Afganistan Dışişleri Bakanı'nın Rusya Ziyareti
Afganistan dışişleri bakanı bu ülkedeki barış süreci hususunda istişarede bulunmak ve bölgesel konuları ele almak üzere Rusya başkenti Moskova'ya gitti.
Afganistan dışişleri bakanı Hanif Etmer Rusya ziyaretinde Rusya dışişleri bakanı Sergey Lavrov olmak üzere kimi üst düzey Rus makamlar ile görüştü. Afganistan dışişleri bakanının Rusya'da bu ülkedeki barış süreci ile ilgili istişareleri ve görüşmeleri gerçekleşse de geçen hafta Rusya'nın Afganistan özel temsilcisi Zamir Kabulov'un Afganistan'da geçici hükümet kurulmasını desteklemesi Kabil makamlarının sert tepkilerine yol açmıştır.
Afganistan milleti ve hükümeti açısından seçimler ve demokratik mekanizmaların işlemesi sonucu yönetimin başında bulunan mevcut hükümetin konumunu zayıflatan her plan Afganistan anayasası ve halkın hakları ile çelişmektedir.
Afganistan'da geçici hükümetin kurulması planı da Amerika ve bazı ülkelerin Taliban'ın savaşı bitirmek ve Afganistan'da daimi ateşkes anlaşmasını imzalamak için teşvik edici bir husus olarak önerilmiştir. Bu plan ise kimi muhalif siyasi gruplar ve Afganistan cumhurbaşkanı Muhammed Eşref Gani'ye karşı olanlar tarafından desteklenmiştir.
Rusya'nın Afganistan özel temsilcisinin son dönemdeki geçici hükümetin kurulması ile ilgili açıklamaları ise Kabil makamlarının Afganistan barış sürecinin kötü etkilenmesi hususunda kaygılanmalarına yol açmıştır.
Afganistan hükümeti Taliban ile barış görüşmeleri ve müzakerelerinin Katar'ın başkenti Doha'da çıkmaza girdiği bir sırada bölge ülkelerinden Kabil'in ilkeli duruşunu desteklemelerini beklemektedir. Bu bağlamda Afganistan hükümeti uluslararası camiadan özellikle de bölge ülkelerinden Afgan-Afgan görüşmelerinde güvenin inşası için geçici ateşkesin sağlanması amacı ile Taliban'a baskı yapılmasını, Amerika taahhütlerinin barış sürecinde bir koz olarak kullanılmamasını istemiştir.
Afganistan hükümeti farklı ülkelerin etkin bir şekilde barış sürecinde Kabil'in istediği çerçevesinde rol oynamasını istemesine rağmen Rusya gibi kimi aktörlerin geçici hükümet ve yönetimden söz etmesi Kabil'in beklemediği bir gelişmedir.
Böyle bir ortamda Afganistan dışişleri bakanı Hanif Etmer Moskova'ya ziyarette bulunarak aslında bu ülkenin makamları ile görüşmelerinde Kabil'in neden geçici hükümetin kurulmasına karşı olduğunu açıklamaya çalışmış ve bölgesel ve bölge dışı aktörlerin Afganistan barış müzakereleri sürecinde nasıl Afganistan ulusal çıkarları ve güvenliği doğrultusunda hareket edebileceğini anlatmıştır.
Afganistan hükümeti makamları farklı bölge ve dünya ülkelerinin Afganistan barış müzakerelerine karıştıkları zaman Afganistan hükümetinin yanında yer almalarını, bu ülkenin anayasası ve cumhuriyeti ilkesi ve temelini desteklemelerini ve Taliban'ın mantık dışı taleplerini güçlendirecek tutumlar sergilemekten uzak durmalarını istiyor.
Bu bağlamda Pakistanlı makamların da açıklamaları dikkat çekmektedir. Bu doğrultuda Pakistan ordusu kara kuvvetleri komutanının Taliban grubunun Afganistan'daki her türlü sultasına karşı çıkması Kabil'in tam istekleri doğrultusundadır. Kabil makamları bölge ve bölge dışı aktörlerden beklentisi bu yöndedir. Bu çerçevede Kabil hükümeti, Taliban'ın taviz isteyici ve avantaj sağlayıcı tutumlarına her türlü desteğin verilmemesini istiyor. Kabil hükümeti bu süreçte hep seçimlere ve kamuoyunun düşüncelerine vurgu yapmış ve Taliban'ın sırf bu mekanizmalar sayesinde siyasi iktidarda rolü olabileceğini bildirmiştir.