BAE ile İsrail rejimi arasındaki yeni silah iş birlikleri
Parstoday - İsrail rejiminin en büyük silah üreticilerinden biri olan «Elbit Systems» şirketine ait gizli belgelerin ifşa edilmesi, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ile bu rejim arasındaki gizli askeri iş birliğinin yeni boyutlarını ortaya çıkardı.
Parstoday’in haberine göre, Haaretz gazetesinin raporuna dayanan bu belgeler, bir hacker grubu tarafından yayımlandı. Belgeler, BAE’nin İsrail rejiminden acil olarak, İsrail ordusunda «Kochav» (Yıldız) adıyla bilinen gelişmiş «Hermes 900» tipi altı adet insansız hava aracı (İHA) satın alma talebinde bulunduğunu ve bu filonun yaklaşık 1,3 milyar dolar değerinde 15 tam sistem kapsamında 45 İHA’ya çıkarılması yönünde bir plan bulunduğunu gösteriyor. Ayrıca «Yasmin 3» adlı başka bir silah projesi de ortaya çıkarıldı. Bu proje kapsamında, normal bombaları hassas güdümlü bombalara dönüştürmek için 6 bin adet güdüm kitinin yalnızca üç ay içinde üretilmesi planlanıyor.
Bu yazıda söz konusu girişimlerin nedenleri, boyutları ve sonuçları incelenmektedir. Stratejik nedenler ve motivasyonlar:
1. 2022 saldırısının eski yarası:
Bu acil taleplerin şekillenmesindeki en önemli etkenlerden biri, Yemen ordusunun 17 Ocak 2022’de Abu Dabi’ye gerçekleştirdiği füze ve İHA saldırısıdır. Saldırıda üç kişi hayatını kaybetmiş ve BAE’nin hava savunmasındaki ciddi eksiklikler ortaya çıkmıştır. Bu olaydan yalnızca iki ay sonra BAE, İsrail’e «Hermes 900» İHA’larının satın alınması için acil talepte bulunmuştur.
2. İbrahim Anlaşmaları sonrasında güvenlik yakınlaşması:
BAE ile İsrail arasındaki ilişkilerin 2020 yılında İbrahim Anlaşmaları kapsamında normalleştirilmesi, geniş kapsamlı askeri iş birliklerinin zeminini hazırlamıştır. Bu belgeler, iki taraf arasındaki askeri iş birliğinin İran ile yaşanan son gerilimler sırasında zirveye ulaştığını ve İsrail’in Demir Kubbe ile hava savunma sistemlerinin BAE’de konuşlandırıldığına ilişkin haberlerin yayımlandığını göstermektedir. «Ortak Savunma Tedarik Fonu»nun oluşturulması da bu iş birliğini kurumsallaştırma yönünde atılan bir diğer adımdır.
3. Üstün teknoloji ve yerli üretim ihtiyacı:
BAE, «ülke sınırlarının ötesinde gözetleme yapabilen, ülkeye yönelik füze ve İHA fırlatmalarını tespit edebilen» insansız hava araçları arayışındadır. 990 poundluk taşıma kapasitesi ve havadan havaya füze taşıma yeteneğine sahip «Hermes 900», bu ihtiyacı karşılamaktadır. Bunun yanı sıra belgeler, bazı parçaların BAE’de yerel olarak üretilmesine yönelik bir teklifin bulunduğunu göstermektedir. Bu durum, Abu Dabi’nin yerli savunma sanayisini geliştirme yönündeki uzun vadeli stratejisiyle uyumludur.
Anlaşmanın teknik ve silah boyutları
Hermes 900 (Kochav) İHA’ları:
Bu gelişmiş sistemler istihbarat toplama, saldırı operasyonları ve elektronik gözetleme amacıyla tasarlanmıştır. Destek sistemleriyle birlikte ilk altı İHA’nın değerinin yaklaşık 180 milyon dolar olduğu, yükseltmelerle birlikte bu miktarın 225 milyon dolara çıktığı tahmin edilmektedir. 45 İHA’ya genişletme planıyla sözleşmenin toplam değerinin 1,3 milyar dolara ulaşması beklenmektedir.«Yasmin 3» projesi:Üç ay içinde 6 bin adet güdüm kitinin üretilmesi, mevcut güvenlik koşullarında acil operasyonel ihtiyaçları ve hassas güdümlü mühimmata yönelik artan talebi göstermektedir. Bu kitler, geleneksel bombaları GPS veya lazer güdümlü silahlara dönüştürmektedir.
Diğer silahlar:
BAE’nin gizli talepler listesinde sinyal istihbaratı uçakları, «SkyStriker» dolanan mühimmatları, MPR-2000 sığınak delici bombalar ve elektronik harp sistemleri de yer almaktadır.Jeopolitik ve bölgesel sonuçlar
1. Bölgesel askeri dengede değişim:
Stratejik İHA’ların ve İsrail yapımı hassas mühimmatların BAE’ye geniş çaplı girişinin, İran ve müttefiklerinin oluşturduğu cephe aleyhine güç dengesini değiştirme amacı taşıdığı belirtilmektedir. Bu anlaşmalar, BAE’yi İHA ve hassas mühimmat alanında bölgenin en donanımlı ülkelerinden biri haline getirme hedefi doğrultusunda yapılmaktadır.
2. İran karşıtı stratejik ittifakın derinleşmesi:
2022 saldırılarıyla başlayan İsrail ve BAE arasındaki askeri iş birliği, ABD ve İsrail rejiminin İran’a yönelik ortak saldırıları sırasında BAE’nin desteğiyle zirveye ulaşmıştır. İsrail rejiminin hava savunma sistemlerinin BAE’ye konuşlandırılması, bu ülkeyi İran’a karşı İsrail rejiminin savunma ağının bir parçası haline getirmiştir. Ayrıca BAE’nin özel olarak ABD Başkanı Donald Trump’tan İran’a karşı harekete geçmesini talep ettiği de bildirilmiştir.
3. İran için güvenlik tehditleri:
İsrail ile BAE arasındaki silah iş birliği, özellikle «Yasmin 3» projesi ve hassas güdüm kitlerinin seri üretimi dikkate alındığında, İran’ın ulusal güvenliği açısından ciddi bir tehdit olarak değerlendirilmektedir. Bu iş birliği, bölgede İran’a karşı oluşturulan askeri ittifak zincirinin bir halkasıdır.
4. Arap dayanışmasının zayıflaması:
Bir Arap ülkesinin İsrail rejiminden gelişmiş silahlar satın alması, Arap birliğindeki ayrılıkları derinleştirmekte ve bölgedeki İsrail-ABD ekseninin çıkarlarına hizmet etmektedir.
5. Bölgesel anlaşmalar için meydan okuma:
Bu iş birlikleri, Suudi Arabistan gibi ülkeleri BAE ile silahlanma rekabetine yöneltebilir veya Riyad’ı İbrahim Anlaşmaları’na katılmaya teşvik edebilir ve Fars Körfezi bölgesindeki güvenlik düzenini değiştirebilir.
Sonuç olarak, sızdırılan belgeler, İsrail rejimi ile BAE arasındaki askeri iş birliğinde, İran’dan kaynaklandığı iddia edilen ortak tehdit ekseninde şekillenen stratejik bir dönüşüme işaret etmektedir. Bu gelişmenin bölgesel güvenliğin geleceği açısından derin sonuçları olacaktır.