Amerika'nın BMTGK'nden İran'a Silah Yaptırımlarını Uzatma Talebi
BERCAM nükleer anlaşmasına göre İran'a yönelik silah yaptırımlarının 18 Ekim 2020 sonlanması bekleniyor. Buna rağmen Mayıs 2018'den beri bu anlaşmadan çıkan Amerika bu hususa şiddetli bir şekilde karşı çıkmıştır. Bu doğrultuda Amerika dışişleri bakanı Mike Pompeo 18 Nisan Cumartesi günü bir kez daha BMT Güvenlik Konseyinden İran'a yönelik silah ambargosunu uzatmasını istedi.
Pompeo şöyle bir Tweet paylaştı:" Batı Asya yeni bir silahlanma yarışına girmeden İran'a yönelik silah ambargoları uzatılmalıdır. "
Amerika dışişleri bakanı Amerika Temsilciler Meclisi dışişleri komitesi oturumuna katıldıktan sonra Amerika'nın BMT Güvenlik Konseyinden konvansiyonel silahların İran'a satışı ambargolarını uzatmasını istediğini belirtti. Buna rağmen Washington'un bu alandaki mazereti ve bahanesi Moskova'nın ciddi tereddütleri ile karşılaştı.
Bu çerçevede Rusya'nın Viyana'daki uluslararası kurum ve kuruluşlardaki temsilcisi Mihail Ulyanov silahlanma rekabetinin süper güçlerin müdahaleleri sonucunda hayata geçtiğine vurgu yaptı. Ulyanov Pompeo'nun İran karşıtı Tweet'ine işaret ederek şöyle yazdı:" Silahlanma rekabeti genellikle tek taraflı değildir. Bu süpergüçlerin düzeyinde veya bölgesel anlamda kolektif bir çabadır. "
2016'dan beri uygulanan BMT Güvenlik Konseyinin 2231 sayılı kararına göre İran'dan silah alma veya İran'a silah satma beş yıllık bir süre için yasaklanmıştır. Bu yasak ise Ekim 2020'de kalkacaktır. Bu tarihten sonra ise İran yabancı ülkelerden silah alabilir ve silah ihraç edebilir.
İran'a yönelik silah ambargosunun sonuna yaklaştıkça Donald Trump hükümeti ise kendi zannınca BMT Güvenlik Konseyi'ne baskı uygulayıp 4+1 ülkelerini kışkırtarak İran'a yönelik bu ambargonun uzatılması ile telaşa kapılmıştır. Washington'un bir başka hedefi de İran ile yapılan nükleer anlaşmayı zayıflatmak ve sonunda da bu anlaşmayı tamamen yok etmektir. Buna rağmen anlaşmada kalan 5 ülke şimdiye dek İran'a yönelik silah ambargosunun kaldırılacağına tepki göstermemişlerdir. Bu ülkeler Amerika'nın kaygılarını yersiz olarak nitelemişlerdir. Rusya'nın bu yöndeki tavrı ise çok ilgi çekmiştir. Moskova Washington'un taleplerinin yasa dışı ve yersiz olduğunu düşünerek esasında bu hususun tartışmaya bile açık olmadığını savunuyor. Rusya dışişleri bakanlığı ise İran'a yönelik silah ambargolarının geçici olduğunu ve Ekim 2020'de kaldırılacağını belirtmiştir. Rusya dışişleri bakanlığı silahlanmaları denetleme idaresi müdürü Vladimir İrmakov ise şöyle bir açıklamada bulunmuştur:" Resmi olarak BMT Güvenlik Konseyinin 2231 sayılı kararının gözden geçirilmesi ile ilgili hiçbir istişare veya müzakere söz konusu değildir. Ne Güvenlik Konseyinde ne de başka yerde."
Amerika İran'a silah ambargosunun sürdürülmesini istiyor ancak kendisi Batı Asya'ya silah satan en büyük ülke olmuş ve son yıllarda milyarlarca dolar silah özellikle de Fars Körfezi güney kıyısı ülkelerine satmıştır. Böylece bölgedeki silahlanma rekabetini kızıştırmıştır.
İran İslam Cumhuriyeti dışişleri bakanı Muhammed Cevad Zarif ise Amerika'nın bilhassa Suudi Arabistan ve BAE'ne yönelik büyük silah satışlarına değinerek şöyle bir açıklamada bulunmuştur:" Amerika'nın bölgedeki siyasetleri bölgesel barış ve istikrarı tehlikeye düşürmüştür. Amerika bölgeyi barut deposuna dönüştürmüştür. "
Buna rağmen İran İslam Cumhuriyeti yıllardır geniş çaplı yaptırımlardan dolayı BMT kararları çerçevesinde yasak olan silahları alamamış ve tamamen yerli imkanlar ve kapasiteler ile kara, hava ve deniz alanlarında füzeler, elektronik teçhizat, radarlar ve sensörler geliştirmiş ve ihracat imkanları bile bulmuştur. Gerçekte Washington şimdi de İran'ın savunma ve caydırıcılık gücünden dehşete düşmüştür. Bu yüzdendir ki BMT Güvenlik Konseyi'nin 2231sayılı kararının uzatılmasını istiyor. Buna rağmen Amerika'nın bu yasa dışı girişimi de yenilgiye mahkumdur.
