Mart 22, 2018 11:29 Europe/Istanbul

Bugün hicri şemsi 14 isfend 1396, hicri kameri 16 cemadiüssani 1439 ve 5 mart 2018 pazartesi

2 yıl önce bugün hicri şemsi 14 isfend 1394’de Kutsal Rezevi külliyesi mütevellisi Ayetullah Abbas Vaiz-i Tebesi vefat etti. Hicri şemsi 3 tir 1314’te kutsal Meşhed kentinde dindar bir ailede dünyaya gelen Ayetullah Abbas Vaiz-i Tebesi bir yaşında babasını kaybetti ve çocukluk dönemini annesinin yanında geçirdi. 16 yaşında ilmiye havzasına giden Ayetullah Tebesi ilk, orta ve yüksek ve harici dersleri ciddi olarak takip etti ve Hüccetulislam Haligi, Cavidi, Edip Nişaburi, hac seyyid Ahmet Muderris Yezdi, hac şeyh Müçteba Kazvini ve Milani gibi önde gelen hocalardan dersler aldı. 12-13 yaşlarında siyasetle tanışan Ayetullah  Tebesi ilmiye havzasında ders vermesinden bir iki yıl sonra yaptığı konuşmalarıyla kendi dönemindeki hakim düzene karşı yönlendirici mücadelesine başladı öyle ki bu konuşmalarından dolayı minbere çıkmaktan menedildi ve hapse girdi. Nitekim imam Humeyni liderliğinde İslam inkılabını zafere ulaştırmasına dek mukaddes mücadelesini sürdüren Ayetullah  Tebesi, İslam toplumuna hizmet için İslam ve İslam nizamının daimi yaveri idi. İslam inkılabının zaferinden sonra İran İslam cumhuriyetinin mukaddes nizamının direklerinden biri sayılan Ayetullah Tebesi İmam Humeyni tarafından Valiyyi Fakih'in Horasan ilindeki temsilcisi ve Kutsal Rezevi külliyesi sorumlusu olarak atandı ve İmamın vefatından sonra bu hüküm İslam inkılabı rehberi tarafından onandı. Ayetullah  Tebesi nizamın maslahatını teşhis konseyi ve Rehberi belirleyen bilgeler meclisi üyesi ve Horasan ilmiye havzası başkanı idi. Hicri şemsi 7 isfend 1394’te solunum rahatsızlığı nedeniyle Meşhet'teki İmam Rıza as hastanesinde yatan Ayetullah Abbas  Tebesi, hicri şemsi 14 İsfend 1394’de vefat etti.

*****

50 yıl önce bugün, hicri şemsi 14 İsfand 1346'da İran'ın önde gelen siyasi şahsiyetlerinden ve başbakan Dr. Muhammed Musaddık vefat etti. Hicri şemsi 1261'de Tahran'da dünyaya gelen Dr. Musaddık hicri şemsi 1299'da sırasıyla Maliye, Dışişleri Bakanı ve ardından milli şura meclisinde Tahran halkının temsilcisi olarak seçildi ancak bir süre sonra siyaset hayatından çekildi. Musaddık hicri şemsi 1322'de bir kez daha siyaset hayatına girdi ve milli şura meclisinin 14. ve 16. Dönemlerinde İran petrol sanayisinin millileştirilmesine çalıştı. Musaddık hicri şemsi 29 Esfand 1329'da Ayetullah Kaşani liderliğinde ve meclisteki milli grupların yardımlarıyla İran petrol sanayii kanununun milli ve senato meclislerinde onaylanmasını sağladı. Musaddık hicri şemsi Ordibeheşt 1330'da bu yasanın uygulanması ve İngiliz petrol firmasının faaliyetlerinin durdurulması yönünde İran Başbakanı oldu. O, hicri şemsi 28 Mordad 1332'de vuku bulan Amerikan askeri darbesi sırasında birkaç arkadaşıyla birlikte tutuklandı ve hapse girdi ve yargılanması neticesinde 3 yıl hapse mahkum oldu.

*****

Bugün, hicri şemsi 14 İsfend İran'da yardımlaşma haftasının başlangıcıdır bu yüzden bu hafta ihsan ve yardımlaşma adını taşımaktadır. Yardımlaşma haftası etkinlikleri halkın yardımları ve özellikle hediyelerinin mustazaf ve ihtiyaç sahibi olan ailelere ulaştırılması amacıyla düzenleniyor ve bu yardımların toplatılması ve dağıtılması İmam Humeyni komitesince yapılıyor. Nitekim İnsan suresinin 8 ve 9. Ayetlerinde Yüce Allah şunları buyuruyor: ‘Onlar, kendi canları çekmesine rağmen yemeği yoksula, yetime ve esire yedirirler. "Biz sizi Allah rızası için doyuruyoruz; sizden ne bir karşılık ne de bir teşekkür bekliyoruz." 

******

1018 yıl önce bugün hicri kameri 16 cemadiüssani 421’de Endülüslü şair ve kâtip İbni Darac Kastali vefat etti. İbni Darac hicri kameri 347’de dünyaya geldi ve günümüz İspanyanın güneyindeki Endülüs'ün en büyük şairlerindendi ve hicri kameri 4. ve 5. yüzyıllarının sonunda en önde gelen şairlerdendi. 

******

506 yıl önce bugün 5 Mart 1512'de Belçikalı coğrafya bilimcisi Gerhard Kremer dünyaya geldi. Gençken coğrafyaya ilgi duyan Gerhard Kremer denizciler için dakik haritalar hazırlamaya karar verdi ve 1534'te yüksek coğrafya kurumunu kurdu.  

****

191 yıl önce bugün 5 Mart 1827'de İtalyalı fizikçi Aleksandro Volta 82 yaşında hayata veda etti. Üniversitede ders vermenin yanında araştırmalar yapan Aleksandro Volta Elektrometre aygıtıyla elektrik ölçüm cihazını yapmayı başardı. Günümüzde elektrik gücü ölçüm birimi onun adını taşıyor.

****