Pezeşkiyan'ın Rusya Ziyareti ve İran'ın BRICS'teki İlk Resmi Katılımı
BRICS Zirvesi, 22-24 Ekim tarihleri arasında İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Masut Pezeşkiyan’ın katılımıyla Rusya’nın Kazan şehrinde düzenlenecek.
BRICS grubu, 2009 yılında Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin’in katılımıyla Rusya'nın Yekaterinburg şehrinde kuruldu. Güney Afrika, 2010 yılında bu gruba katıldı. Mısır, Etiyopya, İran ve Birleşik Arap Emirlikleri ise 2024'ün başından itibaren gruba dahil oldular. 16. BRICS Zirvesi, Salı’dan Perşembe’ye kadar Kazan’da yapılacak ve Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, Rusya Devlet Başkanı’nın resmi daveti üzerine, BRICS üye ülkelerinin liderlerinden biri olarak Kazan’a seyahat edecek.
Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan Rusya'ya gitmeden önce Mehrabad Havalimanında basın mensuplarına yaptığı açıklmada "BRICS üyeliği ve Rusya'daki BRICS Zirvesine katılım, İran'ın dünyayla ilişkisini güçlendirmek ve dünya çapında Amerikan totaliterliğine son vermek için iyi bir fırsattır" dedi.
Pezeşkiyan ayrıca "Birbirleriyle etkileşim içinde olmak isteyen ülkeler birlik ve beraberliğin sağlanması ve Amerika ve doların dünyada yarattığı tartışmasız gücü kontrol altına almak yönünde BRICS’I oluşturdu. Biz BRICS'in ana üyelerinden biri olarak tarım, enerji, sanayi, ticaret ve turizm alanında iyi etkileşimler sağlayabiliriz. Bu ziyaret bir fırsat, Rusya, Çin, Hindistan ve diğer bazı ülkelerin başkanlarıyla görüşeceğiz" ifadesinde bulundu.
Rusya, 1 Ocak 2024'ten itibaren bir yıllık BRICS dönem başkanlığını üstlenmiş olup, Kazan Zirvesi'nde 250'den fazla etkinliğin bu ülkenin denetimi altında gerçekleştirilmesi planlanıyor. Putin, bu ayın başlarında yaptığı açıklamada, ülkesinin BRICS başkanlığı aracılığıyla bu yıl uluslararası finans sisteminde grubun rolünü artırmayı, bankalar arası iş birliğini güçlendirmeyi, BRICS üyesi ülkelerin para birimlerinin kullanımını genişletmeyi ve vergi ve gümrük kuruluşları arasındaki iş birliğini güçlendirmeyi hedeflediğini belirtti.
2024 yılı başında BRICS’e katılan İran İslam Cumhuriyeti, ilk kez bu grubun zirvesine resmi bir üye olarak katılıyor. Pezeshkian'ın zirveye katılımı, İran İslam Cumhuriyeti'nin dış politikasında çok taraflı iş birliğini geliştirme konusundaki kararlılığını yeniden vurgulamaktadır. İran’ın Rusya Büyükelçisi Kazım Celali, Kazan’daki BRICS zirvesinin, İran Cumhurbaşkanı'nın ilk kez resmi üye olarak katılacak olması nedeniyle önemli bir adım olduğunu ve bu katılımın ülkemizin çok taraflı iş birliğini geliştirme açısından kayda değer olduğunu söyledi.
BRICS liderlerinin yanı sıra, 30'dan fazla ülke ve uluslararası örgütün üst düzey yetkilileri de bu zirvede hazır bulunacak. Cumhurbaşkanlığı Siyasi İşler Yardımcısı Muhammed Mehdi Senai, sosyal medya platformu X'te yayınladığı mesajında, ana BRICS Zirvesi'nin “çok taraflılığı güçlendirme” temasıyla üyelerin katılımıyla, BRICS-Plus zirvesinin ise yaklaşık 30 ülke ve örgütün katılımıyla “BRICS ve Küresel Güney” teması altında gerçekleştirileceğini belirtti.
İran'ın bölgesel ve uluslararası mekanizmalara üyeliği, İran İslam Cumhuriyeti’ni izole etme stratejisine karşı bir yanıt olmasının yanı sıra, diğer ülkelerle ekonomik ilişkilerin genişletilmesi ve ekonomik etkileşimler için de bir fırsat sunuyor. Özellikle BRICS’te çok önemli ülkeler yer almaktadır. BRICS, dünya nüfusunun %45'ine ve dünya ekonomisinin %28'ine sahiptir. İran'ın Rusya Büyükelçisi Kazım Celali, İran’ın son yıllarda Şanghay İşbirliği Örgütü, BRICS grubu ve Avrasya Ekonomik Birliği ile Serbest Ticaret Anlaşması gibi uluslararası ve bölgesel iş birliği mekanizmalarına katılımını, ülkemizin dünya ile ilişkilerini güçlendirmek için önemli fırsatlar olarak nitelendirdi./