Rusya’nın dolardan bağımsız olmaya vurgusu

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov 21 Mart Pazar günü Çin medyasına verdiği mülakatta mali ve ticari ilişkilerden dolara alternatif bir para birimi belirlenmesini ve mali ve ticari ilişkilerde ABD dolarından uzaklaşmayı önerdi.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov açıklamasında Pekin ve Moskova arasındaki mali sistemde doları devre dışı bırakma zaruretine işaret ederek, Batı’nın kontrolü altında bulunan mali sistemden uzaklaşmak, Amerika’nın yaptırım tehlikesini hafifleteceğini belirtti.

Bakan Lavrov ABD doları yerine başka para birimlerinin kullanılmasına vurgu yaparak, Rusya ve Çin Batı’nın kontrolünde bulunan uluslararası ödeme sistemlerinden bağımsız hale gelmeleri gerektiğini ifade etti.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un uluslararası ticarette ve özellikle Çin ile ikili ticari ilişkilerde milli para birimlerinin kullanılmasına ve ABD dolarını kullanmayı bir kenara bırakmaya vurgu yapmasının sebebi Amerika terör devletinin uluslararası bir döviz olan doları başka ülkelere baskı uygulama doğrultusunda kullanması ve özellikle ikincil yaptırımlar olmak üzere türlü yaptırımları dayatmak ve kendi istek ve iradelerini ve şom hedeflerini başka devletlere dayatmakta yararlanmasından kaynaklanır.

Mali meseleler uzmanı Alasdair Macleod bu bağlamda yaptığı açıklamada şöyle diyor: Amerika dolardan bir silah olarak yararlanıyor. Amerika uluslararası mali sistemin henüz dolar için bir alternatif bulmadığını biliyor, dolayısıyla bu konudan sui istifade ediyor.

Amerika yönetimi şimdiye kadar birçok kez başka ülkelerin firmaları, bankaları ve mali sistemleri dolara bağımlı olmaları durumundan bu ülkelere kendi istek ve iradesini dayatma doğrultusunda yararlandı veya bu ülkeleri beyaz sarayın istemediği politikalardan ve uygulamalardan men etme doğrultusunda sui istifade etti. Bu durum özellikle dünyanın ikinci büyük ekonomisi olan Çin devleti ve yine dünyanın en büyük enerji üreticisi olan Rusya devleti için geçerli oldu, nitekim her iki ülke son yıllarda bu sorunla karşı karşıya kaldı.

Öte yandan Rusya ve Çin yönetimi ABD dolarını ikili ticaretlerinden silmek üzere bir kaç yıldan bu yana sürdürdükleri müzakerelerin sonunda sonuca ulaştığı ve iki ülke bu hedefi gerçekleştirdikleri anlaşılıyor. Buna göre Rusya ve Çin arasındaki ikili ticarette 2020 yılının ilk çeyreğinde doların payı yüzde 50’nin altına geriledi. Oysa 2016 yılında Rusya ve Çin arasındaki ticarette doların payı yüzde 90’ın üzerindeydi.

Rusya Maliye Bakanlığı Şubat 2021’de yaptığı açıklamada, döviz işlemlerinde ABD doları ve avronun payını önemli oranda düşürdüğünü duyurdu. Bu arada Amerika terör devletinin İran, Venezuela ve Türkiye gibi ülkelere yönelik yaptırım baskıları bu ülkeleri de Rusya ve Çin gibi doları silme konusunda benzer bir tutum sergilemeye zorladı.

Uluslararası mali ve para işlemlerine bakıldığında, ABD doları uluslararası ticarette ve yine önemli döviz rezervlerinde konumunu sürekli kaybettiği anlaşılıyor. Nitekim IMF verileri de 2020 yılında dünya döviz rezervlerinde doların payı iyice gerilediğini ortaya koyuyor.

ABD doları hakkında bir başka mesele, beyaz sarayın doları başta rakip veya Washington’un güdümünde olmayan bağımsız ülkeler olmak üzere,başka ülkelere karşı iktisadi, ticari ve mali baskı uygulama aracı olarak kullanmasını engellemek için uluslararası bir konsensüsün sağlanmasıdır. Britanya’nın merkez bankası eski Başkanı Mark Carney bu bağlamda şöyle diyor:

Doların uluslararası mali sistemin üzerinde sultası ülkeleri düşük faiz oranı karşısında kırılgan hale getirirken, Amerika’nın büyümesini de olumsuz etkiliyor.

Amerika terör devletinin başka ülkelere baskı uygulamak için doları bir silah gibi kullanması gerçi Washington’u kısa vadede bazı hedeflerine ulaştırabilir; ancak uzun vadede bu politika Amerika’nın zararı ile sonuçlanacaktır. Nitekim şimdiden Rusya ve Çin’den başka birçok ülke de benzer bir modeli izleyerek mali ve ticari işlemlerinde doları silmeye başladığı anlaşılıyor. Bu durum hiç kuşkusuz doların konumuna ağır darbe indirecektir.