Trump’ın Ulusal Güvenlik Belgesi ve NATO’daki Deprem; Moskova Memnun, Avrupa Endişeli

Pars Today – ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin yeni ulusal güvenlik strateji belgesi; Avrupa’daki sağcı partilere açık destek verilmesi, Rusya tehdidinin küçümsenmesi ve müttefiklerin eleştirilmesi nedeniyle NATO başkentlerinde şaşkınlık ve kaygı dalgası yaratırken, Kremlin tarafından memnuniyetle karşılandı.

Pars Today’in haberine göre, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin 33 sayfalık Ulusal Güvenlik Stratejisi belgesinin yayımlanması, Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) yapısında adeta bir deprem etkisi oluşturdu. Moskova’nın bu belgeyi “olumlu bir adım” ve kendi görüşleriyle uyumlu olarak nitelendirmesine karşın, Washington’un Avrupalı müttefikleri arasında kırgınlık, kafa karışıklığı ve derin endişe duyguları ortaya çıktı; Atlantik’in iki yakası arasındaki değerler ve önceliklerdeki gizli ve açık çatlaklar gözler önüne serildi.

NATO’daki bu “şok”un temelinde, belgede yer alan üç tartışmalı yaklaşım bulunmaktadır:

Birincisi: Tehdidin yeniden tanımlanması ve Rusya’dan yön değişikliği.Önceki yılların aksine bu belgede Rusya, ABD’ye yönelik doğrudan bir tehdit olarak değil; daha çok “stratejik istikrarın yeniden inşası” için ABD’nin iş birliği yapması gereken bir aktör olarak sunulmaktadır. Bu sert ton değişikliği ve Kremlin sözcüsünün olumlu tepkisi, özellikle kendilerini Rusya tehdidinin ön cephesinde gören Doğu Avrupa ülkeleri tarafından Washington’un güvenlik taahhütlerinde bir azalma olarak yorumlanmıştır.

İkincisi: Avrupalı milliyetçi akımlara benzeri görülmemiş destek.Yeni belge, Avrupa’da göç karşıtı ve katı ulusal egemenlik yanlısı olan sözde “vatansever” partilere açık destek vermektedir. Bu tutum, Almanya ve Fransa gibi müttefiklerin iç siyasi çizgisini fiilen hedef almakta ve İsveç’in eski Başbakanı Carl Bildt gibi isimlere göre ABD’yi “Avrupa’daki aşırı sağdan bile daha sağcı” bir konuma yerleştirmektedir. Bu yaklaşım, NATO’nun savunduğunu iddia ettiği ortak liberal-demokratik değerlerin temelini zayıflatmaktadır.

Üçüncüsü: Avrupa kurumlarına yönelik suçlamalar ve güvensizlik.Belgede Avrupa Birliği, “siyasi özgürlükleri” ve “ulusal egemenliği” zayıflatmakla suçlanmakta; hatta Ukrayna savaşı konusunda ABD’nin barış girişimlerine engel olmakla itham edilmektedir. Bu suçlamalar, Avrupalıların savunma bütçelerini Washington’un talebi doğrultusunda GSYH’nin yüzde 5’ine yükseltmeye çalıştığı ve Ukrayna’ya silah desteğini ABD yardımları yerine kendi bütçelerinden finanse etmeye yöneldiği bir dönemde dile getirilmektedir.

Avrupa’dan gelen tepkiler ise yatıştırma çabaları ile endişe ifadelerinin bir karışımıdır. Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul gibi yetkililer, ittifakın devamına vurgu yaparak Avrupa’daki ifade özgürlüğü gibi konuların ABD’nin strateji belgesinin kapsamı dışında olduğunu belirtmişlerdir. Polonya Başbakanı Donald Tusk da “ortak düşmanları” hatırlatarak dayanışma mesajı vermeye çalışmıştır.

Sonuç olarak, Trump’ın ulusal güvenlik belgesi yalnızca bir iç politika beyanı değil, Batı içinde stratejik bir ayrışma yaratma aracıdır. NATO’nun ideolojik ve güvenlik temellerini sorgulayan bu belge, fiilen Rusya’nın konumunu güçlendirmekte ve Batılı müttefikler cephesinde bölünmeyi derinleştirmektedir. NATO’nun geleceği ve Avrupa’nın güvenliği, artık bu müttefiklerin tek taraflı baskılar karşısında ne ölçüde direnç gösterebileceğine ve birliklerini koruyup koruyamayacaklarına bağlıdır.