslararası Atom Enerjisi Genel Kurulunda  yayımladığı bildiride, Amerika'nın BERCAM nükleer anlaşmasından tek taraflı çekilmesine itiraf edilmiş  ve İran'a yönelik yaptırımların kaldırılması BERCAM nükleer anlaşmasının korunmasının hayati bir bölümü olarak değerlendirilmiştir.

İran İslam Cumhuriyeti, net bir şekilde defalarca  Amerika'nın İran milletine karşı uyguladığı zalimane yaptırımları kaldırılmasını istediğini belirtmiştir.  Viyana müzakerelerinde de   İran'ın temel  talebi bu yöndedir.  İran İslam Cumhuriyeti ve Fransa cumhurbaşkanlarının  telefon görüşmesinde de aynı talep tekrarlanmıştır. 

Buna ilaveten Tahran,  Amerika'nın bu anlaşmadan tekrar ayrılmaması ve bu anlaşmada yer alan imkanların anlaşma tarafları aleyhinde kullanılmaması yönünde garantilerin verilmesini istiyor. 

 Rusya akademik şahsiyeti Fael İbyatov şöyle diyor: "  Amerika'nın yaptırımlarının yasa dışı olması ve Tahran'ın  nükleer programları hususunda en şeffaf şekilde davranması  artık zalimane yaptırımların kaldırılmasını gerektirmektedir. "

 Tüm bu gerçeklere rağmen Amerikalılar son günlerde  tehditvari bir yaklaşım içerisine girmiş ve  İran'ın nükleer gelişmelerinin devam etmesi halinde baskıların artacağını iddia etmişlerdir.  Tabii ki Washington, İran'a yönelik yaptırım siyasetinin pek işe yaramadığını  sırf Amerika'yı daha fazla tecride sürüklediğini  Amerika'nın İran'a yönelik yaptırımlarını kaldırma talebini güçlendireceğini biliyor.  Bu bağlamda Beyaz Saray sözcüsü Jane Psaki İran'a karşı en iyi yaklaşımın diplomasi yolu olduğunu vurgulamıştır. 

Şimdi de başta 4-1 grubu üyeleri özellikle de Avrupa Troykası önünde BERCAM nükleer anlaşmasının korunması için açık ve net bir yol görülmüştür.  Bu anlaşmaya devam etmek  Tahran'ın haklı talebi yani Amerika'nın İran'a karşı tek taraflı yaptırımlarının kaldırılmasına bağlıdır.  Washington'un  engel oluşturması halinde ve BERCAM nükleer anlaşması içeriğini  değiştirmek istemesi halinde  ayrıca bu anlaşma dışı taleplerde bulunması halinde bu sürecin de sonuçsuz kalacağı ve Batılılar için yeni sonuçlar doğuracağı söylenebilir.