Koronavirüs Krizi ve Amerika'nın Sabotajları

Tunus ve Fransa haftalardır konuşulan Kovid 19 ile ilgili karar hususunda Amerika ve Çin'i ortak bir noktada buluşturmaya çalıştıkları sırada Washington ise bu kararın taslağını BMT Güvenlik Konseyinde oylamaya çıkarılmasını önledi.

Fransa ve Tunus'un BMT Güvenlik Konseyine sundukları kararın taslağında  Birleşmiş Milletler Teşkilatı Genel Sekreteri   Antonio Guterres'in 23 Mart kararına vurgu yapılmıştır. Bu karara göre Koronavirüs salgını ile mücadele etmek amacı ile dünya genelinde ateşkes sağlanmalıdır.  Tunus ve Fransa'nın sunduğu bu taslakta ayrıca koronavirüs ile mücadele etmekte olan bölgelerin ahalisine ve sivillere acil yardımların gönderilmesinin kolaylaştırılması için dünya genelinde savaşzede ülkelerde çatışmaların 90 günlük insani ara vesilesi ile durdurulması önerilmiştir.  

Bu taslağın onaylanmasına engel olan husus ise Amerika ve Çin'in bu taslak hususundaki anlaşmazlığı oldu.  Çin bu belgede ve taslakta  Dünya Sağlık Örgütüne değinilmesini istese de Amerika Pekin'in bu talebine karşı çıktı.  Ciddi şekilde Dünya Sağlık Örgütünü destekleyen Çin, bu ülkenin koronavirüs ile mücadeledeki küresel girişiminin  BMT'nın her kararında yer almasını istedi. Buna rağmen Amerika başkanı Donald Trump ise son haftalarda Dünya Sağlık Örgütü aleyhinde ciddi eleştiriler yapmış ve bu örgütü Çin'in tarafında yer almakla suçladı.    Trump bu örgütün  gereken şeffaflığa sahip olmadığını zamanında ülkeleri bu hastalık konusunda bilgilendirmediğini öne sürüyor.  Bu doğrultuda Amerika Dünya Sağlık Örgütünün bütçesini de kesmiştir. 

Şimdi de Çin ve Amerika'nın bu husustaki kavgaları,  koronavirüs ile mücadele çerçevesinde dünya genelinde savaşların ve çatışmaların durdurulması ayrıca uluslararası işbirliklerine vurgu yapan taslağın çıkmaza girmesine neden olmuştur. 

Bu taslağı hazırlayan ülkeler diğer BMT üyeleri gibi  veto hakkına sahip bu iki daimi ülkenin  kavgasına şahitlik etmek zorundadırlar.   Buna rağmen BMT Genel Sekreteri  1 ayı aşkın süredir  ısrarla  anılan taslak hususunda oylama başlatmak istiyor. 

BMT Genel Sekreteri Antonio Guterres dünyanın koronavirüs ile mücadele etmek için koordineli ve belli bir şekilde bir araya gelemediğini ve her ülkenin kendi siyasetini farklı ülkelerin dağınık vizyonlar ve stratejiler çerçevesinde faaliyet gösterdiğine değinerek bu sürecin koronavirüsün yayılmasına neden olduğunu söyledi ve BMT Güvenlik Konseyinin gerçek bir ateşkesin uygulanmasına yardımcı olacağını umut ettiğini açıkladı. 

Koronavirüs salgını özellikle de fakir, zayıf ve savaşzede ülkelerde kurban almaya devam ederken  böyle hayati bir karar Çin ve Amerika'nın anlaşmazlığı engeline takılmıştır. 

Mevcut durumda  aslında Dünya Sağlık Örgütü meselesi  tali bir sorun sayılıp asıl sorun ise dünya genelinde yirmi ülkede ateşkesin sağlanmasıdır. Halbuki bu sorun Çin ve Amerika'nın kavgalarının gölgesinde kalmış ve unutulmuştur. 

Tunus'un Birleşmiş Milletler Teşkilatı büyükelçisi Kays Kabtani ise bu hususta şöyle bir açıklamada bulunmuştur:"  İkinci Dünya Savaşının ardından en zor kriz ile karşılaşan Birleşmiş Milletler Teşkilatı ve çok taraflı düzenin kritik kararı alma zamanı gelip çatmıştır. "

Bu gibi bir kararın onaylanması  mevcut krizi aşma ve ülkelerin taahhüdü çerçevesinde hayati bir öneme sahiptir.  Buna rağmen Çin ve Amerika'nın bu husustaki boş tartışmaları bu yolda ciddi engel oluşturmuştur.  Uzlaşma bu kararı onaylamanın asıl şartıdır.  Ancak bu sabotajlar ve anlaşmazlıklar devam ederse koronavirüsün yan etkileri dünya için telafi edilemez bir dereceye ulaşacaktır.