Trump yönetiminin telaşı ve Bercam komisyonun düzenlenmesi

İran nükleer çalışmaları ile ilgili Bercam nükleer anlaşmasından geçen iki yılın ardından ve Amerika’nın bu anlaşmaya karşı tahrip çalışmalarının devam ettiği bir dönemde, İran ve 5+1 ülkeleri ve AB temsilcilerinin katılımı ile 8.tur Bercam ortak komisyonu Viyana’da bugün başlıyor.

Bercam ortak komisyonu 8.tur oturumu, anlaşma taraflarının tutum ve davranışlarının incelenerek, hangi tarafın çalışmalarının Bercam nükleer anlaşma ile uyum içinde olduğu veya aykırı olduğunu tespit etmek hedefi ile düzenleniyor. Bu oturum, Bercam nükleer anlaşmasından 2 yıl geçerken düzenleniyor; bilindiği gibi Bercam nükleer anlaşmaya varmak için kasım 2013 tarihinden itibaren zorlu bir süreç geride bırakıldı ve nihayet 14 Temmuz 2015 tarihinde İran ve dünyanın 6 büyük gücü arasında kapsamlı ortak eylem planı Bercam nükleer anlaşması imzalandı, ardından BMGK’nin onayı ile uluslararası bir anlaşmaya dönüştü.
İran’ın barışçıl nükleer enerji teknoloji konusundaki kendi meşru hakkını ispatlamak için dünyanın güçlü ülkeleri ile karşılaşması, İran İslam cumhuriyetini dünya denklemlerinde etkin bir güce dönüştürdü. Günümüzde de Amerika’nın düşmanca sabotajlarına rağmen, İran kendi bağımsız konumun koruyarak, muktedir bir şekilde Bercam’ın doğru yolda ilerlemesi için adım atarken, aynı zamanda diğer tarafların kendi sorumluluk ve yükümlülüklerini yeri getirme sürecini dikkatlice rasat etmekte. Bu arada Amerika nükleer anlaşmanın imzalanması ardından Bercam’ın doğru yolundan saptırılması için, sürekli tahrip çalışmalarına devam ederek adeta kötü polis rolünü oynamıştır. 
Donald Trump yönetiminin işbaşına gelmesi ile birlikte Amerika’nın İran’a karşı düşmanca tutumları ve Bercam’ı zayıflatmak için çabaları daha da yoğunluk kazanmasına rağmen, Amerikalı yetkililer telaş içinde İran’ın Bercam ile ilgili mantıklı tutumlarını, istemeyerek de olsa onayladılar. Trump yönetimi dışişleir bakanı pazartesi akşamı İran’ın Bercam’a bağlı olduğunu onayladı. Bu bağlamda Amerikan dergisi “ Foreign Policy” yazarlarından “Ilan Goldenberg” Çarşamba günkü makalesinde şöyle yazdı: Trump’ın İran’ın Bercam maddelerine hala bağlı olduğunu onaylaması, Bercam taraftarları için iyi bir mesajdı; fakat Trump’ın kendi milli güvenlik takımı ile görüşmesi ardından, İran’ın Bercam’a bağlı olduğunu isteksizce açıklaması ise endişe vericidir.
İran’ın Bercam’a bağlı kalması ile ilgili 2.raprun yayınlaması ardından Trump’ın 18 İranlı ve yabancı özel ve tüzel kişi hakkında yaptırım kararı alması, Amerika başkanının Bercam nükleer anlaşma ile ilgili tutumunun tahmin edilemeyeceğini gösteriyor. Trump’ın İran’a karşı ağır maddelerin Bercam’a eklenmesi hedefi ile yeni tutumu ise bu çerçevede değerlendirilmeli. Bu şartlarda 90 gün sonra Trump yönetiminin İran’ın Bercam’a bağlı kalması ile ilgili 3. raporun tahmin edilemeyeceği düşünülüyor. 
Bu bağlamda AB dış siyaset sorumlusu Federica Mogherini Çarşamba günü Bercam’a tekrar destek vererek, anlaşmaya karşı bazı mantıksız tutumlara tepki olarak, İran ile nükleer anlaşmanın, anlaşma taraflarına veya bir iki ülkeye ait olmadığını, tüm uluslararası topluma ait olduğunu belirtti.
Aynı zamanda Fransa cumhurbaşkanı Emmanuel Macroon Bercam ile ilgili son açıklamasında ve Trump’ın Bercam’ı tekrar gözden geçirme isteğine karşı, müzakerelerin tekrar gözden geçirilmesinin imkansız olduğunu açıkladı. 
Her hal karda Donald Trump İran’ın Bercam’a bağlı olduğunu onaylamasına rağmen izlediği hedef, BMGK 2231 sayılı kararı ile uluslararası boyut kazanan anlaşmaya aykırıdır. Trump, İran’a karşı sürekli onayladığı yaptırımlarla Bercam konusundaki sert politikaları ile İran’ı tek yanlı olarak Bercam’ı ihlal etmeye doğru yönlendirmeye çalışıyor zira böylece kendi siyasetlerini daha rahat izleyebilir. Fakat İran Bercam’ı tek yanlı olarak ihlal etmeyeceğini defalarca vurgulamıştır. 
Böyle bir ortamda, Bercam ortak komisyonun rolü çok büyük önem kazanıyor, zira Bercam’ın Amerika tarafından ihlal edilmesi açıkça görülmektedir./