Trump yönetiminin Ankara'ya karşı yeni girişimi

Türkiye ve Amerika arasındaki ilişkiler son iki yılda yani 15 temmuz darbe girişimi ardından bir çok gerginliğe sahne oldu. Ankara darbe girişimi ardından Washington'un bu olayın tasarlanması ve gerçekleşmesinde elinin bulunmasından suçlu buldu, böylece iki ülke arasındaki ilişkiler soğumaya başladı.

Amerika'da başkanlık seçimleri ardından 20 ocak 2017 tarihinde Donald Trump'ın işbaşına gelmesi ile Türkiye üst düzey yetkilileri ikili ilişkilerde yeni bir dönemin başlamasına olumlu yaklaştılar, zira Trump selefi Obama'nın tersine Türkiye'nin iç meseleleri ile pek ilgilenmiyordu.
Fakat pratikte iki ülke arasındaki ihtilaflar daha da yoğunlaşarak devam etti. Ankara ve Washington arasındaki önemli ihtilaflardan biri, Ankara'nın Rusya'dan S-400 füze ve uçaksavar savunma sisteminin alınmasındaki ısrarıdır. Bu konu Amerika'da kongre ve Pentagon'un yoğun muhalefeti ile karşılaşırken Washington da bu silah satışının engellenmesi için ciddi adımlar attı.
Bu bağlamda başkan Trump 18 şubat Salı günü Türkiye'ye F-35 savaş uçaklarının satılmasını yasaklayan tasarıyı imzaladı. Trump'ın Amerika yeni bütçe tasarını imzalaması ile Türkiye'ye F*35 savaş uçaklarının Türkiye'e satışının askıya alınmasına dair kongrenin kararı pratikte yasa haline geldi.
Söz konusu bütçe tasarısının maddelerinden birinde ise F-35 savaş uçaklarının Türkiye'ye teslim edilmesi, Ankara'nın S-400 füze savunma sistemini Rusya'dan satına alma kararı ile ilgili Amerika savunma ve dışişleri bakanlıklarının nihai kararından sonraya ertelendi.
Türkiye cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 18 şubat Pazartesi günü Rusya'an S-400 füze savunma sisteminin alınmasını onaylayarak, " söz konusu anlaşmanın feshedilmeyeceğinin" altını çizdi.
Washington, Ankara'yı S-400 anlaşmasından vazgeçirmek için Patroit füze savunma sisteminin Türkiye'ye satışını gündeme getirdi fakat Türkiye, Rus yapımı S-400'lerin daha kabiliyetli olduğunu ve üstelik Rusya'nın savunma sistemin teknoloji transferi ve destek çalışmaları konusuna Türkiye ile işbirliği yapmaya hazır olduğunu belirtiyor. Washington'un iddiasına göre Rus yapımı S-400 füze sisteminin NATO savunma sistemine katılması sayesinde Rusya, NATO üyesi ülkelerin savaş uçaklarının zayıf noktalarını tespit edebilir.
Bu arada Amerika'nın Türkiye'ye F-35'lerin 5. Jenerasyonunu Ankara'ya satmama kararı, Türkiye'nin sert tepkisine sebep olacaktır. Cumhurbaşkanı Erdoğan son günlerde yaptığı açıklamalarda, Washington'un Türkiye'ye savaş uçağı satmaktan imtina etmesi durumunda, Ankara'nın ihtiyaç duyduğu modern savaş uçaklarını diğer ülkelerden temin edeceği, bu arada Rusya'nın da seçeneklerden biri olduğu tehdidinde bulundu.
Pentagon'da Amerika hava kuvvetlerinden sorumlu olan Heather Wilson bu bağlamda yaptığı açıklamada, "Washington'un askeri teçhizatların ihracatı ve satışı ile ilgili siyasetlerinin, bu ülkeler ve NATO üyeleri ilişkilerini etkileyebileceğini" belirtti. Aslında Washington bu kararı ile Türkiye'nın askeri ve silah alanına Rusya ile daha fazla işbirliği ve eğilim ortamın oluşturuyor. Bu da Ankara ve Washington'un birbirinden daha fazla uzaklaşması ve NATO üyeleri arasında daha fazla ayırımın oluşmasına sebep olacaktır.
Görünüşe göre Washington artık Türkiye'ye eskisi gibi yaklaşmıyor, üstelik Ankara'nın bölge düzeyindeki bazı girişimleri ve özellikle Rusya'ya yakınlığı ve de İran'a karşı yaptırımlar konusunda Washington'a eşlik etmemesi, Amerika'nın Türkiye'ye artık eskisi gibi güvenmemesine sebep olmuştur.
Hal böyle iken Amerika ve Türkiye arasında uyuşmazlık süreci daha da yoğunlaşacağa bekleniyor, üstelik Trump'ın inadçılığı ve kabadayı tavırları nedeni ile Ankara'nın kendi çıkarlarını, Rusya, Çin ve İran gibi diğer ülkeler ile ilişkiler çerçevesinde tanımlayabilir. Böylece bölgedeki dengelerin daha da çetrefilleşmesini beklemek gerekiyor./