Türkiye ile Fransa arasında NATO üzerinden gerginlik
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un NATO'nun beyin ölümü gerçekleştiğine dair sözleri, Türkiye başta olmak üzere NATO'nun bazı üyelerinin tepkisine yol açtı. Ankara ile Paris arasında NATO üzerinden yaşanan gerginlik giderek büyüyor.
NATO Liderler Zirvesi önümüzdeki hafta İngiltere'de düzenlenecek. Ancak zirve öncesinde Fransa ile Türkiye arasında gerginlik tırmanmış durumda.
Macron ABD'nin NATO ile ilgili sorumluluğunun sürdüğü ve Avrupalıların bu ülkeye yaslanabilmeleri konusunda kuşku duyduğunu dile getirerek, NATO'nun beyin ölümü gerçekleştiğini ifade etmişti.
Macron, "Herhangi bir karar alma sürecinde ABD ile Avrupa arasında koordinasyon yok. Çıkarlarımızın tehlikede olduğu bir alanda ise, bir başka NATO müttefiki olan Türkiye'nin koordine edilmemiş saldırgan eylemleri var" ifadelerini kullandı.
Macron tarafından yapılan bu açıklama, Washington ve Ankara'yı öfkelendirdi. Birçok uzman, Türkiye'nin Suriye'nin kuzeyine Kürt militanlarla mücadele ve güvenli bölge oluşturmak için düzenlediği operasyonun ABD Başkanı Donald Trump'ın yeşil ışık yakmasının ardından gerçekleştiğine inandığı bir sırada, Türkiye ile Fransa arasında NATO üzerinden yaşanan gerginlik giderek büyüyor.
Fransızlar, NATO üyelerinin Türkiye'den Suriye'deki askeri varlığının amaçları hakkında "net yanıtlar" vermesini bekliyorlar.
Bu arada Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan dün yaptığı bir konuşmada, Fransız mevkidaşı Emmanuel Macron'un 'NATO'nun beyin ölümü gerçekleşti' sözlerine sert tepki göstererek şöyle dedi: "Sayın Macron bak Türkiye'den sesleniyorum, NATO'da da söyleyeceğim, önce sen kendi beyin ölümünü bir kontrol ettir."
Erdoğan'ın yaptığı bu açıklama da, Fransa'nın tepkisine yol açtı.
Bir Fransız yetkilisi yaptığı açıklamada, Erdoğan'ın yaptığı bu açıklamanın hakaret içerikli olduğunu söyledi. Öte yandan Türkiye'nin Paris Büyükelçisi İsmail Hakki Musa, Türk yetkililerinin "kabul edilemez" olarak nitelendirilen açıklamaları hakkında izahat yapması için Fransa Dışişleri Bakanlığı'na çağrıldı.
Ancak Erdoğan'ın yaptığı bu açıklamada, ABD'nin olumlu tepkisine yol açtı. Bir Amerikalı yetkili dün yaptığı açıklamada, Macron'un hala NATO için arzu ettiği şeye ulaşmaya çalıştığını belirtti.
Bu gelişmeler gölgesinde, Londra'da düzenlenecek NATO Liderler Zirvesi'nin üyeler arasında özellikle Türkiye ile Fransa arasında tartışma ve anlaşmazlıklara sahne olacağı ifade edilebilir.
Bu şartlarda, Washington, Fransa ile Türkiye arasındaki gerginlikten azami şekilde kendi hedefleri doğrultusunda faydalanmaya çalışıyor.
Bilindiği üzere Trump, Fransa'nın Avrupa'nın kendi ordusu gibi bağımsız savunma yapılarının kurulması ve güçlendirilmesine ilişkin yaklaşımdan rahatsız olup, defalarca eleştirilerde bulunmuştu.
Öte yandan ABD ile Türkiye'nin NATO'nun diğer üyeleriyle istişare ve koordine etmeden Suriye'nin kuzeyinde yaptıkları eylemler, bu örgütün giderek kolektif savunma dahil askeriye ve savunma alanlarında kendi üyeleri arasında koordinasyon eksikliği yaşayarak kendi esas işlevini kaybetmekte olduğunu ortaya koydu.
NATO'nun kilit üyelerinden Almanya da, Macron'un yaklaşımına karşı çıkarak, Avrupa'yı savunmak için NATO'nun korunmasına vurgu yapıyor.
Bu bağlamda açıklama yapan Almanya Başbakanı Angella Merkel, Macron'un eleştirdiği NATO'nun, her zamankinden daha ziyade korunması gereken bir örgüt olduğunu, NATO'nun korunmasının hatta Soğuk Savaş döneminden bile ziyade kendilerinin lehine olduğunu söyledi.
Gelinen aşamada, NATO'nun Avrupalı olan ve olmayan üyeleri arasında örgütün varlık ve işlev felsefi hakkındaki anlaşmazlıklar net şekilde ortaya çıktığı gibi, NATO'nun Almanya ve Fransa gibi Avrupalı üyeleri arasında da patlak veren gerginlikler büyüyor./
